پیامهای کلیدی
-
مشخص نیست که استفاده از سولفات منیزیم (magnesium sulphate)، چه بهتنهایی و چه در ترکیب با دیگر درمانها، پیامدهای بیمار را در کودکان مبتلا به برونشیولیت (bronchiolitis) با سن کمتر از دو سال بهبود ببخشد.
-
انجام مطالعات بزرگ و با طراحی خوب در آینده برای بررسی مزایا و خطرات سولفات منیزیم در درمان برونشیولیت حاد مورد نیاز است.
برونشیولیت حاد چیست؟
برونشیولیت حاد یک عفونت ریوی شایع در کودکان با سن کمتر از دو سال است. در این وضعیت، مجاری هوایی کوچک در ریهها مسدود شده و باعث سرفه، خسخس سینه و مشکل در تنفس میشوند. برونشیولیت توسط یک ویروس ایجاد میشود. درمان معمول شامل مراقبتهای حمایتی است، که شامل مایعات کافی و اکسیژن مرطوب میشود. کودکان مبتلا به برونشیولیت ممکن است به مراقبتهای ویژه نیاز داشته باشند.
ما به دنبال چه یافتهای بودیم؟
هدف ما آن بود که بدانیم سولفات منیزیم، چه بهتنهایی و چه در ترکیب با دیگر درمانها، در مقایسه با دیگر گزینههای درمانی برای برونشیولیت حاد، موثرتر و بیخطرتر است یا خیر.
ما چهکاری را انجام دادیم؟
ما مطالعاتی را جستوجو و وارد کردیم که سولفات منیزیم (بهتنهایی یا در ترکیب با دیگر درمانها) را با گزینههای درمانی دیگر مقایسه کردند. نتایج این مطالعات را ترکیب کرده و میزان اطمینان خود را به شواهد براساس روشهای انجام و حجمنمونههای مطالعه ارزیابی کردیم.
ما به چه نتایجی رسیدیم؟
ما هفت مطالعه (816 کودک) را وارد کردیم که در قطر، ترکیه، ایران، چین و هند انجام شدند. چهار مطالعه شامل کودکان مبتلا به برونشیولیت متوسط تا شدید بودند. مطالعات، سولفات منیزیم را که از طریق داخل وریدی یا به صورت اسپری استنشاقی با ذرات ریز (نبولایزشده) تجویز شد، با یک درمان ساختگی (دارونما (placebo))، داروهایی برای باز کردن راههای هوایی (سالبوتامول یا اپینفرین)، محلول آب نمک (سالین هیپرتونیک)، درمان معمول (اکسیژن و مایعات کافی) یا عدم درمان مقایسه کردند.
مشخص نیست که مصرف سولفات منیزیم بهتنهایی یا همراه با دیگر درمانها، پیامدهایی را مانند کاهش مرگومیر، مشکلات پزشکی غیرمنتظره در طول درمان، طول دوره بستری در بیمارستان یا شدت بیماری (براساس نمرات ارزیابی بالینی پزشکان) بهبود میبخشد یا خیر. زمان لازم تا بهبودی اندازهگیری نشد.
محدودیتهای شواهد چه هستند؟
در مجموع، ما به شواهد اطمینان بسیار پائینی داریم، عمدتا به این دلیل که مطالعات واردشده شامل تعداد کمی از کودکان بودند و مشکلاتی در روشهای انجام مطالعه وجود داشتند. تحقیقات بیشتر احتمالا نتایج این مرور را تغییر خواهند داد.
این شواهد تا چه زمانی بهروز است؟
شواهد تا نوامبر 2024 بهروز است.
مطالعه چکیده کامل
برونشیولیت (bronchiolitis) حاد، بار قابلتوجهی را بر دوش کودکان، خانوادهها و خدمات مراقبت سلامت بر جای میگذارد. این وضعیت بیشتر در کودکان زیر دو سال دیده میشود. درمان شامل هیدراسیون کافی، حمایت با اکسیژن مرطوب، و نبولایزیشن داروها، مانند سالبوتامول، اپینفرین و سالین هیپرتونیک است. اثربخشی سولفات منیزیم در برونشیولیت حاد مشخص نیست.
اهداف
ارزیابی تاثیرات سولفات منیزیم در درمان برونشیولیت حاد در کودکان با سن کمتر از دو سال.
روشهای جستوجو
ما تا 23 نوامبر 2024 در CENTRAL؛ MEDLINE؛ Embase؛ LILACS؛ CINAHL و دو پایگاه ثبت کارآزمایی جستوجو کردیم. ما با نویسندگان کارآزمایی تماس گرفتیم و مجموعه مقالات کنفرانسها و فهرست منابع مقالات بازیابیشده را برای شناسایی مطالعات بیشتر، جستوجو کردیم. مطالعات منتشرنشده و منتشرشده، واجد شرایط ورود به مرور بودند.
معیارهای انتخاب
کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترل شده (randomised controlled trials; RCTs) و شبه-RCTهایی که به مقایسه سولفات منیزیم، بهتنهایی یا با یک روش درمانی دیگر، با دارونما (placebo) یا درمانی دیگر، در کودکان زیر دو سال مبتلا به برونشیولیت حاد پرداختند. پیامدهای اولیه عبارت بودند از زمان لازم تا رسیدن به بهبودی، مورتالیتی، و عوارض جانبی. پیامدهای ثانویه عبارت بودند از مدت زمان بستری در بیمارستان، نمره شدت بالینی در ساعات 0 تا 24 و ساعات 25 تا 48 پس از درمان، آزمون عملکرد ریوی، بستری مجدد در بیمارستان طی 30 روز، مدت زمان نیاز به ونتیلاسیون مکانیکی، و طول مدت اقامت در بخش مراقبتهای ویژه.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
از روشهای استاندارد روششناسی مورد انتظار کاکرین استفاده کردیم. از روشهای درجهبندی توصیه، ارزیابی، توسعه و ارزشیابی (GRADE) برای رتبهبندی قطعیت شواهد استفاده شد.
