منافع و آسیب‌های برنامه‌های ورزشی برای افراد مبتلا به اسپوندیلیت انکیلوزان

سوال مطالعه مروری

ما شواهد را برای بررسی منافع و آسیب‌های برنامه‌های ورزشی برای افراد مبتلا به اسپوندیلیت انکیلوزان (ankylosing spondylitis; AS) بررسی کردیم.

پیشینه

برنامه‌های ورزشی اغلب برای افراد مبتلا به AS توصیه می‌شوند، تا درد را کاهش دهند و تحرک یا عملکرد مفاصل را بهبود بخشند.

ویژگی‌های مطالعه

ما تا دسامبر 2018 به جست‌وجوی کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی و کنترل‌شده (randomised controlled trials; RCTs) پرداختیم. ما 14 گزارش (1579شرکت‌کننده) را پیدا کردیم. مطالعات در 9 کشور مختلف انجام شده بودند. اکثر شرکت‌کنندگان، مردان 39 تا 47 ساله‌ای بودند که از 9 تا 18 سال دچار علائم بودند. اغلب، این برنامه‌ها شامل ورزش‌های بودند که برای بهبود قدرت، انعطاف‌پذیری، کشش و تنفس توسعه داده شده بودند و به درمان دارویی یا یک عامل بیولوژیکی اضافه شدند.

نتایج کلیدی

تمام داده‌ها بلافاصله پس از اتمام برنامه ورزشی گرفته شدند.

برنامه‌های ورزشی در مقابل عدم مداخله

ورزش احتمالا عملکرد را اندکی بهبود می‌بخشد (شواهد با کیفیت متوسط)، فعالیت بیماری را که توسط بیمار گزارش می‌شود، اندکی کاهش می‌دهد (شواهد با کیفیت متوسط)، و ممکن است درد را نیز کاهش دهد (شواهد با کیفیت پایین). ما از این تاثیر روی تحرک نخاعی و خستگی مطمئن نیستیم (شواهد با کیفیت بسیار پایین).

عملکرد فیزیکی براساس یک پرسش‌نامه خود - گزارش‌دهی، مقیاس Bath Ankylosing Spondylitis Functional (BASFI) (0 تا 10؛ نمره کمتر به‌ معنای عملکرد بهتر) اندازه‌گیری شد. افرادی که ورزش نکردند، به عملکردشان 4.1 امتیاز دادند؛ افرادی که ورزش کردند، به آن 1.3 امتیاز کمتر دادند (13% بهبودی مطلق).

درد در یک مقیاس آنالوگ بصری اندازه‌گیری شد (VAS؛ 0 تا 10؛ پایین‌تر به معنی درد کمتر). افرادی که ورزش نکردند، به عملکردشان 6.2 امتیاز دادند؛ به عملکرد کسانی که ورزش کردند، 2.1 امتیاز کمتر داده شد (21% بهبودی مطلق).

ارزیابی کلی بیمار از فعالیت بیماری براساس پرسش‌نامه خود - گزارش‌دهی، Bath Ankylosing Spondylitis Disease Avtivity Index (BASDAI؛ 0 تا 10؛ کمتر به‌معنی فعالیت کمتر بیماری)، اندازه‌گیری شد. افرادی که ورزش نکردند، به فعالیت بیماری آنها 3.7 امتیاز داده شد؛ به فعالیت بیماری در کسانی که ورزش کردند، 0.9 امتیاز کمتر داده شد (9% بهبودی مطلق).

تحرک نخاعی براساس یک پرسش‌نامه خود - گزارش‌دهی، Bath Ankylosing Spondylitis Metrology Index (BASMI؛ 0 تا 10؛ کمتر به‌ معنای تحرک بهتر) اندازه‎‌گیری شد. افرادی که ورزش نکردند، به تحرک نخاعی آنها 3.8 امتیاز داده شد؛ به تحرک نخاعی افرادی که ورزش کردند، 0.7 امتیاز کمتر داده شد (7% بهبودی مطلق).

خستگی براساس یک VAS اندازه‌گیری شد (0 تا 10؛ کمتر به‌معنی خستگی کمتر). افرادی که ورزش نکردند، به عملکردشان 3 امتیاز اختصاص داده شد؛ به عملکرد کسانی که ورزش کردند، 1.4 امتیاز کمتر داده شد (14% بهبودی مطلق).

