افراد مبتلا به HIV/AIDS برای بهره‌مندی از بسیاری از رژیم‌های درمانی ضدرتروویروسی، ملزم به رعایت سطح بالایی از درمان هستند. این مرور 19 مطالعه را شناسایی کرد که در مجموع شامل 2159 شرکت‌کننده بودند و مداخله‌ای را ارزیابی کردند که برای ارتقای سطح پایبندی به درمان در نظر گرفته شد. ده مورد از این مطالعات، تاثیر مفید مداخله را نشان دادند. ما دریافتیم مداخلاتی که مهارت‌های عملی مدیریت دارو را هدف قرار دادند، مواردی که به‌صورت فردی در مقابل گروهی اجرا شدند، و مداخلاتی که طی 12 هفته یا بیشتر ارائه شدند، با بهبودی پیامدها در پایبندی به درمان ضدرتروویروسی مرتبط بودند. ما همچنین دریافتیم مداخلاتی که جمعیت‌های حاشیه‌نشین را، مانند زنان، لاتین‌تبارها یا بیمارانی را با سابقه اعتیاد به الکل هدف قرار دادند، در ارتقای سطح پایبندی به درمان موفق نبودند. ما مطالعاتی را نیافتیم که کیفیت رابطه بیمار-ارائه‌دهنده خدمات یا محیط بالینی را ارزیابی کرده باشند. اغلب مطالعه نواقص روش‌شناسی متعددی داشتند.
مطالعه چکیده کامل
پیشینه
برای بهره‌مندی حداکثری از بسیاری از رژیم‌های درمانی ضدرتروویروسی بسیار فعال (highly active antiretroviral therapy; HAART) در افراد مبتلا به HIV/AIDS، پایبندی به رژیم‌های درمانی تجویزشده ضروری است.
اهداف
انجام یک مرور سیستماتیک از منابع علمی تحقیقاتی در مورد اثربخشی حمایت و آموزش بیمار برای ارتقای سطح پایبندی به HAART.
روش‌های جست‌وجو
جست‌وجوی سیستماتیک در بانک‌های اطلاعاتی الکترونیکی از ژانویه 1996 تا می 2005 انجام شد.
معیارهای انتخاب
کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی و کنترل‌شده‌ای که اثربخشی حمایت و آموزش بیمار را برای ارتقای سطح پایبندی به HAART بررسی کردند، برای ورود به مطالعه در نظر گرفته شدند. فقط مطالعاتی وارد شدند که میزان پایبندی را حداقل به مدت شش هفته اندازه‌گیری کردند.
گردآوری و تجزیه‌وتحلیل داده‌ها
انتخاب مطالعه، ارزیابی کیفیت و جمع‌آوری داده‌ها توسط دو نویسنده مرور به‌طور مستقل از هم انجام شدند.
نتایج اصلی
نوزده مطالعه شامل مجموعا 2,159 شرکت‌کننده، معیارهای ورود را داشتند. به‌دلیل وجود ناهمگونی (heterogeneity) میان مطالعات از نظر جمعیت‌ها، مداخلات، گروه‌های مقایسه، پیامدها و طول دوره پیگری، انجام متاآنالیز امکان‌پذیر نبود. حجم‌نمونه‌ها بین 22 و 367 نفر متغیر بودند. جمعیت‌های مورد مطالعه از جمعیت‌های عمومی مبتلا به HIV تا مطالعاتی که منحصرا روی کودکان، زنان، لاتین‌تبارها یا بزرگسالان با سابقه وابستگی به الکل تمرکز داشتند، و مطالعاتی که تقریبا منحصرا بر مردان متمرکز بودند، متغیر بودند. مداخلات مورد بررسی شامل درمان شناختی رفتاری، مصاحبه انگیزشی، استراتژی‌های مدیریت دارو و مداخلاتی بودند که به‌طور غیرمستقیم پایبندی را هدف قرار دادند، مانند برنامه‌هایی که برای کاهش رفتارهای جنسی پرخطر طراحی شدند. ده مطالعه، تاثیر مفید مداخله را بر پایبندی به مداخله نشان دادند. ما دریافتیم مداخلاتی که مهارت‌های عملی مدیریت دارو را هدف قرار دادند، مواردی که به‌صورت فردی در مقابل گروهی اجرا شدند، و مداخلاتی که طی 12 هفته یا بیشتر ارائه شدند، با بهبودی در پیامدهای پایبندی به درمان مرتبط بودند. ما همچنین دریافتیم مداخلاتی که جمعیت‌های حاشیه‌نشین را، مانند زنان، لاتین‌تبارها یا بیمارانی را با سابقه اعتیاد به الکل هدف قرار دادند، در ارتقای سطح پایبندی به درمان موفق نبودند. ما نتوانستیم تعیین کنیم که مداخلات موثر در پایبندی به درمان با بهبود پیامدهای ویروسی یا ایمونولوژیکی مرتبط بودند یا خیر. اکثر مطالعات دارای نواقص روش‌شناسی (methodology) متعددی بودند که آنها را در معرض سوگیری‌های (bias) بالقوه قرار دادند.
نتیجه‌گیری‌های نویسندگان
ما شواهدی را برای حمایت از اثربخشی مداخلات حمایتی و آموزشی بیمار، که با هدف ارتقای سطح پایبندی به درمان ضدرتروویروسی انجام شدند، یافتیم. مداخلاتی که مهارت‌های عملی مدیریت دارو را هدف قرار دادند، مواردی که به‌صورت فردی در مقابل گروهی اجرا شدند، و مداخلاتی که طی 12 هفته یا بیشتر ارائه شدند، با بهبودی در پیامدهای پایبندی به درمان مرتبط بودند. نیاز به استانداردسازی و افزایش دقت روش‌شناسی در انجام کارآزمایی‌های پایبندی وجود دارد.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی می‌کند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمه‌های نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
