کمخونی شدید در بیماران سرطانی با کاهش اکسیژنرسانی به تومور (هیپوکسی) مرتبط است که با پیشرفت سریعتر تومور، پاسخ ضعیف به درمان و در نتیجه تاثیر منفی بر پیشآگهی همراه است. اریتروپویتین (EPO)، هورمونی که تولید گلبولهای قرمز را کنترل میکند، بهطور گستردهای برای اصلاح کمخونی استفاده میشود. بنابراین منطقی به نظر میرسید که استفاده از اریتروپویتین برای اصلاح کمخونی، پیشاز یا در طول شیمیدرمانی، رادیوتراپی (یا هر دو)، اکسیژنرسانی به تومور را بهبود بخشد و در نتیجه پیشآگهی را بهتر کند.
نویسندگان این مرور براساس پنج کارآزمایی تصادفیسازی و کنترلشده (1397 بیمار) به شواهدی قوی دست یافتند مبنی بر اینکه برای سرطان سر و گردن، رادیوتراپی بههمراه اریتروپویتین در مقایسه با رادیوتراپی بهتنهایی، تاثیر منفی بر پیامد بیمار از نظر بقای کلی و بقای بدون پیشرفت موضعی-منطقهای دارد.
مطالعه چکیده کامل
هیپوکسی تومور، قدرت تهاجمی آن را افزایش داده و تاثیر منفی بر پاسخ به درمان دارد. تومورهای هیپوکسیک با کمخونی شدید بیماران نیز مرتبط هستند. بنابراین فرض بر این است که اصلاح کمخونی، با افزایش سطح هموگلوبین با استفاده از اریتروپویتین، اکسیژنرسانی به تومور و در نتیجه پیشآگهی بیمار را بهبود میبخشد.
اهداف
ارزیابی آنکه درمان ترکیبی با رادیوتراپی و اریتروپویتین (RT بههمراه EPO) برای درمان بیماران مبتلا به سرطان سر و گردن بهتر از رادیوتراپی استاندارد (RT بهتنهایی) است یا خیر.
روشهای جستوجو
پایگاه ثبت کارآزماییهای گروه اختلالات گوش و حلق و بینی (ENT) در کاکرین؛ پایگاه مرکزی ثبت کارآزماییهای کنترلشده کاکرین (CENTRAL)؛ PubMed؛ EMBASE؛ CINAHL؛ Web of Science؛ BIOSIS Previews؛ Cambridge Scientific Abstracts؛ mRCT و منابع دیگر را برای یافتن کارآزماییهای منتشرشده و منتشرنشده جستوجو کردیم. تاریخ آخرین جستوجو 24 فوریه 2009 بود.
معیارهای انتخاب
دو نویسنده مستقل، مطالعات شناساییشده را براساس معیارهای واجد شرایط بودن ارزیابی کردند: RCTهایی که رادیوتراپی را همراه با یا بدون اریتروپویتین، در بیماران مبتلا به سرطان سر و گردن از هر مرحله یا نوعی در هر سنی ارائه دادند. علاوهبر این، کارآزماییهایی که درمان همزمان با آهن را در یک یا هر دو بازو انجام دادند نیز واجد شرایط بودند.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
برای آنالیز آماری دادههای بقا (survival)، یک تخمین وزنی را از تاثیر درمان معمول در مطالعات مختلف محاسبه کردیم. از تستهای ناهمگونی (heterogeneity) Chi 2 برای بررسی ناهمگونی آماری (statistical heterogeneity) بین کارآزماییها استفاده کرده و آنالیزهای آماری را با استفاده از Review Manager 5.0 انجام دادیم.
نتایج اصلی
پنج RCT با مجموع 1397 بیمار وارد شدند. دادههای تجمیعشده، بقای کلی (overall survival; OS) بسیار بدتری را برای RT بهعلاوه EPO در مقایسه با RT بهتنهایی نشان دادند (نسبت شانس Peto؛ 0.73؛ 95% فاصله اطمینان (CI): 0.58 تا 0.91؛ P = 0.005، پنج کارآزمایی). برای کنترل منطقهای موضعی تومور (LRTC)، آنالیزها تفاوت کوچک اما غیرمعنیداری را میان گروه RT بهتنهایی و گروه RT بههمراه EPO نشان دادند (RR: 0.92؛ 95% CI؛ 0.81 تا 1.03؛ P = 0.15، چهار کارآزمایی). علاوهبر این، بقای بدون پیشرفت منطقهای موضعی (LRPFS) که در چهار مطالعه اندازهگیری شد، تفاوت معنیداری میان گروهها داشت (نسبت شانس Peto؛ 0.63؛ 95% CI؛ 0.49 تا 0.80؛ P = 0.0002، چهار کارآزمایی)، که به نفع گروه رادیوتراپی بهتنهایی بود. دو مطالعه از آهن مکمل در گروه RT بههمراه EPO و نه در گروه RT بهتنهایی استفاده کردند. با حذف این مطالعات از آنالیزها، تفاوتهای آماری (غیر)معنادار در OS؛ LRTC و LRPFS حفظ میشوند.
نتیجهگیریهای نویسندگان
شواهدی قوی وجود دارد که RT بههمراه EPO در مقایسه با RT بهتنهایی، تاثیر منفی بر پیامدهای بیمار دارد. بااینحال، غلظت هموگلوبین هدف، که در چهار مورد از پنج RCT واردشده بالاتر از حد توصیهشده بود، ممکن است نقش مهمی داشته باشد. با این وجود، براساس این یافتهها، EPO نباید به عنوان یک داروی کمکی در کنار RT خارج از محیط آزمایشگاهی برای بیماران مبتلا به سرطان سر و گردن تجویز شود.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
