Helpt semaglutide bij volwassenen met obesitas om gewicht te verliezen, en heeft het bijwerkingen?

Belangrijkste boodschappen

• Volwassenen met obesitas verliezen meer gewicht met semaglutide dan met een placebo (een nepmedicijn). Maar na twee jaar is de kans op bijwerkingen waarschijnlijk groter dan bij placebo. Semaglutide maakt weinig of geen verschil — of het effect is onzeker — voor de kwaliteit van leven, ernstige hart- en vaatproblemen en overlijden.

• De fabrikant van semaglutide was betrokken bij 17 van de 18 studies. Dat doet twijfels rijzen over de betrouwbaarheid van de resultaten. Er is meer onafhankelijk (niet door fabrikanten gesponsord) onderzoek nodig, vooral bij mensen met verschillende achtergronden en uit verschillende regio's.

Wat is obesitas?

Obesitas is een langdurige aandoening waarbij iemand te veel lichaamsvet heeft. De aandoening kan het risico op gezondheidsproblemen verhogen, zoals diabetes type 2, hart- en vaatziekten en sommige soorten kanker. Het aantal mensen met obesitas neemt wereldwijd toe. Dat legt een grote druk op de gezondheidszorg. Bij de behandeling van obesitas zijn vaak veranderingen in de levensstijl nodig, zoals gezonder eten en meer bewegen. Veel mensen vinden het moeilijk om deze veranderingen vol te houden. Daarom kunnen artsen medicijnen voorschrijven die helpen om gewicht te verliezen.

Wat is semaglutide?
Semaglutide is een medicijn dat de werking van een natuurlijk hormoon uit de darmen nabootst. Het vermindert de eetlust, waardoor mensen gemakkelijker gewicht verliezen. Men kan het als injectie toedienen of via de mond innemen. Sommige mensen die semaglutide gebruiken, kunnen bijwerkingen ervaren, zoals misselijkheid, overgeven, diarree en maagklachten. Vergelijkbare medicijnen zijn onder meer liraglutide en tirzepatide.

Wat wilden we onderzoeken?
We wilden weten hoe goed semaglutide werkt bij volwassenen met obesitas op middellange termijn (6 tot 24 maanden) en op lange termijn (24 maanden of langer). We onderzochten het effect van semaglutide op het gewicht, de bijwerkingen, de gezondheidsproblemen door obesitas, de kwaliteit van leven en de kans op overlijden.

We gingen niet na wat er gebeurt nadat mensen stoppen met semaglutide.

Wat hebben we gedaan?
We zochten naar studies die semaglutide vergeleken met een placebo (een nepmedicijn), met veranderingen in de levensstijl of met een ander medicijn voor gewichtsverlies bij mensen met obesitas. We vergeleken de resultaten, vatten die samen en beoordeelden ons vertrouwen in het bewijs.

Wat hebben we gevonden?
We vonden 18 studies, met in totaal 27.949 mannen en vrouwen tussen 41 en 69 jaar die semaglutide gedurende 6 maanden tot 4 jaar of langer gebruikten. De studies vonden vooral plaats in landen met een hoog inkomen of een inkomen dat daar dicht bij ligt. Aan de studies deden vooral blanke en Aziatische mensen mee. De studies vergeleken semaglutide met placebo, liraglutide en tirzepatide. De belangrijkste vergelijking met placebo levert volgende resultaten.

• Na 6 tot 24 maanden (16 studies, 10.041 deelnemers) zorgt semaglutide voor meer gewichtsverlies in vergelijking met placebo. Ook verliezen meer mensen 5% van hun gewicht dan met een placebo. Semaglutide kan milde tot matige bijwerkingen veroorzaken. Deze bijwerkingen hebben waarschijnlijk weinig of geen invloed op de beslissing om met de behandeling te stoppen. Het is onzeker of semaglutide ernstige bijwerkingen geeft. Semaglutide heeft waarschijnlijk weinig of geen invloed op de kwaliteit van leven. Het vermindert ernstige hart- en vaatproblemen of het risico op overlijden mogelijk niet.

• Na 24 maanden of langer (2 studies, 17.908 deelnemers) blijven mensen die semaglutide gebruiken waarschijnlijk gewicht verliezen. Dat geldt zowel voor het percentage gewichtsverlies als voor het aantal mensen dat minstens 5% van hun lichaamsgewicht verliest. Semaglutide geeft waarschijnlijk weinig tot geen ernstige bijwerkingen. We weten niet zeker of er milde tot matige bijwerkingen zijn. Nochtans zullen waarschijnlijk meer mensen stoppen met de behandeling vanwege deze bijwerkingen. Semaglutide maakt vermoedelijk weinig of geen verschil voor de kwaliteit van leven, ernstige hart- en vaatproblemen of overlijden.

Wat zijn de beperkingen van het bewijs?

We zijn zeker dat mensen die semaglutide gebruiken meer gewicht verliezen dan mensen die een placebo krijgen. De fabrikant van semaglutide was echter betrokken bij de meeste studies. Daarom hebben we weinig vertrouwen in de resultaten. De studies vonden vooral plaats in vergelijkbare landen en bij vergelijkbare groepen mensen. Daarom weten we niet goed hoe semaglutide werkt bij mensen met verschillende achtergronden en uit verschillende regio's.

Hoe up-to-date is dit literatuuroverzicht?
Het bewijs is up-to-date tot 17 december 2024.