فواید و خطرات تجویز فاکتور رشد شبه-انسولین-1 برای نوزادان نارس به منظور پیشگیری از بروز مشکلات چشم چیست؟

پیام‌های کلیدی

• شواهد موجود، نتیجه‌گیری‌های قطعی را در مورد بی‌خطر بودن درمان با فاکتور رشد شبه-انسولین-1، پروتئینی که به رشد طبیعی عروق خونی در شبکیه چشم کمک می‌کند، در نوزادان نارسی که پیش‌از موعد مقرر متولد می‌شوند و وزن آن‌ها کمتر از 1500 گرم است، ممکن نمی‌سازد.

• شواهد موجود امکان نتیجه‌گیری‌های قطعی را در مورد تاثیر درمان با فاکتور رشد شبه-انسولین-1 برای پیشگیری از ایجاد رتینوپاتی نوزادان نارس (retinopathy of prematurity)، نوعی بیماری در نوزادان نارس که در آن، عروق خونی در پشت چشم به‌طور طبیعی رشد نمی‌کنند، فراهم نمی‌کند.

• تا به امروز، مطالعات انجام‌شده روی فاکتور رشد شبه-انسولین-1 در نوزادان نارس ممکن است فواید یا عوارض جانبی مهمی را تشخیص ندهند.

رتینوپاتی نوزادان نارس و فاکتور رشد شبه-انسولین-1 چه هستند؟

رتینوپاتی نوزادان نارس یک بیماری شایع در نوزادانی است که زودتر از موعد مقرر و با وزن کمتر از 1500 گرم متولد می‌شوند. این وضعیت زمانی ایجاد می‌شود که عروق خونی در پشت چشم به‌طور طبیعی رشد نمی‌کنند. رتینوپاتی نوزادان نارس می‌تواند باعث ایجاد مشکلات بینایی یا نابینایی شود.

فاکتور رشد شبه-انسولین-1 پروتئینی است که به رشد طبیعی عروق خونی در شبکیه چشم در دوران بارداری کمک می‌کند. وقتی نوزادان خیلی زود متولد می‌شوند، ممکن است به اندازه کافی فاکتور رشد شبه-انسولین-1 در بدنشان نداشته باشند و این می‌تواند باعث رشد غیرطبیعی عروق خونی در شبکیه و ایجاد رتینوپاتی نوزادان نارس شود.

رتینوپاتی نوزادان نارس چگونه درمان می‌شود؟

در حال حاضر، رتینوپاتی نوزادان نارس با لیزرهایی که شبکیه پشت چشم نوزاد را می‌سوزانند تا تحریک عروق خونی غیرطبیعی را که ممکن است به بینایی آسیب بزنند، متوقف کنند، یا با داروهایی که به چشم تزریق می‌شوند تا به‌طور موقت از ادامه رشد عروق خونی غیرطبیعی و آسیب به بینایی جلوگیری کنند، درمان می‌شود.

ما به دنبال چه یافته‌ای بودیم؟

هدف ما آن بود که بدانیم تجویز فاکتور رشد شبه-انسولین-1 برای نوزادان نارس، از بروز رتینوپاتی نوزادان نارس پیشگیری می‌کند یا آن را درمان می‌کند. ما هم‌چنین ‌خواستیم بدانیم که تجویز فاکتور رشد شبه-انسولین-1 برای نوزادان نارس باعث بروز عوارض جانبی یا مشکلات جدی می‌شود یا بر دیگر مشکلات پزشکی ناشی از نارس بودن، مانند خون‌ریزی مغزی یا بیماری ریوی ناشی از نارس بودن، تاثیر می‌گذارد یا خیر.

ما چه‌کاری را انجام دادیم؟

ما به دنبال مطالعات تحقیقاتی بودیم که درمان با فاکتور رشد شبه-انسولین-1 را با دارونما (placebo) (درمان ساختگی) یا با مراقبت استاندارد، که مراقبت معمول در بخش مراقبت‌های ویژه نوزادان (NICU) بوده و معمولا شامل تجویز فاکتور رشد شبه-انسولین-1 نمی‌شود، در نوزادان نارسی که در معرض خطر ابتلا به رتینوپاتی نوزادان نارس قرار داشتند، مقایسه کردند. نتایج مطالعات را جمع‌بندی و خلاصه کرده و اعتماد خود را به شواهد، براساس روش انجام و حجم‌نمونه مطالعه، رتبه‌بندی کردیم.

ما به چه نتایجی رسیدیم؟

ما دو مطالعه را با مجموع 140 نوزاد نارس وارد کردیم. مطالعات واردشده، درمان با فاکتور رشد شبه-انسولین-1 را در نوزادان نارس آزمایش کرده و پیامدها آن‌ها را تا پنج تا شش سالگی پیگیری کردند.

ما دریافتیم که نتایج مطالعات فعلی امکان نتیجه‌گیری قطعی را در مورد اثربخشی آن برای پیشگیری یا درمان رتینوپاتی نوزادان نارس فراهم نمی‌کنند. نتایج مطالعات فعلی هم‌چنین امکان نتیجه‌گیری قطعی را در مورد بی‌خطر بودن درمان با فاکتور رشد شبه-انسولین-1 در نوزادان نارس، از جمله عوارض جانبی یا مرگ، فراهم نمی‌کنند.

محدودیت‌های شواهد چه هستند؟

اعتماد ما به شواهد در سطح بسیار پائین است، و نتایج تحقیقات بیشتر می‌توانند با نتایج این مرور متفاوت باشند. دو عامل اصلی باعث کاهش اعتماد ما به شواهد شدند. نخست آنکه، ما فقط دو مطالعه را در مورد درمان با فاکتور رشد شبه-انسولین-1 در نوزادان نارس شناسایی کردیم که حجم‌نمونه بزرگی نداشتند. این یعنی ممکن است تعداد شرکت‌کنندگانی که تحت درمان قرار گرفتند، کافی نبوده باشند تا بتوان تعیین کرد که واقعا تغییری ایجاد شد یا خیر. دوم آنکه، مطالعاتی که ما یافتیم، مشکلاتی در طراحی یا نحوه انجام خود داشتند که ممکن است بر صحت نتایج آن‌ها تاثیر گذاشته باشد.

این شواهد تا چه زمانی به‌روز است؟

شواهد تا مارچ 2025 به‌روز است.