Najważniejsze informacje

• W bardzo niewielu badaniach klinicznych oceniano korzyści i szkody wynikające z suplementacji kwasów tłuszczowych omega-3 w leczeniu uszkodzeń nerwów obwodowych (znajdujących się poza mózgiem i rdzeniem kręgowym) u chorych na cukrzycę.

• Większe, dobrze zaprojektowane badania są nadal potrzebne, aby zrozumieć, czy suplementacja kwasów tłuszczowych omega-3 może zmniejszyć ryzyko rozwoju upośledzeń, takich jak utrata prawidłowego funkcjonowania lub umiejętności oraz złagodzić nasilenie objawów związanych z uszkodzeniem nerwów u chorych na cukrzycę.

• Może istnieć niewielka lub żadna różnica między stosowaniem suplementacji kwasów tłuszczowych omega-3 i placebo (leczeniem pozorowanym) pod względem częstości występowania działań niepożądanych u chorych na cukrzycę, gdy przyjmuje się je przez okres 6 miesięcy, ale jesteśmy bardzo niepewni tych wyników.

Co to jest symetryczna polineuropatia obwodowa (dystalna)?

Symetryczna polineuropatia dystalna jest zaburzeniem w obrębie nerwów, które może wystąpić u chorych na cukrzycę. Oddziałuje na nerwy odpowiedzialne za czucie i nerwy kontrolujące ruchy mięśni. Typowe objawy obejmują mrowienie, pieczenie, drętwienie i ból w obrębie dłoni i stóp. Osoby cierpiące na tę chorobę mogą również doświadczać osłabienia mięśni, utraty odruchów, ran lub owrzodzeń na stopach, które trudno się goją, lub utraty czucia w dłoniach i stopach, co może wpływać na koordynację i chodzenie.

Jak leczy się symetryczną polineuropatię obwodową?

Symetryczną polineuropatię obwodową obecnie leczy się poprzez łagodzenie nasilenia objawów (takich jak ból) oraz zapobieganie dalszemu uszkodzeniu nerwów poprzez kontrolowanie stężenia cukru we krwi za pomocą diety, ćwiczeń fizycznych i leków przeciwcukrzycowych. Obecnie nie istnieją metody leczenia, które mogłyby skutecznie zapobiegać, odwracać lub leczyć samo uszkodzenie nerwów.

Czego chcieliśmy się dowiedzieć?

Chcieliśmy się dowiedzieć, czy doustne przyjmowanie suplementów zawierających kwasy tłuszczowe omega-3 jest lepsze niż placebo lub niestosowanie leczenia pod względem uzyskania poprawy w zakresie upośledzenia i objawów związanych z uszkodzeniem nerwów w cukrzycy.

Co zrobiliśmy?

Szukaliśmy badań klinicznych, w których oceniano suplementację kwasów omega-3 w porównaniu z placebo lub niestosowaniem leczenia u dorosłych z symetryczną polineuropatią cukrzycową obwodową (dystalną). Porównaliśmy ze sobą i podsumowaliśmy wyniki badań oraz oceniliśmy wiarygodność danych naukowych, w oparciu o czynniki takie jak metody badawcze i liczba uczestników.

Czego się dowiedzieliśmy?

Odnaleźliśmy 2 badania, którymi łącznie objęto 87 chorych na cukrzycę typu 1 lub 2, którzy otrzymywali suplementy zawierające kwasy omega-3 albo placebo przez 6 miesięcy.

W porównaniu z placebo, suplementacja kwasów tłuszczowych omega-3 przez 6 miesięcy może mieć niewielki lub żaden wpływ na upośledzenie związane z neuropatią obwodową, nasilenie jej objawów lub samopoczucie chorego. Chociaż nie jest to główny wynik tego przeglądu, możliwe jest, że suplementacja kwasów tłuszczowych omega-3 może poprawiać wyniki zdrowotne w obrębie nerwów w rogówce (przezroczystej przedniej części oka) w porównaniu z suplementacją placebo. Jednak wyniki te opierają się na jednym badaniu klinicznym, ponieważ w drugim badaniu nie oceniano tego punktu końcowego. W związku z tym nie mamy pewności, czy wyniki te można uogólnić na populację wszystkich chorych na cukrzycę lub jakie znaczenie kliniczne mogą mieć uzyskane korzyści.

Suplementacja kwasów tłuszczowych omega-3 może nie zwiększać liczby działań niepożądanych w porównaniu z placebo, ale nie ma pewności co do tych wyników.

Jakie są ograniczenia prezentowanych danych naukowych?

Mamy małe zaufanie do danych naukowych, ponieważ tylko w 2 badaniach oceniano korzyści i szkody suplementacji kwasów omega-3 w leczeniu uszkodzeń nerwów u dorosłych chorych na cukrzycę, a oba badania obejmowały tylko niewielką liczbę osób. Tylko jedno spośród tych 2 badań było dostępne jako publikacja naukowa i było to jedyne badanie, które dostarczyło danych na temat wcześniej ustalonych miar skuteczności. Przyszłe badania mogą zmienić te wyniki.

Jak aktualne są przedstawione dane naukowe?

Dane są aktualne do czerwca 2024 r.