هزاران سال است که جینسینگ (ginseng) برای درمان بیماریها و مبارزه با پیری استفاده میشود. در حال حاضر، جینسینگ جایگاه برجستهای در فهرست «پرفروشترین» گیاهان دارویی دارد و پرکاربردترین محصول گیاهی در سراسر جهان بهشمار میآید. این مرور با هدف شناسایی تمام کارآزماییهای تصادفیسازیشده دوسو کور (double-blind) و تکسو کور (single-blind) و کنترلشده با دارونما (placebo) انجام شد که تاثیرات جینسینگ را بر عملکرد شناختی ارزیابی کردند. پنج کارآزمایی که اثرات جینسینگ را بر شرکتکنندگان سالم بررسی کردند، اطلاعات قابل استخراجی برای اثربخشی داشتند و در این مرور وارد شدند. به نظر میرسید جینسینگ اثرات مفیدی بر شناخت، رفتار و کیفیت زندگی داشت. انجام مطالعات دقیقتر و با طراحی بهتر در مورد این موضوع مهم مورد نیاز است.
مطالعه چکیده کامل
جینسینگ (ginseng) یک داروی گیاهی است که در سراسر جهان بهطور گستردهای استفاده میشود. تاثیر آن بر مغز و سیستم عصبی بررسی شده است. براساس نتایج مطالعات آزمایشگاهی و بالینی، پیشنهاد شده که ممکن است تاثیرات مفیدی بر عملکرد شناختی داشته باشد.
اهداف
ارزیابی اثربخشی و عوارض جانبی جینسینگ تجویزشده برای بهبودی در عملکرد شناختی در شرکتکنندگان سالم، شرکتکنندگان مبتلا به اختلال شناختی یا دمانس.
برجسته کردن کیفیت و کمیّت شواهد پژوهشی موجود.
روشهای جستوجو
در تاریخ 24 فوریه 2009، پایگاه ثبت تخصصی گروه دمانس و بهبود شناختی در کاکرین (CDCIG)، کتابخانه کاکرین ، MEDLINE؛ EMBASE؛ PsycINFO؛ CINAHL؛ LILACS، پایگاههای ثبت کارآزماییهای بالینی و منابع علمی خاکستری (grey literature) با استفاده از عبارات زیر جستوجو شدند: ginseng* OR panax OR ginsan OR "Jen Shen"OR shinseng OR Renshen OR schinseng OR ninjin OR gingilone OR panaxoside* OR ginsenoside* OR protopanaxa* OR protopanaxadiol OR protopanaxatriol OR panaxagin OR ginsenol OR ginsenine و عبارات مربوط به دمانس و شناخت. پایگاه ثبت تخصصی CDCIG شامل رکوردهایی از تمام بانکهای اطلاعاتی اصلی مراقبت سلامت ( کتابخانه کاکرین ؛ MEDLINE؛ EMBASE؛ PsycINFO؛ CINAHL؛ LILACS)، همچنین بسیاری از پایگاههای ثبت کارآزماییهای بالینی و منابع علمی خاکستری است.
معیارهای انتخاب
تمام کارآزماییهای تصادفیسازیشده دوسو کور (double-blind) و تکسو کور (single-blind) و کنترلشده با دارونما (placebo) که تاثیرات جینسینگ را بر عملکرد شناختی ارزیابی کردند، واجد شرایط ورود به مطالعه بودند. مداخلاتی که حاوی ترکیبات جینسینگ یا عوامل فعال Panax genus بهعنوان جزء اصلی بودند، جینسینگ در نظر گرفته شدند.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
ویژگیهای هر کارآزمایی واردشده توسط دو نویسنده بهطور مستقل از هم با استفاده از فرم خود-ساخته استخراج دادهها به دست آمدند و در نرمافزار RevMan 5.0 وارد شدند. برای دریافت اطلاعات بیشتر و دادههای منتشرنشده با نویسندگان کارآزماییهای شناساییشده تماس گرفته شد. تاثیرات جینسینگ در شرکتکنندگان سالم، شرکتکنندگان مبتلا به اختلال شناختی یا دمانس بهطور جداگانه بررسی شدند.
نتایج اصلی
نه کارآزمایی تصادفیسازیشده، دوسو کور (double-blind)، و کنترلشده با دارونما که معیارهای ورود را داشتند، شناسایی شدند. هشت کارآزمایی، شرکتکنندگان سالم را وارد کردند و یکی از آنها بر افراد مبتلا به اختلال حافظه مرتبط با سن (age-associated memory impairment; AAMI) انجام شد.
فقط پنج مورد از کارآزماییهای شناساییشده اطلاعات قابل استخراجی داشتند و در آنالیز گنجانده شدند. چهار مطالعه تاثیرات عصاره جینسینگ و یک مطالعه اثربخشی ترکیب جینسینگ HT008-1 را ارزیابی کردند. همه این کارآزماییها تاثیرات جینسینگ را بر شرکتکنندگان سالم بررسی کردند. به دلیل ناهمگونی در معیارهای پیامد، مدت زمان کارآزمایی و دوز جینسینگ، تجمیع دادهها غیرممکن بود. نتایج آنالیز، بهبودی در برخی از جنبههای عملکرد شناختی، رفتاری و کیفیت زندگی را نشان دادند. هیچ عارضه جانبی جدی مرتبط با جینسینگ یافت نشد.
نتیجهگیریهای نویسندگان
در حال حاضر، شواهد قانعکنندهای برای نشان دادن اثر تقویتکننده شناختی جینسینگ Panax در شرکتکنندگان سالم وجود ندارد و هیچ شواهد با کیفیتی در مورد اثربخشی آن در بیماران مبتلا به دمانس به دست نیامد. برای بررسی بیشتر تاثیر جینسینگ بر بهبود شناخت در جمعیتهای مختلف، از جمله بیماران مبتلا به دمانس، انجام کارآزماییهای تصادفیسازیشده، دوسو کور، کنترلشده با دارونما و گروه موازی (parallel group) با حجمنمونه بزرگ نیاز است.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