نتایج اصلی
چهار RCT (شامل 564 کودک) را لحاظ کردیم. یک مطالعه، بودجه خود را از یک بیمارستان و دیگری، بودجه مورد نیاز خود را از یک دانشگاه دریافت کرد؛ دو مطالعه، منابع مالی خود را گزارش نکردند. مداخلات مقایسه کننده میان چهار کارآزمایی متفاوت بودند. مطالعات در قطر، ترکیه، ایران و هند انجام شدند. ما دو مطالعه را با خطر پائین سوگیری (bias)، و شش مطالعه را با خطر سوگیری نامشخص ارزیابی کردیم. سطح قطعیت شواهد برای همه پیامدها و مقایسهها به جز یکی از آنها، یعنی میزان بستری مجدد در بیمارستان طی 30 روز پس از ترخیص برای گروه مصرف کننده سولفات منیزیم در برابر دارونما، بسیار پائین بود. هیچ یک از مطالعات، زمان سپری شده تا رسیدن به بهبودی، مدت زمان نیاز به ونتیلاسیون مکانیکی، مدت زمان اقامت در بخش مراقبتهای ویژه یا عملکرد ریوی را اندازه گیری نکردند.
هیچ موردی از وقوع مرگومیر یا عوارض جانبی برای گروه مصرف کننده سولفات منیزیم در مقایسه با دارونما مشاهده نشد (1 RCT؛ 160 کودک). تاثیرات سولفات منیزیم بر شدت بالینی بیماری نامطمئن است (در ساعات 0 تا 24: تفاوت میانگین (MD) روی درجهبندی ونگ (Wang score): 0.13؛ 95% فاصله اطمینان (CI): 0.28- تا 0.54؛ و در ساعات 25 تا 48: MD روی درجهبندی ونگ برابر 0.42-؛ 95% CI؛ 0.84- تا 0.00-). سولفات منیزیم ممکن است میزان بستری مجدد را در بیمارستان طی 30 روز پس از ترخیص افزایش دهد (خطر نسبی (RR): 3.16؛ 95% CI؛ 1.20 تا 8.27؛ 158 کودک؛ شواهد با قطعیت پائین).
هیچیک از پیامدهای اولیه ما به مقایسه سولفات منیزیم با سالین هیپرتونیک نپرداختند (1 RCT؛ 220 کودک). تاثیرات مداخله بر تعداد روزهای اقامت در بیمارستان (MD: 0.00؛ 95% CI؛ 0.28- تا 0.28)، و بر شدت بالینی بر اساس نمره دستگاه ارزیابی دیسترس تنفسی (Respiratory Distress Assessment Instrument; RDAI) در ساعات 25 تا 48 نامطمئن بودند (MD: 0.10؛ 95% CI؛ 0.39- تا 0.59).
هیچ موردی از وقوع مرگومیر یا عوارض جانبی برای گروه مصرف کننده سولفات منیزیم، با یا بدون سالبوتامول، در مقایسه با سالبوتامول مشاهده نشد (1 RCT؛ 57 کودک). تاثیرات مداخله روی طول مدت بستری در بیمارستان نامطمئن بودند (سولفات منیزیم: 24 ساعت (95% CI؛ 25.8 تا 47.4)، سولفات منیزیم + سالبوتامول: 20 ساعت (95% CI؛ 15.3 تا 39.0) و سالبوتامول: 24 ساعت (95% CI؛ 23.4 تا 76.9)).
هیچیک از پیامدهای اولیه ما به مقایسه سولفات منیزیم + اپینفرین، با عدم درمان یا سرم نمکی + اپینفرین نپرداختند (1 RCT؛ 120 کودک). تاثیرات برای تعداد ساعات بستری در بیمارستان (MD: -0.40؛ 95% CI؛ 3.94- تا 3.14) و برای نمرات RDAI نامطمئن بودند (0 تا 24 ساعت: MD: -0.20؛ 95% CI؛ 1.06- تا 0.66؛ و 25 تا 48 ساعت: MD: -0.90؛ 95% CI؛ 1.75- تا 0.05-).
نتیجهگیریهای نویسندگان
شواهد موجود برای اثبات مزایا و خطرات استفاده از سولفات منیزیم در درمان کودکان مبتلا به برونشیولیت حاد با سن کمتر از دو سال کافی نیست. هیچ اطلاعاتی در مورد زمان لازم تا بهبودی به دست نیامد و اطلاعات کمی در مورد مرگومیر و عوارض جانبی وجود داشت. انجام RCTهایی با طراحی خوب که تاثیرات سولفات منیزیم را در مدیریت بالینی برونشیولیت حاد بررسی کنند، مورد نیاز است. پیامدهایی مانند زمان لازم تا بهبودی، عوارض جانبی و مدت بستری در بیمارستان باید اندازهگیری شوند.
حمایت مالی
این مرور حمایت مالی دریافت نکرد.
ثبت
پروتکل (2018): doi.org/10.1002/14651858.CD012965 مرور اصلی (2020): doi.org/10.1002/14651858.CD012965.pub2
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
