افراد مبتلا به افسردگی اغلب سیگاریهای قهار (heavy smoker) هستند. ما خواستیم بدانیم درمانهایی که به افراد در ترک سیگار کمک میکنند، برای افرادی که در حال حاضر افسردگی داشته یا با سابقه قبلی افسردگی هستند، موثر است یا خیر. در این مرور، درمانها به مواردی با یا بدون توجه ویژه به مدیریت افسردگی تقسیم شدند. ما دریافتیم که درمانهای ترک سیگار با توجه ویژه به مدیریت افسردگی، به سیگاریهایی که از افسردگی رنج میبردند، کمک کرد تا سیگار را ترک کنند. مداخلات روانی-اجتماعی «مدیریت خلقوخو»، که در آن شرکتکنندگان یاد میگیرند چگونه با تکنیکهای روانشناختی، نشانههای ناشی از افسردگی را مدیریت کنند، در افرادی که در حال حاضر افسردگی داشته و سابقه آن را دارند، موثر بودند. بوپروپیون، یک داروی ضدافسردگی برای کمک به ترک سیگار، نشان داد که برای ترک سیگار در افراد سیگاری سالم موثر است. یافتههای ما نشان میدهند که بوپروپیون ممکن است برای افراد سیگاری با سابقه قبلی افسردگی نیز مفید باشد. بااینحال، این مورد برای افرادی که در حال حاضر افسردگی دارند، موثر نیست. شواهدی برای اثبات اثربخشی دیگر داروهای ضدافسردگی در کمک به ترک سیگار در افراد سیگاری با سابقه قبلی افسردگی وجود نداشت. همچنین شواهد کافی برای استفاده از داروهای ضدافسردگی در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی به دست نیامد. اگرچه نشان داده شد که درمانهایی بدون توجه ویژه به مدیریت افسردگی، مانند درمان جایگزینی نیکوتین و مداخلات استاندارد روانی-اجتماعی ترک سیگار، به گروههای دیگری از افراد برای ترک سیگار کمک میکنند، شواهد کافی برای نشان دادن مفید بودن آنها در افرادی با سابقه قبلی یا مبتلا به افسردگی کنونی وجود ندارد.
مطالعه چکیده کامل
افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی یا با سابقه قبلی افسردگی (current or past depression) اغلب سیگاریهایی هستند که وابستگی بیشتری به نیکوتین دارند، بیشتر احتمال دارد که پساز ترک نیکوتین از تغییرات منفی خلقوخو رنج ببرند و بیشتر از جمعیت عمومی پساز ترک سیگار به سیگار کشیدن روی میآورند، که این امر به افزایش عوارض و مرگومیر ناشی از بیماریهای مرتبط با سیگار کشیدن در آنها کمک میکند. هنوز مشخص نیست چه مداخلاتی میتوانند به آنها در ترک سیگار کمک کنند.
اهداف
ارزیابی اثربخشی مداخلات ترک سیگار، با و بدون مولفههای خاص مدیریت خلقوخو، در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی یا قبلی.
روشهای جستوجو
در اپریل 2013، پایگاه مرکزی ثبت کارآزماییهای کنترلشده کاکرین (CENTRAL)، MEDLINE؛ EMBASE؛ PsycINFO، دیگر مرورها را جستوجو کرده و از متخصصان برای کسب اطلاعات در مورد کارآزماییها سوال کردیم.
معیارهای انتخاب
معیارهای ورود مطالعات در این مرور آن بود که باید کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده (randomised controlled trials; RCTs) بوده و مداخلات ترک سیگار را در افراد سیگاری بزرگسال مبتلا به افسردگی کنونی یا قبلی مقایسه کرده بودند. افسردگی بهعنوان افسردگی شدید یا نشانههای مرتبط با افسردگی تعریف شد. ما مطالعاتی را وارد کردیم که در آنها زیرگروههایی از شرکتکنندگان مبتلا به افسردگی، چه از قبل و چه پساز بروز آن، شناسایی شدند. پیامد، پرهیز از سیگار کشیدن پساز شش ماه یا بیشتر از دوره پیگیری بود. پرهیز طولانیمدت یا پیوسته و، در صورت امکان، پرهیز تائیدشده را از نظر بیوشیمیایی ترجیح دادیم.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
در صورت امکان، خطر نسبی (RR) تجمعی را با روش منتل-هنزل (Mantel-Haenszel) (مدل اثر ثابت (fixed-effect model)) تخمین زدیم. ما همچنین آنالیز زیرگروه را براساس طول دوره پیگیری، معیار افسردگی، گروه افسردگی در مطالعه، استفاده از داروهای ضدافسردگی، دادههای منتشرشده یا منتشرنشده، قالب مداخله، سطح حمایت رفتاری، دارودرمانی کمکی، نوع داروی ضدافسردگی، و درمان جایگزینی نیکوتین (nicotine replacement therapy; NRT) کمکی انجام دادیم.
