پیامهای کلیدی
-
با توجه به شواهد محدود، تاثیر سیستمهای پشتیبانی کبد مورد استفاده در کنار مراقبتهای استاندارد در مقایسه با مراقبتهای استاندارد بهتنهایی در افراد مبتلا به نارسایی حاد کبد (از دست دادن سریع عملکرد کبد) نامشخص است و نمیتوان به نتیجهگیریهای قطعی دست یافت.
-
ما نمیدانیم که استفاده از سیستمهای پشتیبانی کبد (دستگاههای درمانی) ممکن است مرگومیر به هر علتی را در عرض 28 روز یا تا پایان مطالعه، تعداد عوارض جانبی جدی، نیاز به پیوند کبد، انسفالوپاتی کبدی (اختلال عملکرد مغز بهدلیل نارسایی کبد) یا تعداد نارساییهای چندارگانی را در حداکثر دوره پیگیری افزایش میدهد یا خیر، زیرا شواهد بسیار نامطمئن است.
-
هیچ مطالعهای، سلامت و تندرستی بیماران را گزارش نکرد.
نارسایی حاد کبد چیست؟
نارسایی حاد کبد یک وضعیت تهدیدکننده زندگی است. افراد مبتلا به نارسایی حاد کبد، دچار آسیب شدید کبد، کاهش توانایی کبد در تولید پروتئینها (مثلا برای لختهشدن خون، تعادل مایعات و تولید گلوکز) و انسفالوپاتی کبدی (تغییر وضعیت ذهنی) هستند. نارسایی حاد کبد اغلب در اثر عفونتهای ویروسی، مصرف بیشازحد مواد مخدر یا الکل ایجاد میشود.
چگونه میتوان نارسایی حاد کبد را درمان کرد؟
درمان نارسایی حاد کبد به علل آن بستگی دارد. پزشکان علاوهبر مراقبتهای طبی استاندارد، از سیستمهای پشتیبانی کبد برای پاکسازی خون بیماران از داروها و دیگر مواد مضر تا زمانی که کبد بهطور معمول کار کند یا تا زمانی که کبد جدیدی برای پیوند در دسترس باشد، استفاده میکنند. دو نوع سیستم پشتیبانی کبد وجود دارد: سیستمهای مصنوعی پشتیبانی کبد (که بهعنوان دستگاههای غیربیولوژیکی یا تکنیکهای بدون سلول شناخته میشوند) و سیستمهای زیستمصنوعی پشتیبانی کبد (که بهعنوان دستگاههای بیولوژیکی پشتیبانی کبد شناخته میشوند).
ما به دنبال چه یافتهای بودیم؟
از آنجایی که علیرغم وجود نتایج متناقض مطالعات و توصیههای دستورالعملها، سیستمهای پشتیبانی کبد همچنان استفاده میشوند، هدف ما آن بود که بدانیم هریک از سیستمهای پشتیبانی کبد ممکن است مرگومیر به هر علتی را در عرض 28 روز یا تا پایان دوره مطالعه، تعداد عوارض جانبی جدی، نیاز به پیوند کبد، انسفالوپاتی کبدی، تعداد نارساییهای چندارگانی و عوارض جانبی غیرجدی را برای بزرگسالان مبتلا به نارسایی حاد کبد، کاهش دهد یا خیر.
ما چهکاری را انجام دادیم؟
ما به دنبال مطالعات بالینی بودیم که بزرگسالان مبتلا به نارسایی حاد کبد را بهصورت تصادفی برای دریافت هر نوع سیستم پشتیبانی کبد در کنار مراقبتهای استاندارد یا دریافت مراقبتهای استاندارد بهتنهایی اختصاص دادند. نتایج این مطالعات را جمعبندی کرده و اطمینان خود را به شواهد، براساس عواملی مانند روشهای انجام و حجمنمونه مطالعات، رتبهبندی کردیم.
ما به چه نتایجی رسیدیم؟
ما 11 مطالعه را شناسایی کردیم. مطالعات پیشاز سال 2019 انجام شدند و از نظر حجمنمونه، کیفیت و پیامدها متفاوت بودند. همه شرکتکنندگان به دلایل مختلف، عمدتا مسمومیت دارویی، هپاتیت ویروسی، الکل یا دلایل نامشخص، دچار نارسایی حاد کبد بودند. تشخیص نارسایی حاد کبد در کشورهای مختلف و در طول زمان متفاوت بود. این مطالعات عمدتا شامل بزرگسالان بودند، اگرچه تعداد کمی کودک نیز در آنها وارد شدند؛ سنین آنها از 10 تا 69 سال متغیر بود. افراد بهدلیل بیماری شدید در بخشهای مراقبتهای ویژه بستری شدند و تقریبا همه شرکتکنندگان به پیوند کبد نیاز داشتند. نتایج را در پایان دوره مطالعات اندازهگیری کردیم.
