پانزده کارآزمایی معیارهای ورود را داشتند و در این مرور وارد میشوند. بهدلیل حجمنمونه کلی کم و کیفیت پائین گزارشدهی کارآزماییهای واردشده، تفسیر نتایج با مشکل مواجه شد. شواهدی وجود داشت که هالوپریدول، چه بهعنوان تکدرمانی و چه بهعنوان درمان کمکی در کنار لیتیوم یا والپروات، از نظر کاهش نمرات نشانههای مانیا و سایکوز، موثرتر از دارونما (placebo) بود. هیچ شواهدی دال بر تفاوت در اثربخشی میان هالوپریدول و ریسپریدون، اولانزاپین، والپروات، کاربامازپین، سولتوپراید و زوکلوپنتیکسول وجود ندارد. تفاوت معنیداری از نظر آماری وجود داشت که هالوپریدول احتمالا کمتر از آریپیپرازول موثر است. هیچ دادهای در مورد اثربخشی مشابه با کوئتیاپین، لیتیوم یا کلرپرومازین گزارش نشد. هالوپریدول نسبت به دارونما باعث بروز بیشتر نشانههای خارج هرمی (EPS) و اختلالات حرکتی و EPS شد اما نسبت به اولانزاپین افزایش وزن کمتری را ایجاد کرد. هالوپریدول نسبت به والپروات باعث EPS بیشتری شد، اما از نظر عوارض جانبی، تفاوتی میان هالوپریدول و لیتیوم، کاربامازپین، سولتوپراید و ریسپریدون مشاهده نشد.
مطالعه چکیده کامل
اهداف اصلی در درمان مانیا عبارتند از کنترل رفتارهای خطرناک، کاهش خودکشی، ایجاد آرامش حاد مناسب و کوتاه کردن اپیزود اختلال خلقی. میان داروهای مختلف، هالوپریدول (haloperidol) سالهاست که در درمان بیماران دچار سایکوز استفاده میشود، اما عوارض جانبی آزاردهندهای دارد.
اهداف
ارزیابی تاثیرات هالوپریدول برای درمان مانیا در مقایسه با دارونما (placebo) یا دیگر داروهای فعال، چه بهعنوان تکدرمانی (monotherapy) و چه درمان کمکی.
روشهای جستوجو
ما در پایگاه ثبت کارآزماییهای کنترلشده گروه افسردگی، اضطراب و اختلال روانی در سازمان همکاری کاکرین (11 اکتبر 2005)، پایگاه مرکزی ثبت کارآزماییهای کنترلشده کاکرین (کتابخانه کاکرین، شماره 3، 2005)، MEDLINE (1966-2003)؛ EMBASE (1980-2003)؛ CINAHL (1982-2003)؛ PsycINFO (1872-2003) و فهرست منابع جستوجو کردیم. ما همچنین با متخصصان، محققان کارآزماییها و شرکتهای داروسازی در این زمینه تماس گرفتیم.
معیارهای انتخاب
کارآزماییهای تصادفیسازیشده که هالوپریدول را با دارونما یا دیگر درمانهای فعال در درمان دورههای حاد مانیا یا مختلط در بیماران مبتلا به اختلال دوقطبی یا اختلال اسکیزوافکتیو مقایسه کردند.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
دو نویسنده بهطور مستقل از هم کیفیت کارآزماییها را ارزیابی کرده و به استخراج دادهها پرداختند. برای کسب اطلاعات بیشتر، با نویسندگان مطالعه تماس گرفتیم. اطلاعات مربوط به عوارض جانبی را از کارآزماییها گردآوری کردیم.
نتایج اصلی
پانزده کارآزمایی با مجموع 2022 شرکتکننده وارد شدند. هالوپریدول در مقایسه با دارونما، در کاهش نشانههای مانیا، هم بهعنوان تکدرمانی (تفاوت میانگین وزندهیشده (WMD): 5.85-؛ 95% فاصله اطمینان (CI): 7.69- تا 4.00-) و هم بهعنوان درمان کمکی در کنار لیتیوم یا والپروات (WMD: -5.20؛ 95% CI؛ 9.26- تا 1.14-) موثرتر بود. تفاوت معنیداری از نظر آماری وجود داشت، بهطوریکه هالوپریدول نسبت به آریپیپرازول اثربخشی کمتری را نشان داد (نسبت خطر (RR): 1.45؛ 95% CI؛ 1.22 تا 1.73). هیچ تفاوت معنیداری میان هالوپریدول و ریسپریدون، اولانزاپین، کاربامازپین یا والپروات مشاهده نشد. تفاوت معنیداری از نظر آماری به نفع هالوپریدول در مقایسه با دارونما در عدم موفقیت در درمان گزارش شد (RR: 0.74؛ 95% CI؛ 0.57 تا 0.96). هالوپریدول در مقایسه با اولانزاپین با افزایش وزن کمتر (RR: 0.28؛ 95% CI؛ 0.12 تا 0.67)، اما با بروز بالاتر لرزش (RR: 3.01؛ 95% CI؛ 1.55 تا 5.84) و دیگر اختلالات حرکتی همراه بود.
نتیجهگیریهای نویسندگان
شواهدی وجود دارد که هالوپریدول یک درمان موثر برای مانیای حاد است. از دادههای محدود موجود، هیچ تفاوتی در اثربخشی کلی درمان میان هالوپریدول و اولانزاپین یا ریسپریدون به دست نیامد. برخی شواهد نشان میدهد که هالوپریدول میتواند اثربخشی کمتری نسبت به آریپیپرازول داشته باشد. از نظر تحملپذیری، هنگام بررسی شواهد ضعیف پیرامون مقایسه داروها، پزشکان و بیماران باید پروفایلهای مختلف عوارض جانبی را بهعنوان یک موضوع مهم برای آگاهی در انتخاب خود در نظر بگیرند.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