نتایج اصلی
چهل و نه RCT وارد شدند که از این تعداد، 33 کارآزمایی، مداخلات ترک سیگار را با مولفههای خاص مدیریت خلقوخو برای افسردگی بررسی کردند. در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی، نتایج متاآنالیز، تاثیر مثبت قابل توجهی را برای افزودن مدیریت روانی-اجتماعی خلقوخو به مداخله استاندارد ترک سیگار در مقایسه با مداخله استاندارد ترک سیگار بهتنهایی نشان داد (11 کارآزمایی، N = 1844؛ RR: 1.47؛ 95% CI؛ 1.13 تا 1.92). در افراد سیگاری با سابقه قبلی افسردگی، تاثیر مشابهی را یافتیم (13 کارآزمایی، N = 1496؛ RR: 1.41؛ 95% CI؛ 1.13 تا 1.77). متاآنالیز منجر به ایجاد تاثیر مثبت، اگرچه نه معنیدار، برای افزودن بوپروپیون (bupropion) در مقایسه با دارونما (placebo) در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی شد (5 کارآزمایی، N = 410؛ RR: 1.37؛ 95% CI؛ 0.83 تا 2.27). برای ارزیابی اثربخشی فلوکستین (fluoxetine) و پاروکستین (paroxetine) در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی، دادههای کافی از کارآزمایی وجود نداشتند. بوپروپیون (4 کارآزمایی، N = 404؛ RR: 2.04؛ 95% CI؛ 1.31 تا 3.18) در مقایسه با دارونما، ممکن است ترک طولانیمدت سیگار را میان افراد سیگاری با سابقه قبلی افسردگی بهطور قابل توجهی افزایش دهد، اما شواهد مربوط به بوپروپیون، به دلیل تعداد کم مطالعات و زیرگروههای تعقیبی برای همه مطالعات، نسبتا ضعیف است. دادههای کافی از کارآزماییها برای ارزیابی اثربخشی فلوکستین، نورتریپتیلین (nortriptyline)، پاروکستین، سلژیلین (selegiline) و سرترالین (sertraline) در افراد سیگاری با سابقه قبلی افسردگی به دست نیامدند.
بیست و سه مورد از 49 کارآزمایی، مداخلات ترک سیگار را بدون اجزای خاص برای افسردگی بررسی کردند. میان کارآزماییهایی که مداخلات روانی-اجتماعی را با مشاوره استاندارد ترک سیگار برای افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی و گذشته مقایسه کردند، ناهمگونی وجود داشت. بنابراین، ما یک تاثیر تجمعی را تخمین نزدیم. یک کارآزمایی، درمان جایگزینی نیکوتین (NRT) را در مقابل دارونما در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی مقایسه کرد و یک تاثیر مثبت را، اگرچه نه معنیدار، یافت (N = 196؛ RR: 2.64؛ 95% CI؛ 0.93 تا 7.45). متاآنالیز همچنین تاثیر مثبت را، اگرچه نه معنیدار، برای NRT در مقایسه با دارونما در افراد سیگاری با سابقه قبلی افسردگی نشان داد (3 کارآزمایی، N = 432؛ RR: 1.17؛ 95% CI؛ 0.85 تا 1.60). سه کارآزمایی، دیگر درمانهای دارویی را در مقابل دارونما، و شش کارآزمایی دیگر مداخلات را در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی یا قبلی مقایسه کردند. با توجه به وجود ناهمگونی میان مداخلات کارآزماییهای واردشده، تاثیرات تجمعی را تخمین نزدیم.
نتیجهگیریهای نویسندگان
شواهد نشان میدهد که افزودن یک مولفه مدیریت روانی-اجتماعی خلقوخو به یک مداخله استاندارد ترک سیگار، در مقایسه با مداخله استاندارد بهتنهایی، میزان ترک طولانیمدت را در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی و گذشته افزایش میدهد. تجمیع نتایج حاصل از چهار کارآزمایی نشان میدهد که استفاده از بوپروپیون ممکن است ترک طولانیمدت سیگار را در افراد سیگاری با سابقه قبلی افسردگی افزایش دهد. هیچ شواهدی برای استفاده از بوپروپیون در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی یافت نشد. شواهد کافی برای ارزیابی اثربخشی دیگر داروهای ضدافسردگی در افراد سیگاری مبتلا به افسردگی کنونی یا قبلی وجود نداشت. همچنین شواهد کافی برای ارزیابی گروهی از کارآزماییها که مداخلات را بدون اجزای خاص مدیریت خلقوخو برای افسردگی، از جمله NRT و مداخلات روانی-اجتماعی، بررسی کردند، به دست نیامد.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