مشخص نیست سیستمهای پشتیبانی کبد ممکن است بر خطر مرگومیر در عرض 28 روز (9 مطالعه با 539 شرکتکننده)، در عرض یک سال (11 مطالعه با 681 شرکتکننده)، بر تعداد عوارض جانبی جدی (11 مطالعه با 681 شرکتکننده) و بر نیاز به پیوند کبد (5 مطالعه با 519 شرکتکننده) تاثیری داشته باشند یا خیر. هیچ مطالعهای، سلامت و تندرستی مرتبط با سلامت را بهعنوان یک پیامد در نظر نگرفت. شواهد در مورد تاثیر سیستمهای پشتیبانی کبد بر انسفالوپاتی کبدی بسیار نامطمئن است (2 مطالعه با 34 شرکتکننده). سیستمهای پشتیبانی کبد ممکن است منجر به تفاوتی اندک تا عدم تفاوت در تعداد نارساییهای چندارگانی شوند (6 مطالعه با 501 شرکتکننده)، اما شواهد بسیار نامطمئن است. فقط یک مطالعه عوارض جانبی غیرجدی را گزارش کرد. چهار مطالعه بهطور کامل یا قسمتی توسط صنعت تامین مالی شدند، پنج مطالعه هیچ بودجهای را از صنعت دریافت نکردند، و دو مطالعه به منابع مالی خود را اشاره نداشتند.
هیچ مطالعه در حال انجام یافت نشد.
محدودیتهای شواهد چه هستند؟
دو مورد از 11 مطالعه واردشده، به جای مقالات کامل دانشگاهی، فقط در قالبهای کوتاه منتشر شدند. ما مطالعاتی را شناسایی کردیم که بین سالهای 1973 و 2019 منتشر شدند و از انواع مختلف سیستمهای پشتیبانی کبد بهره بردند. بیشتر آنها مطالعات کوچک تکمرکزی بودند.
ما به شواهد اطمینان نداریم زیرا همه مطالعات مشکلاتی در طراحی مطالعه داشتند و افراد کافی در مطالعات وجود نداشتند تا از نتایج آنها مطمئن باشیم. بیشتر سیستمهای پشتیبانی کبد مورد استفاده در مطالعات توسط تولیدکنندگان کوچک، تولید شدند و فقط برای مدت کوتاهی در بازار دردسترس قرار داشتند. در حال حاضر، هیچیک از سیستمهای زیستمصنوعی پشتیبانی کبد در بازار موجود نیستند.
این شواهد تا چه زمانی بهروز است؟
تاریخ انجام آخرین جستوجو: 10 جولای 2025
مطالعه چکیده کامل
اهداف
ارزیابی مزایا و خطرات استفاده از سیستمهای پشتیبانی کبد بههمراه مراقبتهای طبی استاندارد در مقابل مراقبتهای طبی استاندارد برای بزرگسالان مبتلا به نارسایی حاد کبد.
روشهای جستوجو
ما از طریق جستوجوی دستی و الکترونیکی در پایگاه ثبت کارآزماییهای کنترلشده گروه هپاتوبیلیاری در کاکرین، پایگاه مرکزی ثبت کارآزماییهای کنترلشده کاکرین؛ MEDLINE؛ Embase؛ LILACS؛ Science Citation Index Expanded؛ و Conference Proceedings Citation Index – Science، کارآزماییها را شناسایی کردیم. ما همچنین فهرست منابع، پایگاههای ثبت کارآزماییها و دیگر منابع را جستوجو کرده و با نویسندگان کارآزمایی تماس گرفتیم تا کارآزماییها را برای گنجاندن در این مرور شناسایی کنیم. تاریخ آخرین جستوجو 10 جولای 2025 بود.
نتیجهگیریهای نویسندگان
این کارآزماییها سیستمهای حمایتی کبد تجربی را در بزرگسالان مبتلا به ALF ارزیابی کردند. براساس شواهدی با قطعیت بسیار پائین و بهدلیل دادههای ناکافی، در مورد تاثیرات سیستمهای پشتیبانی کبد بههمراه درمان و مراقبت استاندارد در مقابل درمان و مراقبت استاندارد بر مرگومیر به هر علتی تا روز 28 و در حداکثر دوره پیگیری، عوارض جانبی جدی، پیوند کبد، انسفالوپاتی کبدی و نارسایی چندارگانی، از جمله نارسایی کبد، بسیار نامطمئن هستیم. ما دادههای کافی را در مورد کیفیت زندگی مرتبط با سلامت در اختیار نداریم.
حمایت مالی
این مرور کاکرین، منبع حمایت مالی اختصاصی نداشت.
ثبت
پروتکل این مرور از طریق DOI زیر در دسترس است: 10.1002/14651858.CD015059.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.