درمان ترکیبی با داروهای آنتی‌کولینرژیک و آلفا-بلاکرها در درمان نشانه‌های مجاری ادراری تحتانی مرتبط با انسداد خوش‌خیم پروستات

⁩سوال مطالعه مروری⁧

آیا درمان ترکیبی با آنتی‌‏کولینرژیک‌ها، نوعی از داروها که می‌توانند انقباض غیر-طبیعی مثانه را بهبود بخشند (زمانی که فرد قدرت کنترل دفع ادرار خود را از دست داده)، و آلفا-بلاکرها، نوعی از داروها که عضلات حالب (urethra) را شل می‌کنند (مجرایی که در زمان دفع ادرار از پنیس عبور کرده و ادرار را از مثانه به بیرون هدایت می‌کند)، در مدیریت مشکلات دفع ادرار و فوریت در دفع ادرار مرتبط با بزرگی پروستات، تاثیرگذار و ایمن است؟

⁩پیشینه⁧

مشکلات دفع ادرار و فوریت در دفع ادرار، ناشی از بزرگی پروستات (اندامی مردانه در نزدیکی مثانه و احاطه کننده بخشی از مجرای ادراری) در مردان شایع است. هر چند که آلفا-بلاکرها برای بهبود نشانه‌های ادراری تجویز می‌شوند، در نزدیک به یک‌-سوم از مردان هیچ مزیتی را به دنبال ندارند. ترکیب آلفا-بلاکرها و آنتی‌کولینرژیک‌ها، یک گزینه درمانی را برای مردان مبتلا به نشانه‌های ادراری ارائه می‌دهد.

⁩ویژگی‌های مطالعه⁧

این جست‌وجو تا 7 آگوست 2020 به‌روز است. ما 23 مطالعه را با حضور 6285 شرکت‌کننده شناسایی کردیم. در پنج مطالعه، ترکیب درمانی آنتی‌‏کولینرژیک‌ها و آلفا-بلاکرها در برابر دارونما (placebo) (یک قرص بدون اثر درمانی) مقایسه شد. مجموع 22 مطالعه، به مقایسه درمان ترکیبی آنتی‌‏کولینرژیک‌ها و آلفا-بلاکرها در برابر آلفا-بلاکرها به‌تنهایی پرداختند. در سه مطالعه، درمان ترکیبی آنتی‌‏کولینرژیک‌ها و آلفا-بلاکرها در برابر آنتی‏‌کولینرژیک‌ها به‌تنهایی مقایسه شد. دوره پیگیری در مطالعات از 12 هفته تا یک سال متغیر بود.

⁩نتایج کلیدی⁧

درمان ترکیبی در برابر دارونما: درمان ترکیبی با داروهای آنتی‌کولینرژیک و آلفا-بلاکرها، با تاثیر اندکی بر نشانه‌های ادراری و میزان نامطمئنی از بهبودی در کیفیت زندگی همراه بود، اما ممکن است عوارض جانبی ناخواسته را افزایش دهد.

درمان ترکیبی در برابر آلفا-بلاکرها: درمان ترکیبی با داروهای آنتی‏‌کولینرژیک و آلفا-بلاکرها، در مقایسه با آلفا-بلاکرها به‌تنهایی، ممکن است تاثیرات نامطمئنی بر بهبود نشانه‌های ادراری و کیفیت زندگی داشته باشد. درمان ترکیبی ممکن است عوارض جانبی ناخواسته را افزایش ندهد.

درمان ترکیبی در مقایسه با آنتی‌کولینرژیک‌ها: درمان ترکیبی با داروهای آنتی‌کولینرژیک و آلفا-بلاکرها ممکن است با تاثیرات نامطمئنی روی نشانه‌های ادراری مرتبط باشد، اما در مقایسه با داروهای آنتی‌کولینرژیک به‌تنهایی موجب بهبود کیفیت زندگی شود. درمان ترکیبی ممکن است عوارض جانبی ناخواسته را افزایش ندهد.

⁩کیفیت شواهد⁧

اکثر مطالعات وارد شده، به خوبی انجام نشده یا گزارش نشدند، به همین دلیل سطح قطعیت شواهد (اعتماد برای بیان اینکه نتیجه‌گیری درست است) را در حد متوسط، پائین یا بسیار پائین درجه‌بندی کردیم، به این معنی که تاثیر واقعی ممکن است به‌طور قابل‌توجهی متفاوت از آن چیزی باشد که این مرور نشان ‌داد.

