ประโยชน์และความเสี่ยงของการบำบัดด้วยความเย็นหลังการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมทั้งข้อคืออะไร
ใจความสำคัญ
เมื่อเปรียบเทียบกับกลุ่มรักษาด้วยวิธีหลอก (Placebo) การบำบัดด้วยความเย็นอาจช่วยลดปริมาณการสูญเสียเลือด ลดอาการปวด เพิ่มองศาการเคลื่อนไหวของข้อเข่า และลดอาการบวมในระยะสั้น หลังการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมทั้งข้อ (TKR) ได้ เรายังไม่ค่อยแน่ใจถึงผลของการบำบัดด้วยความเย็น ต่ออัตราการให้เลือดทดแทน การทำงานของข้อเข่า การบรรเทาอาการปวด ระยะเวลาพักรักษาตัวในโรงพยาบาล คุณภาพชีวิต หรือระดับการทำกิจกรรม แม้ว่าหลักฐานจะมีจำกัด แต่ก็พบข้อกังวลเพียงเล็กน้อยเกี่ยวกับเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ที่รุนแรงจากการบำบัดด้วยความเย็น
โรคข้อเข่าเสื่อมคืออะไร และรักษาอย่างไร
โรคข้อเข่าเสื่อม คือ โรคเสื่อมของข้อต่อต่างๆ เช่น ข้อเข่า โรคข้อเข่าเสื่อมสามารถทำให้เกิดอาการปวด จำกัดการใช้งานของข้อ และทำให้คุณภาพชีวิตแย่ลงได้ การผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมทั้งข้อ (TKR) สามารถช่วยรักษาภาวะนี้ได้ในระยะยาว แต่ผลกระทบจากการผ่าตัดในช่วงระยะพักฟื้น (นานสูงสุดถึง 6 เดือนหลังการผ่าตัด) อาจทำให้ผู้ป่วยมีอาการอ่อนแรงและสูญเสียสมรรถภาพได้ การบำบัดด้วยความเย็น (Cryotherapy) คือการใช้อุณหภูมิที่ต่ำหรือความเย็นประคบลงบนผิวหนังบริเวณรอบๆ จุดที่ได้รับบาดเจ็บหรือบริเวณแผลผ่าตัด ซึ่งวิธีการนี้สามารถทำได้โดยการใช้ถุงน้ำแข็ง หรือเครื่องมือเฉพาะทางที่ส่งผ่านน้ำเย็นไปยังบริเวณดังกล่าว
เราต้องการทราบอะไร
เราต้องการทราบว่าการบำบัดด้วยความเย็นมีผลต่อปริมาณการสูญเสียเลือด อาการปวด และการทำงานของข้อเข่า ภายในระยะเวลา 48 ชั่วโมงหลังการผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมทั้งข้อ (TKR) หรือไม่
เราทำอะไรบ้าง
เราสืบค้นการศึกษาที่ตรวจสอบผลของการบำบัดด้วยความเย็นเปรียบเทียบกับการรักษาหลอก ในผู้ป่วยหลังเข้ารับการผ่าตัด TKR เราได้เปรียบเทียบและสรุปผลของการศึกษาเหล่านั้น รวมถึงประเมินระดับความมั่นใจของเราที่มีต่อหลักฐาน โดยพิจารณาจากปัจจัยต่างๆ เช่น ระเบียบวิธีวิจัยและขนาดของการศึกษา
เราพบอะไรบ้าง
เรารวบรวมการทดลองจำนวน 22 รายการ ซึ่งผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัด TKR ได้รับการบำบัดด้วยความเย็นในรูปแบบใดๆ (จะทำร่วมกับการรักษาอื่นหรือไม่ก็ตาม) และนำผลมาเปรียบเทียบกับกลุ่มที่ไม่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็นเลย มีผู้เข้าร่วมการศึกษาทั้งหมด 1839 คน โดยมีอายุอยู่ระหว่าง 64 ถึง 74 ปี ผลลัพธ์ที่เราให้ความสนใจอยู่ในระยะฉับพลัน (Acute phase: ภายใน 48 ชั่วโมงหลังการผ่าตัด) แต่การศึกษาบางรายการมีการติดตามผลต่อเนื่องยาวนานสูงสุดถึง 12 สัปดาห์
ผลลัพธ์หลัก
การเสียเลือด
ปริมาณการสูญเสียเลือดลดลง 264 มิลลิลิตร (mL) เมื่อได้รับการบำบัดด้วยความเย็น ในช่วงเวลาสูงสุดจนถึง 13 วันหลังการผ่าตัด
