Jakie leczenie jest najskuteczniejsze w przypadku złożonych tętniaków aorty brzusznej?

Najważniejsze informacje

• Obecnie nie ma badań zawierających informacje, które mogłyby pomóc pacjentom i lekarzom w podejmowaniu decyzji dotyczących metod leczenia złożonych tętniaków aorty brzusznej (obejmujących odcinek aorty, od którego odchodzą tętnice dostarczające krew do jelit, nerek i wątroby – przyp. tłum.).

• Prowadzenie badań w tej dziedzinie jest trudne, ponieważ stosunkowo niewiele osób cierpi na to schorzenie, a występujące u nich rodzaje tętniaków są zróżnicowane.

• W kolejnych badaniach należy przeanalizować, w jaki sposób instytucje finansujące i nadzorujące świadczenia opieki zdrowotnej mogłyby wymagać uwzględniania osób z tętniakiem aorty brzusznej w badaniach oceniających różne metody leczenia lub promować takie podejście.

Czym jest tętniak aorty brzusznej?

Tętniak aorty brzusznej (ang. abdominal aortic aneurysm, AAA) to poszerzenie ściany aorty (tętnicy głównej prowadzącej krew z serca do narządów ciała) o ponad 50% w stosunku do jej prawidłowej średnicy. Średnica powyżej 5,0 do 5,5 cm, w zależności od płci, jest uważana za potencjalnie zagrażającą życiu, wiążącą się z ryzykiem pęknięcia. Gdy poszerzenie aorty pojawia się w pobliżu tętnic zaopatrujących nerki, tuż obok lub powyżej nich, zwiększa złożoność dostępnych metod leczenia chirurgicznego.

Jak leczy się złożone tętniaki aorty brzusznej?

Istnieją różne możliwości leczenia. Naprawa metodą otwartą polega na przeprowadzeniu poważnej operacji w celu otwarcia jamy brzusznej i zastąpienia chorej aorty protezą naczyniową wykonaną z syntetycznego materiału.

Naprawa wewnątrznaczyniowa polega na wprowadzaniu – pod kontrolą aparatu rentgenowskiego i przez nacięcia w pachwinie – metalowych stentów (małych elementów w kształcie rurki umieszczanych wewnątrz naczynia krwionośnego) pokrytych specjalnym materiałem (tzw. endoprotez). W przypadku leczenia złożonych AAA położonych w pobliżu tętnic zaopatrujących nerki, czasami konieczne jest zastosowanie specjalnych endoprotez z otworami (fenestrami), które umożliwiają zachowanie dopływu krwi do nerek i jelit w trakcie wprowadzania endoprotezy, tzw. stentgraftów fenestrowanych. Procedura ta nosi nazwę wewnątrznaczyniowego zaopatrzenia tętniaka aorty brzusznej stentgraftem fenestrowanym (ang. fenestrated endovascular aneurysm repair, FEVAR).

Istnieje również możliwość odstąpienia od wykonywania jakichkolwiek zabiegów na rzecz udzielania porad pacjentom i ich rodzinom, a w niektórych przypadkach – przepisywania leków w celu kontroli czynników ryzyka sercowo-naczyniowego. Postępowanie takie nazywa się leczeniem zachowawczym.

Nie wiadomo, która metoda leczenia jest najlepsza dla osób ze złożonymi AAA.

Czego chcieliśmy się dowiedzieć?

Chcieliśmy ustalić, czy istnieją badania z randomizacją (RCT) oceniające, która z metod – FEVAR, otwarta naprawa chirurgiczna czy leczenie zachowawcze – jest najlepsza w przypadku złożonych AAA. RCT to badania, w których uczestnicy są losowo przypisani do jednej z 2 lub więcej grup leczenia. To najlepszy sposób, aby zapewnić podobieństwo grup uczestników oraz zagwarantować, że ani badacze, ani uczestnicy nie wiedzą, kto znajduje się w danej grupie. Innymi słowy, celem RCT jest kontrolowanie czynników, które mogą wpłynąć na wyniki – takich jak wyjściowy stan zdrowia uczestników – aby umożliwić rzetelne porównanie różnych metod leczenia.

Co zrobiliśmy?

Poszukiwaliśmy RCT, w których FEVAR porównywano z otwartą naprawą chirurgiczną lub leczeniem zachowawczym złożonych AAA. Szukaliśmy badań przeprowadzonych do marca 2023 roku.

Czego się dowiedzieliśmy?

Nie udało nam się znaleźć żadnych badań spełniających nasze kryteria włączenia. Brakuje danych naukowych, które pomogłyby nam odpowiedzieć na to pytanie.

Jak aktualne są te dane naukowe?

Dane naukowe są aktualne do marca 2023 roku.