رفتن به محتوای اصلی

فیلترها

شواهد

کتابچه‌های آموزشی و راهنماها

اخبار

آیا داروهایی که به افراد در کاهش وزن کمک می‌کنند، عوارض جانبی فشار خون بالا را کاهش می‌دهند؟

پیام‌های کلیدی

  • به‌دلیل فقدان شواهد قابل اعتماد، تاثیرات سه داروی کاهش وزن (اورلیستات (orlistat)، فنترمین/توپیرامات (phentermine/topiramate) و نالترکسون/بوپروپیون (naltrexone/bupropion)) بر میزان مرگ‌ومیر و موارد بیماری قلبی در افراد مبتلا به فشار خون بالا (hypertension) نامشخص است. هیچ اطلاعاتی در مورد این معیارها برای داروهای سماگلوتید (semaglutide) و تیرزپاتید (tirzepatide) وجود ندارد.

  • مصرف فنترمین/توپیرامات یا نالترکسون/بوپروپیون در مقایسه با دارونما (placebo) (داروی ساختگی غیرفعال) در افراد مبتلا به فشار خون بالا، احتمالا عوارض ناخواسته بیشتری را ایجاد می‌کند. مصرف اورلیستات در مقایسه با دارونما احتمالا باعث افزایش تعداد عوارض جانبی جدی می‌شود. ما هیچ اطلاعاتی را در مورد عوارض جانبی ناشی از مصرف سماگلوتید یا تیرزپاتید در افراد مبتلا به فشار خون بالا نیافتیم.

  • برای ارزیابی تاثیرات مصرف داروهای مورد استفاده در مدیریت وزن بر میزان مرگ‌ومیر و مشکلات قلبی و عروقی در افراد مبتلا به فشار خون بالا، انجام مطالعات بلندمدت مورد نیاز است. هم‌چنین مهم است که نتایج مربوط به افراد مبتلا به فشار خون بالا توسط نویسندگان هر مطالعه تکمیل‌شده‌ای که شامل افراد مبتلا و غیرمبتلا به فشار خون بالا بوده است، ارائه شوند.

فشار خون بالا (هیپرتانسیون) چیست؟

فشار خون، اندازه‌گیری نیرویی است که قلب شما برای پمپاژ خون در سراسر بدن از آن استفاده می‌کند. این فشار معمولا به دو شکل نمایش داده می‌شود: فشاری که قلب شما خون را به بیرون پرتاب می‌کند (فشار سیستولیک)، و فشاری که قلب شما بین ضربان‌ها استراحت می‌کند (فشار دیاستولیک). فشار خون زمانی بالا در نظر گرفته می‌شود که فشار سیستولیک بالای 140 و/یا فشار دیاستولیک بالای 90 باشد. خطر ابتلا به فشار خون بالا با افزایش سن افزایش می‌یابد.

چرا فشار خون بالا یک مشکل است؟

فشار خون بالا می‌تواند خطر ابتلا به مشکلات جدی سلامت را مانند حمله قلبی یا سکته مغزی افزایش دهد. کاهش فشار خون در افراد مبتلا به هیپرتانسیون، منجر به کاهش تعداد افرادی می‌شود که به بیماری‌های قلبی و عروق خونی (بیماری‌های قلبی‌عروقی) مبتلا می‌شوند، در نتیجه به مرگ‌ومیر و مشکلات قلبی‌عروقی کمتری می‌انجامد.

آیا ارتباطی میان اضافه‌وزن و فشار خون بالا وجود دارد؟

اضافه‌وزن با افزایش فشار خون مرتبط است. دستورالعمل‌های درمان فشار خون بالا، حفظ وزن سالم و کاهش وزن را در صورت نیاز توصیه می‌کنند. برخی افراد ممکن است به‌طور خاص برای کمک به کاهش وزن خود دارو مصرف کنند.

ما به دنبال چه یافته‌ای بودیم؟

هدف ما آن بود که بدانیم داروهای کاهش وزن می‌توانند تاثیرات منفی فشار خون بالا را بر سلامت افراد کاهش دهند یا خیر.

ما چه‌کاری را انجام دادیم؟

ما یک مرور سیستماتیک را به‌روز کردیم. ما به دنبال مطالعاتی در مورد چگونگی تاثیر داروهای کاهش وزن بر افراد مبتلا به فشار خون بالا بودیم. ما ‌خواستیم بدانیم که چند نفر دچار عوارض ناخواسته (مثلا عوارض جانبی) شدند، چند نفر مبتلا به بیماری قلبی یا سکته مغزی شدند، و آیا موردی فوت کرد یا خیر.