• ผู้ที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น สูญเสียเลือด 561 มิลลิลิตร
• ผู้ที่ไม่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น สูญเสียเลือด 825 มิลลิลิตร
อาการปวด (คะแนนยิ่งน้อยหมายถึงอาการปวดยิ่งน้อย)
อาการปวดดีขึ้น 1.6 คะแนน จากมาตรวัดระดับ 0 ถึง 10 คะแนน เมื่อได้รับการบำบัดด้วยความเย็น ณ วันที่ 2 หลังการผ่าตัด
• ผู้ที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น ประเมินระดับอาการปวดของตนเองไว้ที่ 3.2 คะแนน
• ผู้ที่ไม่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น ประเมินระดับอาการปวดของตนเองไว้ที่ 4.8 คะแนน
การให้เลือดทดแทน
มีผู้ได้รับเลือดทดแทนเพิ่มขึ้น 42% ในกลุ่มที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น หรือเพิ่มขึ้น 42 คนจากทุกๆ 100 คน ภายในช่วง 13 วันหลังการผ่าตัด
• ผู้ที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น จำนวน 79 จาก 100 คน ได้รับเลือดทดแทน
• ผู้ที่ไม่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น จำนวน 37 จาก 100 คน ได้รับเลือดทดแทน
องศาการเคลื่อนไหวของข้อเข่า
การงอข้อเข่า (การพับของข้อเข่า) ทำได้เพิ่มขึ้น 8.3 องศาเมื่อได้รับการบำบัดด้วยความเย็น ณ เวลาที่ผู้ป่วยออกจากโรงพยาบาล
• ผู้ที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น มีองศาการงอข้อเข่าอยู่ที่ 71.2 องศา
• ผู้ที่ไม่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น มีองศาการงอข้อเข่าอยู่ที่ 62.9 องศา
การทำงานของข้อเข่า
การทำงานของข้อเข่าดีขึ้น 13.2 คะแนน จากมาตรวัดระดับ 0 ถึง 100 คะแนน เมื่อได้รับการบำบัดด้วยความเย็น ณ เวลา 2 สัปดาห์หลังการผ่าตัด
• ผู้ที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น มีคะแนนการทำงานของข้อเข่าอยู่ที่ 88.6
• ผู้ที่ไม่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น มีคะแนนการทำงานของข้อเข่าอยู่ที่ 75.4
อาการไม่พึงประสงค์โดยรวม
มีผู้รายงานถึงเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์เพิ่มขึ้น 0% ในกลุ่มที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น หรือเพิ่มขึ้น 0 คนจากทุกๆ 100 คน ภายในช่วงเวลา 30 วันหลังการผ่าตัด
• ผู้ที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น จำนวน 2.7 จาก 100 คน รายงานว่าเกิดเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์
• ผู้ที่ไม่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น จำนวน 2.1 จาก 100 คน รายงานว่าเกิดเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์
การถอนตัวจากการศึกษาเนื่องจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์
มีผู้ถอนตัวจากการศึกษาเนื่องจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์เพิ่มขึ้น 0% ในกลุ่มที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น หรือเพิ่มขึ้น 0 คนจากทุกๆ 100 คน ในช่วงเวลาสูงสุดจนถึง 30 วันหลังการผ่าตัด
