پیامهای کلیدی
-
تیرزپاتاید (tirzepatide) در مقایسه با دارونما (placebo) (یک داروی ساختگی)، احتمالا به بزرگسالان چاق کمک میکند تا در میانمدت (تا 2 سال) وزن کم کنند، و این کاهش وزن احتمالا در طولانیمدت (بیشاز 2 سال) حفظ میشود. تیرزپاتاید ممکن است خطر بروز عوارض جانبی غیرجدی را در میانمدت و طولانیمدت افزایش دهد، اما ممکن است تاثیری اندک تا عدم تاثیر بر عوارض جانبی جدی، از جمله مواردی که باعث میشوند افراد مصرف تیرزپاتاید را متوقف کنند، داشته باشد. تیرزپاتاید ممکن است تاثیری اندک تا عدم تاثیر بر کیفیت زندگی، رویدادهای مهم قلبیعروقی، و مرگومیر داشته باشد.
-
تولیدکننده تیرزپاتاید در تامین مالی، طراحی، اجرا و گزارشدهی هر نه مطالعه واردشده مشارکت داشت. این موضوع نگرانیهایی را در مورد تضاد منافع ایجاد میکند که ممکن است بر نتایج تاثیر بگذارد. انجام تحقیقات مستقل بیشتری مورد نیاز است.
چاقی چیست؟
چاقی وضعیتی است که در آن فرد چربی بدن بیشازحد دارد، و میتواند خطر ابتلا به مشکلات سلامت را، مانند دیابت نوع 2، بیماریهای قلبی، و برخی از انواع سرطان افزایش دهد. مدیریت چاقی معمولا شامل تغییرات سبک زندگی، مانند داشتن رژیم غذایی سالمتر و فعالیت بدنی بیشتر، است. در برخی موارد، پزشکان ممکن است داروهایی را برای حمایت از کاهش وزن تجویز کنند.
تیرزپاتاید چیست؟
تیرزپاتاید دارویی است که برای درمان افراد مبتلا به چاقی یا مشکلات سلامت مرتبط با وزن تولید شده است. این دارو با تقلید از دو هورمونی که به تنظیم اشتها، تخلیه معده، احساس سیری، قند خون و متابولیسم کمک میکنند، عمل میکند. تیرزپاتاید به صورت هفتگی تزریق میشود. برخی از افرادی که تیرزپاتاید مصرف میکنند، دچار عوارض جانبی، مانند سوء هاضمه، تهوع، اسهال و یبوست، میشوند. دیگر داروهای مشابه عبارتند از لیراگلوتاید (liraglutide) و سماگلوتاید (semaglutide).
ما به دنبال چه یافتهای بودیم؟
هدف ما آن بود که بدانیم تیرزپاتاید در بزرگسالان مبتلا به چاقی در میانمدت (تا 2 سال) و طولانیمدت (2 سال یا بیشتر) چقدر خوب عمل میکند. ما تاثیرات آن را بر کاهش وزن، مشکلات سلامت مرتبط با چاقی، عوارض جانبی، کیفیت زندگی و خطر مرگومیر بررسی کردیم. ما بررسی نکردیم که پساز قطع مصرف آن، چه رخ خواهد داد.
ما چهکاری را انجام دادیم؟
ما به دنبال مطالعاتی بودیم که تیرزپاتاید را با دارونما (یک درمان ساختگی)، عدم درمان، تغییرات سبک زندگی یا دیگر داروهای کاهش وزن مقایسه کردند. ما بر مطالعاتی تمرکز کردیم که تیرزپاتاید را با دارونما مقایسه کردند. مطالعاتی را وارد کردیم که شرکتکنندگان را حداقل به مدت شش ماه پیگیری کردند. نتایج مطالعه را خلاصه کرده و اعتماد خود را به شواهد رتبهبندی کردیم.