ما به دنبال مطالعاتی با عنوان «کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی و کنترل‌شده» بودیم که معمولا قابل اعتمادترین شواهد را در مورد تاثیرات یک درمان ارائه می‌دهند. ما با در نظر گرفتن نحوه انجام مطالعات، تعداد افراد شرکت‌کننده و اینکه نتایج سازگار بودند یا خیر، میزان اطمینان خود را در مورد شواهد ارزیابی کردیم. همه مطالعات یک داروی کاهش وزن را با دارونما مقایسه کردند، که یک داروی «ساختگی» است، دارویی شبیه همان داروی اصلی، اما غیرفعال.

ما به چه نتایجی رسیدیم؟

ما دو مطالعه جدید را در مورد داروهایی که اخیرا برای کاهش وزن تائید شدند، اضافه کردیم، بنابراین، در مجموع، این مرور به‌روزشده شامل هشت مطالعه است. آن‌ها حدود 13,000 فرد مبتلا به فشار خون بالا (میانگین سنی 46 تا 62 سال) را وارد کردند. سه مطالعه در ایالات متحده آمریکا، سه مطالعه در کشورهای اروپایی و دو مطالعه به‌صورت چندملیتی انجام شدند. مطالعات بین شش و 48 ماه به طول انجامید. شرکت‌های داروسازی هفت مورد از هشت مطالعه را حمایت مالی کردند.

برای افراد مبتلا به فشار خون بالا، سه دارویی که برای کمک به کاهش وزن در طول زمان تائیدشده‌اند (اورلیستات، فنترمین/توپیرامات و نالترکسون/بوپروپیون) ممکن است تفاوتی اندک تا عدم تفاوت را در تعداد افراد فوت‌شده یا تعداد افراد مبتلا به مشکلات قلبی ایجاد کنند، اما ما در مورد نتایج بسیار نامطمئن هستیم. افرادی که اورلیستات، فنترمین/توپیرامات و نالترکسون/بوپروپیون را در مقایسه با دارونما مصرف می‌کنند، احتمالا دچار عوارض جانبی جدی‌تری می‌شوند. بااین‌حال، ممکن است تفاوتی اندک تا عدم تفاوت در عوارض ناخواسته کلی میان اورلیستات و دارونما، و تفاوتی اندک تا عدم تفاوت در عوارض ناخواسته جدی میان فنترمین/توپیرامات و دارونما وجود داشته باشد، اما ما در مورد این نتایج بسیار نامطمئن هستیم. شایع‌ترین عوارض جانبی ناخواسته، مشکلات گوارشی (برای اورلیستات، فنترمین/توپیرامات) و خشکی دهان و سوزن‌سوزن شدن یا بی‌حسی پوست (برای نالترکسون/بوپروپیون) بودند.

مطالعاتی که سماگلوتید یا تیرزپاتید را بررسی کردند، اطلاعاتی را در مورد تعداد موارد مرگ‌ومیر، مشکلات قلبی یا مسائل ایمنی در افراد مبتلا به فشار خون بالا ارائه نکردند.

محدودیت‌های شواهد چه هستند؟

ما به‌دلیل وجود نگرانی‌هایی در مورد نحوه انجام مطالعات و تعداد کم رویدادها، به شواهد مربوط به مرگ‌ومیر کلی و مشکلات قلبی ناشی از مصرف اورلیستات، فنترمین/توپیرامات یا نالترکسون/بوپروپیون، یا در مورد عوارض جانبی جدی ناشی از فنترمین/توپیرامات اطمینان نداریم. ما به‌دلیل نگرانی‌هایمان در مورد نحوه انجام مطالعات و وجود ناسازگاری میان نتایج در مطالعات مختلف، به شواهد مربوط به همه عوارض ناخواسته اورلیستات اطمینان نداریم. ما به شواهد مربوط به عوارض جانبی جدی برای اورلیستات و نالترکسون/بوپروپیون، و در مورد تمام عوارض جانبی برای فنترمین/توپیرامات یا نالترکسون/بوپروپیون، اعتماد بیشتری داریم، اما به‌دلیل نگرانی‌ها در مورد نحوه انجام برخی از مطالعات، در مورد این موارد اطمینان بالایی نداریم.

این شواهد تا چه زمانی به‌روز است؟

ما شواهد منتشرشده را تا 22 اپریل 2024 وارد کردیم.

پیشینه

این سومین به‌روزرسانی از مروری است که ابتدا در جولای 2009 منتشر شد. تمام دستورالعمل‌های اصلی در زمینه درمان هیپرتانسیون، کاهش وزن را توصیه می‌کنند؛ داروهای ضد-چاقی ممکن است در این زمینه کمک‌کننده باشند.