نتیجه‌گیری‌های نویسندگان: 

بر اساس یافته‌های این مرور، درمان ترکیبی با داروهای آنتی‌کولینرژیک و آلفا-بلاکرها در مقایسه با دارونما، مونوتراپی آلفا-بلاکرها، یا داروهای آنتی‌کولینرژیک، مرتبط است با تاثیرات اندک یا نامطمئن بر نمرات نشانه‌های اورولوژیکی. با این حال، درمان ترکیبی ممکن است منجر به بهبود کیفیت زندگی در مقایسه با درمان با داروهای آنتی‌کولینرژیک شود، اما در مقایسه با دارونما، یا آلفا-بلاکرها، یک تاثیر نامطمئن دیده می‌شود. درمان ترکیبی در مقایسه با دارونما به احتمال زیاد عوارض جانبی را افزایش می‌دهد، اما با مونوتراپی آلفا-بلاکرها یا داروهای آنتی‌کولینرژیک مقایسه نشد. یافته‌های این مرور با محدودیت‌های مطالعه، ناهمگونی، و عدم دقت محدود شدند. ما نتوانستیم هیچ یک از تحلیل‌های زیر-گروه از پیش تعریف‌شده را انجام دهیم.

خلاصه کامل را بخوانید...
پیشینه: 

نشانه‌های دستگاه ادراری تحتانی (lower urinary tract symptoms; LUTS) ناشی از انسداد خوش‌خیم پروستات (benign prostatic obstruction; BPO)، یکی از شایع‌ترین شکایت‌های بالینی در مردان است. آلفا-بلاکرها، به‌طور گسترده‌ای به عنوان خط اول درمان برای مردان مبتلا به LUTS، ثانویه به BPO، استفاده می‌شوند، اما تا یک‌-سوم مردان پس از مصرف آنها هیچ بهبودی را در LUTS خود گزارش نمی‌کنند. داروهای آنتی‌کولینرژیک که همراه با آلفا-بلاکرها تجویز می‌شوند، ممکن است به بهبود نشانه‌ها کمک کنند، اما نمی‌دانیم که تا چه میزان تاثیرگذار هستند.

اهداف: 

ارزیابی تاثیرات درمان ترکیبی با داروهای آنتی‌کولینرژیک و آلفا-بلاکرها، در مردان مبتلا به LUTS ناشی از BPO.

روش‌های جست‌وجو: 

جست‌‌وجوی جامعی را در منابع علمی پزشکی، شامل کتابخانه کاکرین؛ MEDLINE؛ Embase و پایگاه‌های ثبت کارآزمایی‌ها، بدون اعمال هیچ‌گونه محدودیتی از لحاظ زبان مقاله یا وضعیت انتشار، انجام دادیم. تاریخ آخرین جست‌وجو 7 آگوست 2020 بود.

معیارهای انتخاب: 

کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی و کنترل شده را وارد کردیم. معیارهای ورود به مطالعه عبارت بودند از مردان مبتلا به LUTS ثانویه به BPO، سن 40 سال به بالا، و دارای نمره کلی 8 یا بالاتر در International Prostate Symptom Score. کارآزمایی‌هایی را خارج کردیم که شامل مردان مبتلا به مثانه نوروژنیک ناشی از آسیب طناب نخاعی، مولتیپل ‌اسکلروزیس، یا بیماری سیستم عصبی مرکزی بوده، و مطالعات انجام شده روی دارو‌درمانی در مردانی که تحت جراحی برای BPO قرار گرفتند. سه مقایسه را انجام دادیم: درمان ترکیبی در برابر دارونما، درمان ترکیبی در برابر مونوتراپی آلفا-بلاکرها، و درمان ترکیبی در برابر مونوتراپی با داروهای آنتی‏‌کولینرژیک.

گردآوری و تجزیه‌وتحلیل داده‌ها: 

دو نویسنده مرور به‌طور مستقل از هم منابع علمی را غربالگری کرده، داده‌ها را استخراج، و خطر سوگیری (bias) را ارزیابی کردند. تحلیل‌های آماری را با استفاده از مدل اثرات-تصادفی انجام داده و داده‌ها براساس ⁧⁩کتابچه راهنمای کاکرین برای مرورهای سیستماتیک مداخلات⁧⁩ تفسیر شدند. از رویکرد درجه‌‏بندی توصیه‏، ارزیابی، توسعه و ارزشیابی (GRADE) برای رتبه‌بندی قطعیت شواهد استفاده کردیم.