برنامه‌های ورزشی در مقابل مراقبت‌های معمول

ورزش احتمالا در بهبود عملکرد یا کاهش درد، تاثیر کمی گذاشته یا هیچ تاثیری ایجاد نمی‌کند (شواهد با کیفیت متوسط)، و ممکن است در کاهش فعالیت بیماری که توسط بیمار گزارش‌شده، تاثیر کمی گذاشته یا هیچ تاثیری ایجاد نکند (شواهد با کیفیت پایین). ما از این تاثیر ورزش روی تحرک نخاعی مطمئن نیستیم (شواهد با کیفیت بسیار پایین).

عملکرد فیزیکی. افرادی که مراقبت‌های معمول را دریافت کردند، براساس BASFI به عملکردشان 3.7 امتیاز داده شد؛ به عملکرد کسانی که ورزش کردند، 0.4 امتیاز کمتر داده شد (4% بهبودی مطلق).

درد. افرادی که مراقبت‌های معمول را دریافت کردند، براساس یک VAS ده امتیازی، به درد آن‌ها 3.7 امتیاز داده شد؛ به کسانی که ورزش کردند، 0.5 امتیاز کمتر داده شد (5% بهبودی مطلق).

ارزیابی کلی بیمار از فعالیت بیماری. افرادی که مراقبت‌های معمول را دریافت کردند، براساس BASDAI به فعالیت بیماری آن‌ها 3.7 امتیاز داده شد؛ به کسانی که ورزش کردند، 0.7 امتیاز کمتر داده شد (7% بهبودی مطلق).

تحرک نخاعی. افرادی که مراقبت‌های معمول را دریافت کردند، براساس BASMI به تحرک نخاعی آن‌ها 8.9 امتیاز داده شد؛ به کسانی که ورزش کردند، 1.2 امتیاز کمتر داده شد (12% بهبودی مطلق).

هیچ یک از مطالعات، خستگی را اندازه‌گیری نکردند.

عوارض جانبی (AE)

یکی از 67 شرکت‌کننده در گروه ورزش دچار یک AE شدند، و هیچ یک از 43 شرکت‌کننده در گروه‌های کنترل، دچار یک AE نشدند.

کیفیت شواهد

ما شواهد را به‌دلیل مسائل مربوط به طراحی مطالعه، تنوع بین مداخلات، و کافی نبودن داده‌ها، پایین در نظر گرفتیم، که منجر به این شد که در تمامی پیامدها شواهد را متوسط تا بسیار پایین ارزیابی کنیم.

نتیجه‌گیری نویسندگان: 

ما شواهدی را با کیفیت متوسط تا پایین پیدا کردیم که نشان دادند برنامه‌های ورزشی احتمالا عملکرد را اندکی بهبود می‌بخشند، ممکن است درد را کاهش دهند و احتمالا ارزیابی کلی بیمار را از فعالیت بیماری در مقایسه با عدم مداخله و زمانی‌که پس از تکمیل این برنامه اندازه‌گیری شدند، اندکی کاهش می‌دهند. ما شواهدیرا با کیفیت متوسط تا پایین پیدا کردیم که نشان دادند، برنامه‌های ورزشی احتمالا بر بهبود عملکرد یا کاهش درد، در مقایسه با مراقبت‌های معمول، تاثیر کمی گذاشته یا هیچ تاثیری نمی‌گذارند و ممکن است در کاهش ارزیابی بیمار از فعالیت بیماری، زمانی‌که پس از اتمام برنامه اندازه‌گیری شد، تاثیر کمی داشته یا هیچ تاثیری ندارند. ما مطمئن نیستیم برنامه‌های ورزشی تحرک نخاعی را بهبود داده و خستگی را کاهش می‌دهند، یا باعث عوارض جانبی می‌شوند.

خلاصه کامل را بخوانید...
پیشینه: 

برنامه‌های ورزشی اغلب برای مدیریت اسپوندیلیت انکیلوزان (ankylosing spondylitis; AS) توصیه می‌شود، تا درد را کاهش داده و ظرفیت عملکردی را بهبود بخشیده یا آن را حفظ کند.

اهداف: 

تعیین منافع و آسیب‌های برنامه‌های ورزشی برای افراد مبتلا به AS.