• ผู้ที่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น จำนวน 0.4 จาก 100 คน ถอนตัว (จากการศึกษา) เนื่องจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์
• ผู้ที่ไม่ได้รับการบำบัดด้วยความเย็น จำนวน 0.2 จาก 100 คน ถอนตัว (จากการศึกษา) เนื่องจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์
ข้อจำกัดของหลักฐานคืออะไร
เรามีความเชื่อมั่นเพียงเล็กน้อยต่อหลักฐานที่แสดงให้เห็นว่า การบำบัดด้วยความเย็นอาจช่วยให้การสูญเสียเลือด อาการปวด และองศาการเคลื่อนไหวหลังการผ่าตัดดีขึ้นเล็กน้อย เราไม่แน่ใจว่าวิธีนี้ช่วยลดความเสี่ยงในการได้รับเลือดทดแทน ทำให้การทำงานของข้อเข่าดีขึ้น เพิ่มความเสี่ยงในการเกิดเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ หรือเป็นปัจจัยที่ทำให้เกิดการถอนตัวจากการศึกษาเนื่องจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์หรือไม่ ปัจจัยที่ทำให้ความเชื่อมั่นของเราลดลง ได้แก่ ข้อบกพร่องในการออกแบบการศึกษา (เช่น ผู้เข้าร่วมไม่ได้รับการสุ่มเพื่อรับการรักษา, ผู้เข้าร่วมบางรายออกจากการศึกษากลางคัน, และผู้เข้าร่วมสามารถทราบได้ว่าตนเองกำลังได้รับการรักษาแบบใดอยู่) การมีจำนวนการศึกษาหรือจำนวนผู้เข้าร่วมไม่เพียงพอที่จะมั่นใจในผลลัพธ์ได้ รวมถึงความแตกต่างของผลลัพธ์และวิธีการศึกษาระหว่างงานวิจัยแต่ละฉบับ
หลักฐานเป็นปัจจุบันแค่ไหน
หลักฐานเป็นปัจจุบันถึงวันที่ 27 พฤษภาคม 2022
อ่านบทคัดย่อฉบับเต็ม
การผ่าตัดเปลี่ยนข้อเข่าเทียมทั้งข้อ (Total knee replacement: TKR) เป็นวิธีการรักษาที่ใช้กันโดยทั่วไปสำหรับผู้ป่วยโรคข้อเข่าเสื่อมระยะสุดท้ายที่มีอาการ ซึ่งส่งผลให้อาการปวด การใช้งานข้อเข่า และคุณภาพชีวิตดีขึ้นอย่างชัดเจนภายในระยะเวลา 3 ถึง 6 เดือน อย่างไรก็ตาม ในระยะเฉียบพลันมักสัมพันธ์กับอาการปวด อาการบวมเฉพาะที่ และการเสียเลือด การจัดการหลังการผ่าตัดอาจรวมถึงการบำบัดด้วยความเย็น เป็นการใช้อุณหภูมิต่ำกับผิวหนังรอบๆ บริเวณผ่าตัด โดยใช้น้ำแข็งหรือน้ำเย็น โดยมักใช้เครื่องมือพิเศษ นี่คือการอัปเดตการทบทวนวรรณกรรมที่เผยแพร่ในปี 2012
วัตถุประสงค์
เพื่อประเมินผลของการบำบัดด้วยความเย็นในระยะเฉียบพลันหลังการผ่าตัด TKR (ภายใน 48 ชั่วโมงหลังการผ่าตัด) ที่มีต่อปริมาณการสูญเสียเลือด อาการปวด อัตราการให้เลือดทดแทน องศาการเคลื่อนไหว การทำงานของข้อเข่า เหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ และการถอนตัวเนื่องจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์
วิธีการสืบค้น
เราได้ค้นหา CENTRAL, MEDLINE, Embase, ฐานข้อมูลอื่นๆ อีกหกแห่ง และ 2 ทะเบียนการทดลอง ตลอดจนรายการอ้างอิง ลิงก์ที่เกี่ยวข้อง และ รายงานการประชุมทางวิชาการ เมื่อวันที่ 27 พฤษภาคม 2022
เกณฑ์การคัดเลือก