اهداف

هدف اولیه

ارزیابی تاثیرات مصرف داروهای تائیدشده برای مدیریت درازمدت وزن بر مرگ‌ومیر به هر علتی (all-cause mortality)، عوارض قلبی‌عروقی و عوارض جانبی در بزرگسالان مبتلا به هیپرتانسیون اساسی (essential hypertension).

هدف ثانویه

ارزیابی تاثیرات مصرف داروهای تائیدشده برای مدیریت درازمدت وزن بر تغییرات فشار خون سیستولیک و دیاستولیک و وزن بدن در بزرگسالان مبتلا به هیپرتانسیون اساسی.

روش‌های جست‌وجو

برای این مرور به‌روز‌شده، متخصص اطلاعات گروه هیپرتانسیون در کاکرین، بانک‌های اطلاعاتی زیر را تا 22 اپریل 2024 بدون اعمال محدودیت زبانی جست‌وجو کرد: پایگاه ثبت تخصصی گروه هیپرتانسیون در کاکرین، Cochrane CENTRAL؛ MEDLINE؛ Embase و پایگاه‌های ثبت کارآزمایی. ما منابع را نیز بررسی کردیم، استنادها را جست‌وجو کرده و با تولیدکنندگان و نویسندگان مقالات مرتبط تماس گرفتیم.

معیارهای انتخاب

کارآزمایی تصادفی‌سازی و کنترل شده با حداقل طول مدت 24 هفته در بزرگسالان مبتلا به هیپرتانسیون که مصرف طولانی‌مدت داروهای تائید شده کاهش وزن را با دارونما (placebo) مقایسه کردند.

گردآوری و تجزیه‌وتحلیل داده‌ها

دو نویسنده مرور به‌طور مستقل از هم مطالعات را انتخاب کردند، خطر سوگیری (bias) را ارزیابی، و داده‌ها را استخراج کردند. در صورت مناسب بودن و در صورت عدم وجود ناهمگونی قابل توجه بین مطالعات (P > 0.1)، با استفاده از یک متاآنالیز اثر ثابت، مطالعات را تلفیق کردیم. هنگامی که ناهمگونی وجود داشت، از روش اثرات تصادفی استفاده کرده و علت آن بررسی شد.

نتایج اصلی

در این سومین به‌روزرسانی از مرور، یک کارآزمایی جدید اضافه شد، که به بررسی ترکیب نالترکسون (naltrexone)/بوپروپیون (bupropion) در مقابل دارونما پرداخت. دو دارو، که در نسخه‌های قبلی این مرور گنجانده شدند (ریمونابانت (rimonabant) و سیبوترامین (sibutramine))، دیگر برای این به‌روزرسانی مرتبط نیستند، زیرا تأییدیه بازاریابی آنها به ترتیب در سال 2010 و 2009 پس گرفته شد. بنابراین تعداد مطالعات موجود در این به‌روزرسانی مرور به شش مورد رسید (در کل 12,724 شرکت‌کننده): چهار RCT به مقایسه اورلیستات (orlistat) با دارونما پرداختند، که در مجموع 3132 شرکت‌کننده را با فشار خون بالا و میانگین سنی 46 تا 55 سال وارد کردند؛ یک کارآزمایی فن‌ترمین (phentermine)/توپیرامات (topiramate) را با دارونما مقایسه کرد، که شامل 1305 شرکت‌کننده مبتلا به فشار خون بالا و میانگین سنی 53 سال بود؛ و یک کارآزمایی، شامل 8283 شرکت‌کننده با فشار خون بالا و میانگین سنی 62 سال، نالترکسون/بوپروپیون را با دارونما مقایسه کرد. خطرات سوگیری را برای کارآزمایی‌های اورلیستات یا نالترکسون/بوپروپیون در سطح نامشخص، و برای کارآزمایی فن‌ترمین/توپیرامات، در سطح پائین قضاوت کردیم. فقط مطالعه نالترکسون/بوپروپیون، مورتالیتی و موربیدیتی قلبی‌عروقی را به عنوان پیامدهای از پیش تعریف شده، وارد کرد.