راهبرد جست‌وجو: 

ما CENTRAl؛ کتابخانه کاکرین؛ MEDLINE Ovid؛ EMBASE Ovid؛ CINAHL EBSCO؛ PEDro؛ Scopus و دو پایگاه ثبت کارآزمایی‌ها را تا دسامبر 2018 جست‌وجو کردیم. ما فهرست منابع مطالعات مروری سیستماتیک را شناسایی کردیم و مطالعات را وارد کردیم، مجموعه مقالات کنفرانس‌های اخیر را به‌صورت دستی جست‌وجو کردیم و با کارشناسان در این زمینه تماس گرفتیم.

معیارهای انتخاب: 

ما گزارش‌هایی را از کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی و کنترل‌شده (randomised controlled trials; RCTs) با حضور بزرگسالان مبتلا به AS وارد کردیم که برنامه‌های ورزش‌درمانی را با کنترل غیرفعال (عدم مداخله‌، لیست انتظار) یا مراقبت‌های معمول مقایسه کردند.

جمع‌آوری داده و تجزیه و تحلیل: 

ما از روش‌شناسی استاندارد کاکرین استفاده کردیم.

نتایج اصلی: 

ما 14 RCTs را با 1579 شرکت‌کننده وارد کردیم. اکثر شرکت‌کنندگان مرد بودند (70%)، میانه سنی آنها 45 سال بود (محدوده 39 تا 47)، و میانگین مدت‌ زمان بروز علامت 9 سال بود. بیشترین ورزش‌هایی که مورد استفاده قرار گرفت آن‌هایی بودند که برای کمک به بهبود قدرت، انعطاف پذیری، کشش و تنفس طراحی شده بودند. اکثر برنامه‌های ورزشی همراه با دارو‌درمانی یا یک عامل بیولوژیکی ارائه شدند. ما اکثر مطالعات را برای چندین حوزه، در معرض خطر سوگیری (bias) نامشخص یا بالا قضاوت کردیم. تمامی 14 مطالعه، داده‌هایی را فراهم آوردند که بلافاصله پس از اتمام برنامه ورزشی به‌دست آمده بودند. میانه مدت‌ زمان برنامه ورزشی، 12 هفته (دامنه میان چارکی (interquartile range; IQR) 8 تا 16) بود. سه مطالعه (146 شرکت‌کننده) داده‌ها را برای پیگیری میان‌مدت (< 24 هفته پس از اتمام برنامه‌های ورزشی)، و یک مطالعه (63 شرکت‌کننده) داده‌ها را برای پیگیری بلندمدت (> 24 هفته پس از اتمام برنامه‌های ورزشی) ارائه کردند. 9 مطالعه، برنامه‌های ورزشی را با عدم مداخله مقایسه کردند؛ پنج مطالعه آنها را با مراقبت‌های معمول (ازجمله فیزیوتراپی، دارودرمانی، یا خود - مدیریتی) مقایسه کردند.

برنامه‌های ورزشی در مقابل عدم مداخله

تمام داده‌ها بلافاصله پس از اتمام برنامه ورزشی گرفته شدند.

برای عملکرد فیزیکی، که توسط یک پرسش‌نامه خود - گزارش‌دهی اندازه‌گیری شد (مقیاس Bath Ankylosing Spondylitis Functional Index (BASFI)؛ 0 تا 10؛ کمتر بهتر است)، شواهدی با کیفیت متوسط هیچ بهبود مهم معنی‌داری را از نظر بالینی با برنامه‌های ورزشی نشان ندادند (تفاوت میانگین (MD): 1.3-؛ 95% فاصله اطمینان (CI): 1.7- تا 0.9-؛ 7 مطالعه؛ 312 شرکت‌کننده؛ 13% کاهش مطلق؛ 95% CI؛ 17% تا 9%).

برای درد، که براساس یک مقیاس آنالوگ بصری (VAS؛ 0 تا 10؛ کمتر بهتر است) اندازه‌گیری شد، شواهدی با کیفیت پایین کاهش مهم معنی‌داری را از نظر بالینی از درد همراه با ورزش نشان داد (MD: -2.1؛ 95% CI؛ 3.6- تا 0.6-؛ 6 مطالعه؛ 288 شرکت‌کننده؛ 21% کاهش مطلق؛ 95% CI؛ 36% تا 6%).