เราได้รวบรวมการทดลองแบบสุ่มและมีกลุ่มควบคุม (Randomised controlled trials) หรือการทดลองทางคลินิกที่มีกลุ่มควบคุม (Controlled clinical trials) ที่ทำการเปรียบเทียบระหว่างการบำบัดด้วยความเย็น (ทั้งที่ร่วมกับหรือไม่ได้ร่วมกับการรักษาอื่น ๆ เช่น การกดรัด การบล็อกเส้นประสาทเฉพาะส่วน หรือการใช้เครื่องบริหารข้ออย่างต่อเนื่อง) กับการไม่ได้รับการรักษาใด ๆ เลย หรือการได้รับการรักษาอื่น ๆ เพียงอย่างเดียว ภายหลังการผ่าตัด TKR เนื่องจากโรคข้อเข่าเสื่อม
การรวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูล
ผู้ทบทวน 2 ท่านได้ทำการคัดเลือกการศึกษาที่จะนำมารวบรวม ดึงข้อมูล และประเมินความเสี่ยงของการมีอคติและความเชื่อมั่นของหลักฐานโดยใช้ GRADE อย่างอิสระต่อกัน เราได้หารือกันในกรณีที่มีความคิดเห็นไม่ตรงกัน และปรึกษาผู้ทบทวนอีกท่านหนึ่งเพื่อหาข้อยุติหากมีความจำเป็น ผลลัพธ์หลักในการศึกษา ได้แก่ ปริมาณการสูญเสียเลือด อาการปวด อัตราการให้เลือดทดแทน องศาการเคลื่อนไหวของข้อเข่า การทำงานของข้อเข่า เหตุการณ์ไม่พึงประสงค์รวมทั้งหมด และการถอนตัวเนื่องจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ ผลลัพธ์รอง ได้แก่ การใช้ยาแก้ปวด อาการข้อเข่าบวม ระยะเวลาพักรักษาตัวในโรงพยาบาล คุณภาพชีวิต ระดับการทำกิจกรรม และการประเมินความสำเร็จโดยรวมที่รายงานโดยผู้เข้าร่วม
ผลการวิจัย
เราได้รวบรวมการทดลอง 22 การศึกษา (ประกอบด้วยการทดลองแบบสุ่ม 20 การศึกษา และการทดลองทางคลินิกที่มีกลุ่มควบคุม 2 การศึกษา) โดยมีผู้เข้าร่วมทั้งหมด 1839 คน อายุเฉลี่ยของผู้เข้าร่วมสะท้อนให้เห็นถึงกลุ่มประชากรที่เข้ารับการผ่าตัด TKR ทั่วไป ซึ่งอยู่ในช่วง 64 ถึง 74 ปี
มีการเปรียบเทียบการบำบัดด้วยความเย็นร่วมกับการกดรัด กับการไม่ได้รับการรักษาใด ๆ เลย ใน 4 การศึกษา และเปรียบเทียบกับการกดรัดเพียงอย่างเดียวใน 9 การศึกษา นอกจากนี้ มี 8 การศึกษาที่เปรียบเทียบการบำบัดด้วยความเย็นโดยไม่มีการกดรัด กับการไม่ได้รับการรักษาใด ๆ เลย มี 1 การศึกษาที่เปรียบเทียบการบำบัดด้วยความเย็นโดยไม่มีการกดรัด กับกลุ่มควบคุมที่ได้รับการกดรัดเพียงอย่างเดียว เราได้รวมวิธีการรักษาของกลุ่มควบคุมทั้งหมดเข้าด้วยกันในการวิเคราะห์หลัก
ความเชื่อมั่นของหลักฐานอยู่ในระดับต่ำสำหรับปริมาณการสูญเสียเลือด (ถูกปรับลดระดับลงเนื่องจากความเสี่ยงของอคติและความไม่สอดคล้องกันของข้อมูล) อาการปวด (ถูกปรับลดระดับลงสองขั้นเนื่องจากอคติ) และองศาการเคลื่อนไหวของข้อ (ถูกปรับลดระดับลงเนื่องจากอคติและความไม่เป็นผลโดยตรงของหลักฐาน) ความเชื่อถือของหลักฐานอยู่ในระดับต่ำมากสำหรับอัตราการให้เลือดทดแทน (ถูกปรับลดระดับลงเนื่องจากอคติ ความไม่สอดคล้องกัน และความไม่แม่นยำของข้อมูล) การทำงานของข้อเข่า (ถูกปรับลดระดับลงสองขั้นเนื่องจากอคติ และอีกหนึ่งขั้นเนื่องจากความไม่สอดคล้องกัน) เหตุการณ์ไม่พึงประสงค์รวมทั้งหมด (ถูกปรับลดระดับลงเนื่องจากอคติ ความไม่เป็นผลโดยตรง และความไม่แม่นยำ) และการถอนตัวเนื่องจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ (ถูกปรับลดระดับลงเนื่องจากอคติ ความไม่เป็นผลโดยตรง และความไม่แม่นยำ) ลักษณะเฉพาะของการบำบัดด้วยความเย็นทำให้การทำกระบวนการปกปิดข้อมูล (Blinding) ทำได้ยาก และการศึกษาส่วนใหญ่มีความเสี่ยงสูงของการมีอคติด้าน Performance bias) และอคติในการประเมินผล (Detection bias)
