بیماران مبتلا به سیروز صفراوی اولیه (primary biliary cirrhosis; PBC) عمدتا زنان مسن هستند که بهطور طبیعی در معرض ابتلا به پوکی استخوان قرار دارند. روش درمان جایگزینی هورمون در سراسر جهان برای درمان نشانههای یائسگی و پیشگیری از بیماریهای مزمن مانند پوکی استخوان استفاده میشود. بااینحال، این روش درمانی با افزایش عوارض جانبی همراه است که چندین مورد از آنها جدی هستند. این مرور، تاثیر درمان جایگزینی هورمون را بر درمان پوکی استخوان در زنان مبتلا به سیروز صفراوی اولیه ارزیابی کرد. هیچ شواهدی به دست نیامد مبنی بر تاثیر درمان جایگزینی هورمون بر مرگومیر و شکستگی در زنان مبتلا به سیروز صفراوی اولیه. به نظر میرسد درمان جایگزینی هورمون که برای زنان مبتلا به سیروز صفراوی اولیه تجویز میشود، در مقایسه با دارونما (placebo) یا عدم انجام مداخله، با افزایش قابل توجه در وقوع عوارض جانبی مرتبط است. همچنین، به نظر میرسد این نوع درمان در مقایسه با دارونما یا عدم انجام مداخله، هیچ تاثیری بر تراکم مواد معدنی استخوان کمری ندارد. درمان جایگزینی هورمون ممکن است میزان تراکم مواد معدنی استخوان را در قسمت پروگزیمال فمور کاهش دهد. شواهدی را برای حمایت از کاربرد درمان جایگزینی هورمون برای درمان پوکی استخوان در زنان مبتلا به سیروز صفراوی اولیه نیافتیم.
مطالعه چکیده کامل
زنان مبتلا به سیروز صفراوی اولیه (primary biliary cirrhosis; PBC) اغلب بهدلیل سن دچار پوکی استخوان پساز یائسگی، یا دچار پوکی استخوان ثانویه ناشی از بیماری کبدی یا درمانهای ارائهشده برای بیماری کبدیشان میشوند. درمان جایگزینی هورمون، تراکم مواد معدنی استخوان را افزایش داده و خطر شکستگیها را در زنان یائسه کاهش میدهد. از سوی دیگر، این نوع درمان خطر بروز عوارض جانبی مختلف را بیشتر میکند. ما نتوانستیم متاآنالیز یا مرور سیستماتیکی را در مورد درمان جایگزینی هورمون در زنان مبتلا به سیروز صفراوی اولیه شناسایی کنیم.
اهداف
ارزیابی تاثیرات مفید و مضر درمان جایگزینی هورمون برای مدیریت بالینی پوکی استخوان در زنان مبتلا به سیروز صفراوی اولیه.
روشهای جستوجو
جستوجو در پایگاه ثبت کارآزماییهای کنترلشده گروه هپاتوبیلیاری در کاکرین، پایگاه مرکزی ثبت کارآزماییهای کنترلشده کاکرین (CENTRAL) در کتابخانه کاکرین ، MEDLINE؛ EMBASE؛ Science Citation Index Expanded؛ LILACS؛ clinicaltrials.gov، پلتفرم بینالمللی پایگاه ثبت کارآزماییهای بالینی سازمان جهانی بهداشت، و جستوجو در متون کامل مقالات تا نوامبر 2011 انجام شدند. در طول انجام مرور، با تولیدکنندگان دارو و نویسندگان تماس گرفته شد.
معیارهای انتخاب
تمام کارآزماییهای بالینی تصادفیسازیشده در مورد درمان جایگزینی هورمون در مدیریت بالینی سیروز صفراوی اولیه که با هر روش، هر رژیم درمانی یا هر دوزی تجویز شد، در مقایسه با دارونما (placebo) یا عدم انجام مداخله.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
دو نویسنده، دادهها را استخراج کردند. از نرمافزار RevMan Analysis برای آنالیز آماری دادههای دوحالتی (dichotomous data) با خطر نسبی (risk ratio; RR) یا تفاوت خطر (risk difference; RD)، و برای دادههای پیوسته (continuous data) با تفاوت میانگین (mean difference; MD)، هر دو با 95% فواصل اطمینان (CI)، استفاده شد. برای ارزیابی خطر خطاهای سیستماتیک (systematic errors) (سوگیری (bias)) از حوزههای روششناسی (methodology) استفاده شد. آنالیز مرحلهای کارآزمایی (trial sequential analysis) برای کنترل خطاهای تصادفی (random errors) (بازی شانس) به کار گرفته شد.
نتایج اصلی
دو کارآزمایی با 49 شرکتکننده وارد این مرور شدند. فقط یک کارآزمایی در معرض خطر پائین سوگیری قرار داشت. کارآزمایی دیگر خطر بالای سوگیری داشت. درمان جایگزینی هورمون هیچ تاثیری بر مرگومیر به هر علتی (all-cause mortality) (RD: 0.00؛ 95% CI؛ 0.11- تا 0.11؛ I² = 0%) و شکستگیها (RD: -0.08؛ 95% CI؛ 0.24- تا 0.07؛ I² = 0%) نداشت. درمان جایگزینی هورمون عوارض جانبی و تعداد بیمارانی را که بهدلیل عوارض جانبی، ادامه درمان را قطع کردند، بهطور قابل توجهی افزایش داد (RR: 5.26؛ 95% CI؛ 1.26 تا 22.04؛ I² = 0%). درمان جایگزینی هورمون هیچ تاثیر معنیداری بر تراکم مواد معدنی استخوان در ناحیه ستون فقرات کمری نداشت (MD؛ 1.25 گرم/سانتیمتر² در سال؛ 95% CI؛ 0.91- تا 3.42؛ I² = 0%). از سوی دیگر، افزایش قابل توجهی در تراکم مواد معدنی استخوان پروگزیمال فمور در گروه کنترل مشاهده شد (MD؛ 2.24 گرم/سانتیمتر² در سال؛ 95% CI؛ 0.74 تا 3.74؛ I² = 0%). درمان جایگزینی هورمون هیچ تاثیر معنیداری بر مرگومیر مرتبط با کبد، پیوند کبد یا عوارض مرتبط با کبد نداشت. درمان جایگزینی هورمون هیچ تاثیر معنیداری بر غلظت سطح بیلیروبین سرم نگذاشت (MD؛ 4.60 میکرومول/لیتر؛ 95% CI؛ 3.42- تا 12.62؛ I² = 0%).
نتیجهگیریهای نویسندگان
شواهدی را برای حمایت از کاربرد درمان جایگزینی هورمون در زنان مبتلا به سیروز صفراوی اولیه نیافتیم. به نظر میرسد که درمان جایگزینی هورمون با افزایش قابل توجهی در وقوع عوارض جانبی مرتبط است.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