ما به چه نتایجی رسیدیم؟
ما نه مطالعه را شامل 7111 بزرگسال مبتلا به چاقی، در سنین 36 تا 65 سال، عمدتا از کشورهایی با سطح درآمد متوسط و بالا، وارد کردیم. هشت مطالعه تیرزپاتاید را با دارونما، و یک مطالعه تیرزپاتاید را با سماگلوتاید (semaglutide) مقایسه کردند. تیرزپاتاید به صورت تزریق هفتگی در دوزهای 5 تا 15 میلیگرم تجویز شد. مقایسه اصلی با دارونما (8 مطالعه، 6361 نفر) یافتههای زیر را دارد.
-
تیرزپاتاید احتمالا در میانمدت (تا حدود 1.5 سال) منجر به کاهش وزن قابل توجه شده و احتمالا این تاثیر را در طولانیمدت (حدود 3.5 سال) حفظ میکند.
-
افرادی که تیرزپاتاید مصرف میکنند، ممکن است دچار عوارض جانبی غیرجدی شوند، اما احتمال قطع درمان به دلیل این عوارض در آنها نسبت به افرادی دارونما مصرف میکنند، کمتر یا بیشتر نیست. ممکن است تفاوتی اندک یا عدم تفاوت در عوارض جانبی جدی وجود داشته باشد.
-
تیرزپاتاید ممکن است منجر به تفاوتی اندک تا عدم تفاوت در حوادث قلبیعروقی شود، اما ممکن است کیفیت زندگی را بهبود نبخشد یا مرگومیر را کاهش ندهد.
محدودیتهای شواهد چه هستند؟
به دلیل نگرانیها در مورد نحوه انجام برخی از مطالعات، اعتماد ما به شواهد محدود است. یافتههای طولانیمدت فقط براساس یک مطالعه هستند. تولیدکننده تیرزپاتاید تمام مطالعات را تامین مالی کرد، که نگرانیهایی را در مورد قابلیت اطمینان نتایج ایجاد میکند. انجام تحقیقات مستقل بیشتری مورد نیاز است.
این شواهد تا چه زمانی بهروز است؟
شواهد تا دسامبر 2024 بهروز است.
مطالعه چکیده کامل
اهداف
ارزیابی تاثیرات آگونیست دوگانه گیرنده GIP/GLP-1، تیرزپاتاید (tirzepatide)، برای بزرگسالان مبتلا به چاقی.
روشهای جستوجو
CENTRAL؛ MEDLINE؛ Embase؛ LILACS و دو پایگاه ثبت کارآزماییها را در 17 دسامبر 2024 جستوجو کردیم.
نتیجهگیریهای نویسندگان
تیرزپاتاید احتمالا منجر به کاهش وزن در پیگیری میانمدت میشود، و این کاهش وزن اولیه احتمالا در پیگیری طولانیمدتتر نیز پایدار خواهد ماند. تاثیر طولانیمدت مداخله بر دیگر پیامدهای مهم برای بیمار ممکن است محدود یا نامشخص باشد. قطعیت شواهد مربوط به حوادثی که منجر به خروج بیماران از مطالعه در پیگیری میانمدت و طولانیمدت میشوند، پائین است، که ممکن است درک ما را از پایداری اثرات اولیه درمان بیشتر محدود کند.
تمام مطالعات واردشده توسط تولیدکنندگان دارو تامین مالی شدند، که نگرانیهایی را در مورد تضاد منافع بالقوه ایجاد میکند. برای درک بهتر تاثیرات گستردهتر تیرزپاتاید در مدیریت چاقی، انجام مطالعات مستقل بیشتری، بهویژه در جمعیتهای کمتر شناختهشده، مورد نیاز است.
حمایت مالی
سازمان جهانی بهداشت (WHO)
ثبت
پروتکل (2022) DOI: 10.1002/14651858.CD015092
پروتکل بهروزشده (2025): PROSPERO CRD420250654193
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.