หลักฐานที่มีความเชื่อมั่นระดับต่ำจาก 12 การศึกษา (ผู้เข้าร่วม 956 คน) แสดงให้เห็นว่าการบำบัดด้วยความเย็นอาจช่วยลดปริมาณการสูญเสียเลือดในช่วง 1 ถึง 13 วันหลังการผ่าตัด ผลปริมาณการสูญเสียเลือดอยู่ที่ 825 มิลลิลิตร ในกลุ่มที่ไม่ได้ใช้การบำบัดด้วยความเย็น และ 561 มิลลิลิตร ในกลุ่มที่ใช้การบำบัดด้วยความเย็น: คิดเป็นค่าเฉลี่ยความแตกต่าง (mean difference: MD) ที่ลดลง 264 มิลลิลิตร (ช่วงความเชื่อมั่น 95% (95% CI) ลดลงตั้งแต่ 7 มิลลิลิตร ถึง 516 มิลลิลิตร)
หลักฐานที่มีความเชื่อมั่นระดับต่ำจาก 6 การศึกษา (ผู้เข้าร่วม 530 คน) แสดงให้เห็นว่าการบำบัดด้วยความเย็นอาจช่วยให้อาการปวดดีขึ้นเล็กน้อยที่ระยะเวลา 48 ชั่วโมง เมื่อประเมินด้วยมาตรวัดระดับความปวดด้วยสายตาแบบ 0 ถึง 10 คะแนน (คะแนนที่ต่ำกว่าแสดงถึงระดับอาการปวดที่น้อยกว่า) ระดับอาการปวดอยู่ที่ 4.8 คะแนน ในกลุ่มที่ไม่ได้ใช้การบำบัดด้วยความเย็น และ 3.16 คะแนน ในกลุ่มที่ใช้การบำบัดด้วยความเย็น: คิดเป็นค่าเฉลี่ยความแตกต่าง (MD) ที่ลดลง 1.6 คะแนน (95% CI ลดลงตั้งแต่ 2.3 ถึง 1.0 คะแนน)
เรายังไม่สามารถระบุได้อย่างแน่ชัดว่า การบำบัดด้วยความเย็นช่วยให้อัตราการให้เลือดทดแทนดีขึ้นหรือไม่ ในช่วงเวลา 0 ถึง 13 วันหลังการผ่าตัด อัตราการให้เลือดทดแทนอยู่ที่ 37% ในกลุ่มที่ไม่ได้ใช้การบำบัดด้วยความเย็น และ 79% ในกลุ่มที่ใช้การบำบัดด้วยความเย็น (ค่าอัตราส่วนความเสี่ยง (Risk ratio: RR) 2.13, 95% CI 0.04 ถึง 109.63; จาก 2 การศึกษา, ผู้เข้าร่วม 91 คน; หลักฐานความเชื่อมั่นต่ำมาก)
หลักฐานที่มีความเชื่อมั่นต่ำจาก 3 การศึกษา (ผู้เข้าร่วม 174 คน) บ่งชี้ว่าการบำบัดด้วยความเย็นอาจช่วยให้องศาการเคลื่อนไหวของข้อ ณ วันที่ออกจากโรงพยาบาลดีขึ้น โดยมีค่าอยู่ที่ 62.9 องศา ในกลุ่มที่ไม่ได้ใช้การบำบัดด้วยความเย็น และ 71.2 องศา ในกลุ่มที่ใช้การบำบัดด้วยความเย็น: คิดเป็นค่าเฉลี่ยความแตกต่าง (MD) ที่เพิ่มขึ้น 8.3 องศา (95% CI เพิ่มขึ้นตั้งแต่ 3.6 ถึง 13.1 องศา)
เรายังไม่สามารถระบุได้อย่างแน่ชัดว่าการบำบัดด้วยความเย็นช่วยให้การทำงานของข้อเข่าดีขึ้นหรือไม่ ในช่วง 2 สัปดาห์หลังการผ่าตัด คะแนนการทำงานของข้อเข่าอยู่ที่ 75.4 คะแนน ตามแบบประเมินดัชนีข้ออักเสบ Dutch Western Ontario and McMaster Universities (WOMAC) แบบ 0 ถึง 100 คะแนน (คะแนนที่ต่ำกว่าแสดงถึงการทำงานของข้อที่แย่กว่า) ในกลุ่มควบคุม และ 88.6 คะแนน ในกลุ่มที่ใช้การบำบัดด้วยความเย็น (MD ดีขึ้น 13.2 คะแนน, 95% CI แย่ลง 0.5 ถึง ดีขึ้น 27.1 คะแนน; จาก 4 การศึกษา, ผู้เข้าร่วม 296 คน; หลักฐานความเชื่อมั่นต่ำมาก)