هیچ تفاوتی در میزان مورتالیتی ناشی از تمام علل یا مورتالیتی قلبی‌عروقی، حوادث عمده قلبی‌عروقی، یا عوارض جانبی جدی بین نالترکسون/بوپروپیون و دارونما وجود نداشت. بروز عوارض جانبی کلی در شرکت‌کنندگان تحت درمان با نالترکسون/بوپروپیون به‌طور قابل توجهی بالاتر بود. برای اورلیستات، میزان بروز عوارض جانبی گوارشی به طور معنی‌داری در مقایسه با دارونما بیشتر گزارش شد. شایع‌ترین عوارض جانبی با فن‌ترمین/توپیرامات خشکی دهان و پارستزی بودند. پس از شش تا 12 ماه، اورلیستات در مقایسه با دارونما، فشار خون سیستولیک را تا تفاوت میانگین (MD) معادل 2.6- میلی‌متر جیوه (95% فاصله اطمینان (CI): 3.8- تا 1.4- میلی‌متر جیوه؛ 4 کارآزمایی، 2058 شرکت‌کننده) و فشار خون دیاستولیک را تا MD معادل 2.0- میلی‌متر جیوه (95% CI؛ 2.7- تا 1.2- میلی‌متر جیوه؛ 4 کارآزمایی، 2058 شرکت‌کننده) کاهش داد. پس از 13 ماه پیگیری، فن‌ترمین/توپیرامات در مقایسه با دارونما، فشار خون سیستولیک را 2.0- تا 4.2- میلی‌متر جیوه (1 کارآزمایی، 1030 شرکت‌کننده) (بسته به دوز دارو)، و فشار خون دیاستولیک را 1.3- تا 1.9- میلی‌متر جیوه (1 کارآزمایی، 1030 شرکت‌کننده) (بسته به دوز دارو) کاهش دادند. هیچ تفاوتی در تغییر فشار خون سیستولیک یا دیاستولیک بین نالترکسون/بوپروپیون و دارونما وجود نداشت (1 دارونما، 8283 شرکت‌کننده). ما هیچ مطالعه مرتبطی را برای بررسی لیراگلوتید (liraglutide) یا لورکاسرین (lorcaserin) در افراد مبتلا به هیپرتانسیون شناسایی نکردیم.

نتیجه‌گیری‌های نویسندگان

در سال‌های اخیر پیشرفت‌های متعددی در حوزه دارودرمانی برای کاهش طولانی‌مدت وزن صورت گرفته‌اند. چندین محصول دارویی به‌دلیل نگرانی‌های ایمنی از بازار حذف شده‌اند، درحالی‌که داروهای جدیدی معرفی شده‌اند. تمرکز کارآزمایی‌های وارد شده در این مرور بر پیامدهای اصلی یعنی مرگ‌ومیر و عوارض قلبی‌عروقی نبودند، اما گاهی به‌عنوان بخشی از پیامد «عوارض جانبی» ارائه شدند، و داده‌های حاصل فقط شواهدی را با قطعیت بسیار پائین گزارش کردند. در مجموع، شواهد مربوط به افراد مبتلا به هیپرتانسیون برای نتیجه‌گیری در مورد فواید کاهش وزن در آن‌ها با کمک دارو از نظر کاهش خطر مرگ‌ومیر یا عوارض قلبی‌عروقی کافی نیست. انجام کارآزمایی‌های بیشتری مورد نیاز است. علاوه‌بر این، می‌بایست از کارآزمایی‌های تکمیل‌شده شامل افرادی با فشار خون طبیعی و فشار خون بالا، نتایج جداگانه‌ای برای شرکت‌کنندگان مبتلا به هیپرتانسیون در دسترس قرار گیرند.

حمایت مالی

این مرور کاکرین، منبع حمایت مالی اختصاصی نداشت.

ثبت

پروتکل و DOIهای نسخه قبلی: 10.1002/14651858.CD007654؛ 10.1002/14651858.CD007654.pub2؛ 10.1002/14651858.CD007654.pub3؛ 10.1002/14651858.CD007654.pub4؛ 10.1002/14651858.CD007654.pub5

یادداشت‌های ترجمه

این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.

ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی می‌کند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمه‌های نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.

استناد
Spary-Kainz U, Posch N, Radl-Karimi C, Jeitler K, Krenn C, Siebenhofer A, Berghold A, Horvath K, Winterholer S, Semlitsch T. Long-term effects of weight-reducing drugs in people with hypertension. Cochrane Database of Systematic Reviews 2026, Issue 6. Art. No.: CD007654. DOI: 10.1002/14651858.CD007654.pub6.

استفاده ما از cookie‌ها

ما برای کارکردن وب‌گاه از cookie‌های لازم استفاده می‌کنیم. ما همچنین می‌خواهیم cookie‌های تجزیه و تحلیل اختیاری تنظیم کنیم تا به ما در بهبود آن کمک کند. ما cookie‌های اختیاری را تنظیم نمی کنیم، مگر این‌که آنها را فعال کنید. با استفاده از این ابزار یک cookie‌ روی دستگاه شما تنظیم می‌شود تا تنظیمات منتخب شما را به خاطر بسپارد. همیشه می‌توانید با کلیک بر روی پیوند «تنظیمات Cookies» در پایین هر صفحه، تنظیمات cookie‌ خود را تغییر دهید.
برای اطلاعات بیشتر در مورد cookie‌هایی که استفاده می‌کنیم، صفحه cookie‌های ما را ملاحظه کنید.

پذیرش تمامی موارد
پیکربندی کنید