پیامهای کلیدی
-
در حال حاضر، مزایا و خطرات ورزشدرمانی برای مدیریت بالینی بیثباتی چندجهته شانه (multidirectional shoulder instability) مشخص نیست، زیرا هیچ شواهدی از کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده (مطالعاتی که در آنها شرکتکنندگان به صورت تصادفی به دو یا چند گروه درمانی اختصاص مییابند) در دست نیست.
-
مطالعات آینده باید کارآزماییهای تصادفیسازیشدهای باشند که مزایا و خطرات ورزشدرمانی را در افراد مبتلا به بیثباتی چندجهته شانه در مقایسه با گروه کنترل (گروهی از افرادی که دارونما (placebo) (درمان ساختگی) دریافت میکنند، هیچ درمانی دریافت نکرده، در لیست انتظار قرار دارند یا درمان معمول را دریافت میکنند) ارزیابی کنند.
بیثباتی چندجهته شانه چیست؟
شانه، مفصلی بسیار متحرک است که برای حفظ پایداری به عضلات، رباطها و کپسولهای مفصلی (پوشش بافت نرم که مفصل را احاطه کرده و تثبیت میکند) متکی است. بیثباتی چندجهته زمانی رخ میدهد که سر استخوان بازو (گوی مفصل شانه) به دلیل ضعف ساختارهای تثبیتکننده، بیشازحد در جهات مختلف حرکت کند. این وضعیت میتواند منجر به ناراحتی، درد، شل شدن، یا بیثباتی شانه شود. بیثباتی چندجهته اغلب با شلی مفصل (شل بودن مفصل که به آن اجازه حرکت بیشازحد را میدهد) مرتبط است، که ممکن است مادرزادی (از بدو تولد) بوده یا از طریق حرکت مکرر بازو در بالای سر در طول ورزش یا دیگر فعالیتها ایجاد شود.
ورزشدرمانی به چه معنی است؟
ورزشدرمانی معمولا به عنوان اولین انتخاب درمانی برای افراد مبتلا به بیثباتی چندجهته شانه توصیه میشود. این روش بر افزایش قدرت و به کارگیری عضلات روتاتور کاف (میزان فعال شدن و استفاده از این عضلات) و عضلات کتف (استخوان مثلثی بزرگ شانه) تمرکز دارد تا پایداری شانه را بهبود بخشد. ورزشها ممکن است شامل تمرینات مقاومتی، تمرینات حس عمقی (proprioceptive drills) (تمریناتی که به بدن کمک میکنند موقعیت و حرکت مفصل را حس کند) و اصلاح حرکت کتف باشند. متخصصان معتقدند که تمرینات هدفمند میتوانند به کنترل حرکت بیشازحد سر استخوان بازو و بهبود ثبات عملکردی کمک کنند. بااینحال، مزایا و خطرات ورزشدرمانی هنوز مشخص نیست.
ما به دنبال چه یافتهای بودیم؟
این مرور با هدف تعیین اینکه ورزشدرمانی به بهبود درد، بیثباتی شانه، و کیفیت زندگی در افراد مبتلا به بیثباتی چندجهته کمک میکند یا خیر، و اینکه ممکن است باعث آسیب شود یا خیر، انجام شد.
ما چهکاری را انجام دادیم؟
ما به دنبال مطالعات تصادفیسازی شده در افراد مبتلا به بیثباتی چندجهته شانه ناشی از تروما یا غیرتروما (با یا بدون آسیب خاص) بودیم که مزایا و خطرات ورزشدرمانی را ارزیابی کردند. این مطالعات میبایست گروهی از افراد را که ورزشدرمانی انجام میدادند با گروهی مقایسه میکردند که مداخله دارونما دریافت کردند یا گروهی که هیچ درمانی نداشتند، مراقبت معمول دریافت کرده یا در لیست انتظار برای درمان قرار گرفتند. ما برنامهریزی کردیم که نتایج این مطالعات را مقایسه و جمعبندی کرده و براساس عواملی مانند روشهای انجام و حجمنمونههای مطالعه، میزان اطمینان خود را به شواهد ارزیابی کنیم.
ما به چه نتایجی رسیدیم؟
ما هیچ کارآزمایی تصادفیسازی و کنترلشدهای را نیافتیم که ورزشدرمانی را در افراد مبتلا به بیثباتی چندجهته شانه ارزیابی کرده باشد.
محدودیتهای شواهد چه هستند؟
ما هیچ شواهدی را از کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده پیدا نکردیم.
این شواهد تا چه زمانی بهروز است؟
برای یافتن مطالعات تا می 2025 جستوجو کردیم.
مطالعه چکیده کامل
اهداف
ارزیابی مزایا و خطرات ورزشدرمانی در افراد مبتلا به بیثباتی چندجهته شانه.
روشهای جستوجو
ما تا ماه می 2025، بدون اعمال محدودیت در تاریخ یا زبان، در پایگاه مرکزی ثبت کارآزماییهای کنترلشده کاکرین، MEDLINE؛ Embase؛ CINAHL (Cumulative Index to Nursing and Allied Health Literature)؛ PEDro (Physiotherapy Evidence Database)؛ Clinicaltrials.gov و پلتفرم ثبت کارآزماییهای بالینی (ICTRP) سازمان جهانی بهداشت به جستوجو پرداختیم.
نتیجهگیریهای نویسندگان
از آنجاییکه هیچ کارآزمایی تصادفیسازی و کنترلشده منتشرشدهای وجود ندارد که مزایا و خطرات ورزشدرمانی را در افراد مبتلا به بیثباتی چندجهته شانه ارزیابی کرده باشد، ارزش این درمان در حال حاضر مشخص نیست. کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده آینده باید ورزشدرمانی را با دارونما، عدم درمان، لیست انتظار، یا کنترل مراقبتهای معمول مقایسه کرده و در حالت ایدهآل، هم شرکتکنندگان و هم ارزیابی پیامد را کورسازی کنند.
حمایت مالی
این مرور کاکرین، منبع حمایت مالی اختصاصی نداشت.
ثبت
پروتکل (2023): DOI: 10.1002/14651858.CD015450/full
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
