کمردرد میان بزرگسالان بسیار شایع است. شواهد موجود نشان میدهد افرادی که بهطور منظم اشیا را بهصورت دستی جابهجا یا بلند میکنند (حمل دستی بار)، فشار بیشتری را بر کمر خود وارد کرده و در معرض خطر بالاتری برای ابتلا به کمردرد قرار دارند. در بسیاری از مشاغل، اجتناب از انجام چنین فعالیتهایی دشوار است. آموزش روشهای صحیح بلند کردن اجسام و استفاده از وسایل مکانیکی (وسایل کمکی) از روشهای مهم برای پیشگیری از کمردرد محسوب میشوند.
نه کارآزمایی تصادفیسازی و کنترلشده (شامل 20,101 کارمند) و نه مطالعه کوهورت (شامل 1280 کارمند) را وارد این مرور کردیم که تاثیرات آموزش و استفاده از وسایل کمکی را بر پیشگیری از کمردرد و کاهش ناتوانی مرتبط با کمر بررسی کردند. هیچ مطالعهای را نیافتیم که تاثیرات آموزش یا استفاده از وسایل کمکی را بهعنوان بخشی از یک برنامه درمانی برای کمردرد بررسی کرده باشد.
شواهدی با کیفیت متوسط یافتیم که نشان میداد میزان گزارش کمردرد، ناتوانی مرتبط با کمر یا غیبت از محل کار میان گروههایی که آموزش روشهای صحیح بلندکردن بار و استفاده از وسایل کمکی را دریافت کرده بودند، در مقایسه با گروههای کنترل که ممکن بود هیچ آموزشی دریافت نکرده باشند یا فقط توصیهای مختصر، آموزش حرفهای، تمرینات ورزشی یا کمربند طبی دریافت کرده باشند، مشابه بود. همچنین میزان گزارش کمردرد میان افرادی که آموزش فشرده دریافت کردند و افرادی که آموزش کوتاهتری را گرفتند، مشابه بود. این یافتهها در اندازهگیریهای کوتاهمدت یا طولانیمدت و همچنین در کارآزماییهای تصادفیسازیشده یا مطالعات کوهورت، همسو و سازگار بودند.
این نتایج با یافتههای مرورهای دیگری که مجموعهای از اقدامات احتمالی را برای پیشگیری از کمردرد بررسی کردند، مشابه هستند. برخی از مرورهای دیگر نشان دادند کارگرانی که آموزش را دریافت کردند، از آن رضایت داشتند و دانش بیشتری را در مورد این موضوع بهدست آوردند، اما این افزایش دانش بهطور همسو و سازگار به تغییر رفتار منجر نشد.
در نتیجه، آموزش کارگران درباره روشهای صحیح جابهجایی بار یا فراهمکردن وسایل کمکی، بهتنهایی مداخلات موثری در پیشگیری از بروز کمردرد نیستند. انجام پژوهشهای بیشتر ممکن است تاثیر مهمی بر اطمینان ما به تخمین تاثیر مداخله داشته باشد و احتمالا میزان این تخمین را تغییر میدهند.
مطالعه چکیده کامل
ارائه آموزش و فراهم کردن وسایل کمکی، از مداخلات اصلی برای پیشگیری از بروز کمردرد و ناتوانی ناشی از آن میان کارگرانی است که حمل دستی بار (manual material handling; MMH) را انجام میدهند.
اهداف
تعیین اثربخشی توصیهها و آموزشهای مربوط به MMH و همچنین فراهمکردن وسایل کمکی در پیشگیری و درمان کمردرد.
روشهای جستوجو
پایگاههای CENTRAL ( کتابخانه کاکرین ، شماره 1، سال 2011)؛ MEDLINE؛ EMBASE؛ CINAHL؛ Nioshtic؛ CISdoc؛ Science Citation Index و PsychLIT را تا فوریه 2011 جستوجو کردیم.
معیارهای انتخاب
کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده (randomised controlled trials; RCTs) و مطالعات کوهورت دارای گروه کنترل همزمان را وارد این مرور کردیم که هدف آنها تغییر رفتار افراد هنگام MMH بود و پیامدهایی را مانند کمردرد، ناتوانی ناشی از کمردرد یا غیبت از محل کار بهدلیل بیماری اندازهگیری کردند.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
دو نویسنده بهطور مستقل از هم دادهها را استخراج کرده و خطر سوگیری (risk of bias) را با استفاده از معیارهای توصیهشده توسط گروه مرور کمردرد در کاکرین برای RCTها و ابزار MINORS برای مطالعات کوهورت ارزیابی کردند.
نتایج و نتیجهگیریهای نویسندگان را فقط براساس آنالیز RCTها ارائه دادیم. سپس این نتایج را با یافتههای حاصل از مطالعات کوهورت مقایسه کردیم.
نتایج اصلی
در این مرور بهروزشده، نه RCT (شامل 20,101 کارمند) و نه مطالعه کوهورت (شامل 1280 کارمند) را در مورد پیشگیری از کمردرد وارد این مرور کردیم. در این مطالعات، آموزش با عدم انجام مداخله (4)، آموزش حرفهای (2)، ارائه ویدئو (3)، استفاده از کمربند طبی (3) یا انجام تمرینات ورزشی (2) مقایسه شد. مطالعات دیگر، آموزش را بههمراه استفاده از وسایل کمکی برای بلند کردن اجسام با عدم انجام مداخله (3) و آموزش بهتنهایی (1) مقایسه کردند. شدت آموزش از یک جلسه آموزشی واحد تا بیوفیدبک شخصی بسیار گسترده متغیر بود.
شش RCT دارای خطر بالای سوگیری (bias) بودند.
هیچیک از مطالعات واردشده، شواهدی از تاثیر پیشگیرانه آموزش بر کمردرد نشان ندادند.
شواهدی با کیفیت متوسط حاصل از هفت RCT (شامل 19,317 کارمند) نشان داد افراد دریافتکننده آموزش، میزان مشابهی را از کمردرد در مقایسه با افراد گروه عدم انجام مداخله، با نسبت شانس برابر با 1.17 (95% فاصله اطمینان (CI): 0.68 تا 2.02) یا گروه دریافتکننده توصیههای مختصر و خفیف (ویدئو)، با نسبت خطر برابر با 0.93 (95% CI؛ 0.69 تا 1.25) گزارش کردند. بهدلیل تعدیل نتایج برای تاثیر طراحی در مطالعات خوشهای (cluster)، فواصل اطمینان پیرامون برآورد اثرگذاری (effect estimate) همچنان گسترده بودند.
نتایج مطالعات کوهورت نیز با نتایج مطالعات تصادفیسازیشده مشابه بودند.
نتیجهگیریهای نویسندگان
شواهدی با کیفیت متوسط نشان میدهد که ارائه توصیه و آموزش درباره MMH با یا بدون وسایل کمکی، در مقایسه با عدم انجام مداخله یا مداخلات جایگزین، از کمردرد یا ناتوانی ناشی از کمردرد پیشگیری نمیکند. هیچ شواهدی از RCTها مبنی بر اثربخشی توصیهها و آموزشهای مربوط به MMH یا وسایل کمکی MMH برای درمان کمردرد در دسترس نیست. انجام مطالعات بیشتر با کیفیت بالا میتواند عدم قطعیت باقیمانده را کاهش دهد.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