نتایج اصلی: 

ما 23 مطالعه را با حضور 6285 مرد تصادفی‌سازی شده و با سه مقایسه وارد کردیم. متوسط سن شرکت‌کنندگان در بازه 54.4 تا 73.9 سال قرار داشت (میانگین کلی سن 65.7 سال بود). از میان مطالعات وارد شده، 12 مورد به صورت تک-مرکزی، و 11 مورد چند-مرکزی انجام شدند. ما فقط تاثیر کوتاه‌-مدت (12 هفته تا 12 ماه) درمان ترکیبی را براساس شواهد موجود پیدا کردیم.

⁩درمان ترکیبی در برابر دارونما:⁧⁩ براساس نتایج پنج مطالعه با حضور 2369 شرکت‌کننده تصادفی‌سازی شده،⁧⁩ ⁧⁩درمان ترکیبی ممکن است تفاوتی اندک یا عدم تفاوت را در نمرات نشانه‌های اورولوژیکی ایجاد کند (تفاوت میانگین (MD): 2.73-؛ 95% فاصله اطمینان (CI): 5.55 - تا 0.08؛ شواهد با قطعیت پائین). در مورد تاثیر درمان ترکیبی بر کیفیت زندگی (quality of life; QoL) بسیار نامطمئن هستیم (MD؛ 0.97-؛ 95% CI؛ 2.11- تا 0.16؛ شواهد با قطعیت بسیار پائین). درمان ترکیبی احتمالا عوارض جانبی را افزایش می‌دهد (خطر نسبی (RR): 1.24؛ 95% CI؛ 1.04 تا 1.47؛ شواهد با قطعیت متوسط)؛ بر اساس 252 مورد عارضه جانبی در هر 1000 شرکت‌کننده در گروه دارونما، این عدد معادل است با 61 مورد عوارض جانبی بیشتر (95% CI؛ 10 مورد بیشتر تا 119 مورد بیشتر) در هر 1000 شرکت‌کننده تحت درمان ترکیبی.

⁩درمان ترکیبی در برابر آلفا-بلاکرها به‌تنهایی:⁧⁩ بر اساس یافته‌های 22 مطالعه با حضور 4904 شرکت‌کننده تصادفی‌سازی شده،⁧⁩ ⁧ در مورد تاثیر درمان ترکیبی بر نمرات نشانه‌های اورولوژیکی (MD؛ 2.04-؛ 95% CI؛ 3.56- تا 0.52-؛ شواهد با قطعیت بسیار پائین) و QoL (MD؛ 0.71-؛ 95% CI؛ 1.03- تا 0.38-؛ شواهد با قطعیت بسیار پائین) بسیار نامطمئن هستیم. درمان ترکیبی احتمالا موجب تفاوتی اندک یا عدم تفاوت در نرخ بروز عوارض جانبی می‌شود (RR: 1.10؛ 95% CI؛ 0.90 تا 1.34؛ شواهد با قطعیت پائین)؛ بر اساس 228 مورد عارضه جانبی در هر 1000 شرکت‌کننده در گروه دریافت کننده آلفا-بلاکرها، این عدد معادل است با 23 مورد عوارض جانبی بیشتر (95% CI؛ 23 مورد کمتر تا 78 مورد بیشتر) در هر 1000 شرکت‌کننده تحت درمان ترکیبی.

⁩درمان ترکیبی در مقایسه با داروهای آنتی‌‏کولینرژیک به‌تنهایی:⁧⁩ بر اساس نتایج سه مطالعه با حضور 1218 شرکت‌کننده تصادفی‌سازی شده،⁧⁩ ⁧در مورد تاثیر درمان ترکیبی بر نمرات نشانه‌های اورولوژیکی بسیار نامطمئن هستیم (MD؛ 3.71-؛ 95% CI؛ 9.41- تا 1.98؛شواهد با قطعیت بسیار پائین). درمان ترکیبی ممکن است منجر به بهبود QoL شود (MD؛ 1.49-؛ 95% CI؛ 1.88- تا 1.11-؛ شواهد با قطعیت پائین). درمان ترکیبی احتمالا موجب تفاوتی اندک یا عدم تفاوت در میزان عوارض جانبی می‌شود (RR: 1.26؛ 95% CI؛ 0.81 تا 1.95؛ شواهد با قطعیت متوسط)؛ بر اساس 115 مورد عارضه جانبی در هر 1000 شرکت‌کننده در گروه دریافت کننده داروهای آنتی‏‌کولینرژیک به‌تنهایی، معادل است با 4 مورد عوارض جانبی کمتر (95% CI؛ 7 مورد کمتر تا 13 مورد بیشتر) در هر 1000 شرکت‌کننده تحت درمان ترکیبی.

یادداشت‌های ترجمه: 

این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.

Tools
Information
اشتراک گذاری