برخی مطالعات نشان داده‌اند که اکس‌کاربازپین (oxcarbazepine)، یک داروی ضدتشنج، ممکن است در پیشگیری از عود اپیزودهای اختلال عاطفی دوقطبی نقش داشته باشد. این مرور سیستماتیک، اثربخشی و قابلیت پذیرش اکس‌کاربازپین را در مقایسه با دارونما (placebo) و داروهای دیگر در درمان نگهدارنده اختلال دوقطبی بررسی کرد. دو کارآزمایی تصادفی‌سازی و کنترل‌شده یافت شدند که معیارهای روش‌شناسی (methodology) را برای ورود داشتند. بااین‌حال، در هر دو مورد، داده‌ها با وضوح کافی گزارش نشدند تا بتوان با اطمینان آنها را برای گنجاندن در یک متاآنالیز استخراج کرد. در حال حاضر، شواهد کافی برای توصیه در مورد استفاده از اکس‌کاربازپین در درمان نگهدارنده بیماری دوقطبی، چه به‌صورت تک‌درمانی (monotherapy) و چه به‌عنوان درمان کمکی، وجود ندارد. نیاز به انجام کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی و کنترل‌شده با کیفیت خوب وجود دارد که اثربخشی و قابلیت پذیرش اکس‌کاربازپین را در درمان نگهدارنده اختلال دوقطبی بررسی کنند.
مطالعه چکیده کامل
پیشینه
برخی مطالعات نشان داده‌اند که اکس‌کاربازپین (oxcarbazepine) در پیشگیری از عود مجدد اپیزودهای اختلال عاطفی دوقطبی نقش دارد. این مرور تلاش کرد تا شواهد موجود را از کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی و کنترل‌شده پیرامون استفاده از آن در درمان نگهدارنده این بیماری بررسی کند.
اهداف
مرور اثربخشی اکس‌کاربازپین، نسبت به دارونما (placebo) و داروهای دیگر، در پیشگیری از عود اپیزودهای خلقی اختلال خلقی دوقطبی. اثربخشی اکس‌کاربازپین از نظر عود اپیزود، عملکرد عمومی و اجتماعی در نظر گرفته شد. عوارض جانبی، قابلیت پذیرش کلی برای شرکت‌کنندگان و مرگ‌ومیر نیز در نظر گرفته شدند.
روش‌های جستوجو
CCDANCTR-Studies و CCDANCTR-References در 7/11/2007 جستوجو شدند. در مارچ 2007، Medline؛ CENTRAL؛ EMBASE و PsycINFO جستوجو شدند. مجلات تخصصی و مجموعه مقالات کنفرانس‌ها به‌صورت دستی جستوجو شدند. فهرست منابع مقالات مرتبط و کتب درسی مرجع اختلالات عاطفی بررسی شدند. با نویسندگان، متخصصان این حوزه و شرکت‌های داروسازی تماس گرفته شد و درخواست اطلاعات در مورد کارآزمایی‌های منتشرشده یا منتشرنشده مطرح شد.
معیارهای انتخاب
کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی و کنترل‌شده‌ای بررسی شدند که اکس‌کاربازپین را با دارونما یا داروهای جایگزین مقایسه کردند، و هدف اعلام‌شده از مداخله، درمان نگهدارنده اختلال عاطفی دوقطبی بود. شرکت‌کنندگان مبتلا به اختلال دوقطبی، زن و مرد، از هر سنی، در این مطالعه شرکت داشتند.
گردآوری و تجزیه‌وتحلیل داده‌ها
داده‌ها از گزارش‌های اصلی توسط دو نویسنده مرور به‌طور جداگانه استخراج شدند. کیفیت روش‌شناسی (methodology) مطالعات واردشده توسط دو نویسنده مرور به‌طور جداگانه ارزیابی شد. پیامدهای اصلی عبارت بودند از اثربخشی درمان نگهدارنده با اکس‌کاربازپین در پیشگیری یا کاهش بروز اپیزودهای بعدی اختلال عاطفی دوقطبی (از جمله اثربخشی آن در ایجاد اختلال در چرخه سریع)، قابلیت پذیرش درمان با اکس‌کاربازپین برای شرکت‌کنندگان، شیوع عوارض جانبی و مرگ‌ومیر، در صورت وجود، با درمان اکس‌کاربازپین. در صورت لزوم، داده‌های مربوط به معیارهای پیامد و عوارض جانبی از مطالعات به دست آمدند و با استفاده از نرم‌افزار Review Manager آنالیز شدند.
نتایج اصلی
دو کارآزمایی تصادفی‌سازی و کنترل‌شده شناسایی شدند که معیارهای روش‌شناسی را برای ورود به این مرور داشتند. بااین‌حال، آنها داده‌ها را با وضوح کافی گزارش نکردند تا استخراج مطمئن آنها برای گنجاندن در متاآنالیز امکان‌پذیر باشد. یافته‌های حاصل از دو مطالعه به‌صورت توصیفی ارائه شدند.
نتیجه‌گیری‌های نویسندگان
شواهد روش‌شناسی دقیقی برای ارائه راهنمایی در مورد استفاده از اکس‌کاربازپین در درمان نگهدارنده اختلال دوقطبی وجود ندارد. با توجه به نیاز به عوامل درمانی موثرتر، لازم است کارآزمایی‌های تصادفی‌سازی و کنترل‌شده، و با کیفیت خوب انجام شوند که پتانسیل درمانی این دارو و عوامل مرتبط را در اختلال دوقطبی بررسی کنند.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی می‌کند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمه‌های نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