برای ارزیابی کلی بیمار از فعالیت بیماری، که توسط یک پرسش‌نامه خود - گزارش‌دهی اندازه‌گیری شد (Bath Ankylosing Spondylitis Disease Activity Index (BASFI)؛ 0 تا 10؛ کمتر بهتر است)، شواهدی با کیفیت متوسط، هیچ کاهش معنی‌دار مهمی را از نظر بالینی با ورزش نشان ندادند (MD: -0.9؛ 95% CI؛ 1.3- تا 0.5-؛ 6 مطالعه؛ 262 شرکت‌کننده؛ (9% کاهش مطلق؛ 95% CI؛ 13% تا 5%).

برای تحرک نخاعی، که توسط یک پرسش‌نامه خود - گزارش‌دهی اندازه‌گیری شد (Bath Ankylosing Spondylitis Metrology Index (BASFI)؛ 0 تا 10؛ کمتر بهتر است)، شواهدی با کیفیت بسیار پایین، بهبود را با ورزش (MD: -0.7؛ 95% CI؛ 1.3- تا 0.1-؛ 5 مطالعه؛ 232 شرکت‌کننده) بدون هیچ منفعت مهم معنی‌دار بالینی نشان دادند (7% کاهش مطلق؛ 95% CI؛ 13% تا 1%).

برای خستگی، که براساس یک VAS اندازه‌گیری شد (0 تا 10؛ کمتر بهتر است)، شواهدی با کیفیت بسیار پایین کاهش مهم معنی‌داری را از نظر بالینی نشان ندادند (MD: -1.4؛ 95% CI؛ 2.7- تا 0.1-؛ 2 مطالعه؛ 72 شرکت‌کننده؛ 14% کاهش مطلق؛ 95% CI؛ 27% تا 1%).

برنامه‌های ورزشی در مقابل مراقبت‌های معمول

تمام داده‌ها بلافاصله پس از اتمام برنامه ورزشی گرفته شدند.

برای عملکرد فیزیکی، که توسط مقیاس BASFI اندازه‌گیری شد، شواهدی با کیفیت متوسط، بهبود را با ورزش نشان دادند (MD: -0.4؛ 95% CI؛ 0.6- تا 0.2-؛ 5 مطالعه؛ 1068 شرکت‌کننده). هیچ منفعت مهم معنی‌دار بالینی وجود نداشت (4% کاهش مطلق؛ 95% CI؛ 6% تا 2% ).

برای درد، که براساس یک VAS اندازه‌گیری شد (0 تا 10؛ کمتر بهتر است)، شواهدی با کیفیت متوسط، کاهش درد را با ورزش نشان دادند (MD: -0.5؛ 95% CI؛ 0.9- تا 0.1-؛ 2 مطالعه؛ 911 شرکت‌کننده؛ 5% کاهش مطلق؛ 95% CI؛ 9% تا 1%). هیچ منفعت مهم معنی‌دار بالینی پیدا نشد.

برای ارزیابی کلی بیمار از فعالیت بیماری، که توسط مقیاس BASDAI اندازه‌گیری شد، شواهدی با کیفیت پایین، کاهش را در آن با ورزش نشان دادند (MD: -0.7؛ 95% CI؛ 1.3- تا 0.1-؛ 5 مطالعه؛ 1068 شرکت‌کننده)، اما با وجود منفعت مهم معنی‌دار بالینی، از نظر بالینی مهم نبود (7% کاهش مطلق؛ 95% CI؛ 13% تا 1%).

برای تحرک نخاعی، که براساس مقیاس BASMI اندازه‌گیری شد، شواهدی با کیفیت بسیار پایین هیچ بهبود مهم معنی‌داری را از نظر بالینی با ورزش نشان ندادند (MD: -1.2؛ 95% CI؛ 2.8- تا 0.5؛ 2 مطالعه؛ 85 شرکت‌کننده؛ 12% کاهش مطلق؛ 95% CI؛ 5% کمتر تا 28% بیشتر). هیچ منفعت مهم معنی‌دار بالینی وجود نداشت.

هیچ یک از مطالعات، خستگی را اندازه‌گیری نکردند.

عوارض جانبی

ما از تاثیر ورزش در مقابل عدم مداخله یا مراقبت‌های معمول، شواهدی را با کیفیت بسیار پایین پیدا کردیم. ما از این پتانسیل آسیب ناشی از ورزش‌ها، به‌دلیل میزان پایین رویداد و تعداد محدود مطالعات که رویدادها را گزارش کردند، مطمئن نیستیم.

یادداشت‌های ترجمه: 

این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.

Tools
Information
Share/Save