เรายังไม่สามารถระบุได้อย่างแน่ชัดว่า การบำบัดด้วยความเย็นช่วยลดเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์รวมทั้งหมดได้หรือไม่ โดยมีค่าอัตราส่วนความเสี่ยง (Risk ratio) อยู่ที่ 1.30 (95% CI 0.53 ถึง 3.20; จาก 16 การศึกษา, ผู้เข้าร่วม 1199 คน; หลักฐานมีความเชื่อมั่นต่ำมาก) เหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ที่พบ ได้แก่ ความรู้สึกไม่สุขสบาย ปฏิกิริยาของผิวหนังบริเวณที่ประคบ การติดเชื้อที่ผิวหนังชั้นตื้น การบาดเจ็บอันเนื่องมาจากความเย็น และภาวะลิ่มเลือดอุดตัน
เรายังไม่สามารถระบุได้อย่างแน่ชัดว่า การบำบัดด้วยความเย็นช่วยลดการถอนตัว (จากการศึกษา) ซึ่งมีสาเหตุมาจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ได้หรือไม่ (RR 2.71, 95% CI 0.42 ถึง 17.38; จาก 19 การศึกษา, ผู้เข้าร่วม 1347 คน; หลักฐานความเชื่อมั่นต่ำมาก)
นอกจากนี้ ไม่พบประโยชน์ที่แตกต่างกันอย่างมีนัยสำคัญสำหรับผลลัพธ์รองในด้าน การใช้ยาแก้ปวด ระยะเวลาพักรักษาตัวในโรงพยาบาล ระดับการทำกิจกรรม หรือคุณภาพชีวิต หลักฐานจาก 7 การศึกษา (ผู้เข้าร่วม 403 คน) แสดงให้เห็นว่าอาการบวมบริเวณกึ่งกลางลูกสะบ้า (Mid-patella swelling) ดีขึ้นในช่วง 2 ถึง 6 วันหลังการผ่าตัด (ค่าเฉลี่ยความแตกต่าง (MD) ลดลง 7.32 มิลลิเมตร, 95% CI ลดลง 11.79 ถึง 2.84 มิลลิเมตร) แม้ว่าจะไม่พบการดีขึ้นในช่วง 6 สัปดาห์ และ 3 เดือนหลังการผ่าตัดก็ตาม การศึกษาที่รวบรวมมาในการทบทวนครั้งนี้ ไม่ได้ทำการประเมินถึงผลสำเร็จของการรักษาโดยรวมตามที่ผู้ป่วยรายงาน
ข้อสรุปของผู้วิจัย
ความเชื่อมั่นของหลักฐานอยู่ในระดับต่ำสำหรับปริมาณการสูญเสียเลือด อาการปวด และองศาการเคลื่อนไหวของข้อ และอยู่ในระดับต่ำมากสำหรับอัตราการให้เลือดทดแทน การทำงานของข้อเข่า เหตุการณ์ไม่พึงประสงค์รวมทั้งหมด และการถอนตัวเนื่องจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ เรายังไม่สามารถระบุได้อย่างแน่ชัดว่า การบำบัดด้วยความเย็นมีผลช่วยให้อัตราการให้เลือดทดแทนและการทำงานของข้อเข่าดีขึ้น หรือช่วยลดเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์รวมทั้งหมดและการถอนตัวจากเหตุการณ์ไม่พึงประสงค์ได้หรือไม่ เราลดระดับหลักฐานลงเนื่องจากอคติ ความไม่ตรง ความไม่แม่นยำ และความไม่สอดคล้องกัน ดังนั้น ประโยชน์ที่เป็นไปได้ของการบำบัดด้วยความเย็นในเรื่องการสูญเสียเลือด อาการปวด และองศาการเคลื่อนไหวของข้อ อาจมีน้อยเกินไปที่จะสนับสนุนให้คุ้มค่าต่อการนำมาใช้งาน จึงมีความจำเป็นต้องมีการศึกษาแบบสุ่มและมีกลุ่มควบคุม ที่ออกแบบมาเป็นอย่างดีเพิ่มเติม โดยเน้นเฉพาะเจาะจงไปที่ผลลัพธ์ที่มีความสำคัญทางคลินิก เช่น การให้เลือดทดแทน และผลลัพธ์ที่รายงานโดยผู้ป่วย เช่น การทำงานของข้อเข่า คุณภาพชีวิต ระดับการทำกิจกรรม และการประเมินผลสำเร็จของการรักษาโดยรวมตามที่ผู้ป่วยรายงาน
แปลโดย ศ.นพ.ภิเศก ลุมพิกานนท์ สาขาวิชาสูติศาสตร์และนรีเวชวิทยา คณะแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น เมื่อวันที่ 25 พฤศจิกายน 2025 Edit โดย ศ.พญ. ผกากรอง ลุมพิกานนท์ 27 กุมภาพันธ์ 2026
