اختلال نقصتوجه-بیشفعالی (ADHD) اختلالی است که تعداد قابل توجهی از کودکان و بزرگسالان را به طرق مختلف تحت تاثیر قرار میدهد. این بیماری با سطوح مزمن بیتوجهی، تحریکپذیری و بیشفعالی مشخص میشود. مراقبهدرمانی میتواند یک درمان مفید برای افراد مبتلا به ADHD باشد. هدف از این مرور، ارزیابی اثربخشی این درمان بود. بهدلیل تعداد کم مطالعاتی که توانستیم در این مرور وارد کنیم و محدودیتهای این مطالعات، نتوانستیم در مورد اثربخشی مراقبهدرمانی برای ADHD نتیجهگیری کنیم. هیچ عارضه جانبی ناشی از مراقبه در کودکان گزارش نشد. برای نتیجهگیری در مورد اثربخشی آن، انجام کارآزماییهای بیشتری در مورد روشهای درمانی مراقبه برای ADHD نیاز است.
مطالعه چکیده کامل
اختلال نقصتوجه-بیشفعالی (ADHD) یکی از شایعترین اختلالات رشدوتکامل است که از دوران کودکی آغاز شده و میتواند تا بزرگسالی ادامه یابد. این اختلال، شروع زودهنگام دارد و با ترکیبی از رفتار بیشفعال و با تنظیم ضعیف همراه با بیتوجهی قابل توجه مشخص میشود. این وضعیت در بلندمدت عملکرد تحصیلی، موفقیت شغلی و رشد اجتماعی-عاطفی را مختل میکند. مراقبه (meditation) بهطور فزایندهای برای درمان مشکلات روانشناختی استفاده میشود و میتواند بهعنوان ابزاری برای آموزش توجه در جمعیت مبتلا به ADHD بهکار رود.
اهداف
ارزیابی اثربخشی روشهای مراقبهدرمانی بهعنوان درمانی برای ADHD.
روشهای جستوجو
جستوجوی گسترده ما شامل موارد زیر بود: CENTRAL؛ MEDLINE؛ EMBASE؛ CINAHL؛ ERIC؛ PsycINFO؛ C2-SPECTR، چکیده پایاننامهها، LILACS، کتابخانه مجازی سلامت (VHL) در BIREME، بانکهای اطلاعاتی تخصصی طب مکمل و جایگزین، HSTAT؛ Informit؛ JST، بانک اطلاعاتی روانپزشکی تایلند و مجموعه مقالات ISI، بههمراه منابع علمی خاکستری (grey literature) و پایگاههای ثبت کارآزمایی از ابتدا تا ژانویه 2010.
معیارهای انتخاب
کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده که اثربخشی مراقبهدرمانی را در کودکان یا بزرگسالان مبتلا به ADHD بررسی کردند.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
دو نویسنده بهطور مستقل از هم با استفاده از یک فرم استخراج داده ازپیش طراحیشده، دادهها را استخراج کردند. ما برای دریافت اطلاعات بیشتر مورد نیاز با نویسندگان مطالعه تماس گرفتیم. دادهها را با استفاده از تفاوت میانگین (MD) برای محاسبه تاثیر درمان آنالیز کردیم. نتایج بهصورت جداول، شکلها و بهصورت روایی (narrative) ارائه میشوند.
نتایج اصلی
چهار مطالعه، شامل 83 شرکتکننده، در این مرور گنجانده میشوند. دو مطالعه از مراقبه mantra استفاده کردند، درحالیکه دو مطالعه دیگر از یوگا در مقایسه با داروها، آموزش تنآرامی (relaxation)، تمرینات غیراختصاصی و کنترل درمان استاندارد استفاده کردند. محدودیتهای طراحی باعث ایجاد خطر بالای سوگیری (bias) در سراسر مطالعات شد. فقط یکی از چهار مطالعه، دادههای مناسبی را برای آنالیز ارائه داد. در این مطالعه، هیچ تفاوت معنیداری از نظر آماری میان گروه مراقبهدرمانی و گروه دارودرمانی در مقیاس ADHD براساس رتبهبندی معلم وجود نداشت (MD: -2.72؛ 95% CI؛ 8.49- تا 3.05، 15 بیمار). بههمین ترتیب، هیچ تفاوت معنیداری از نظر آماری میان گروه مراقبهدرمانی و گروه درمان استاندارد در مقیاس ADHD براساس رتبهبندی معلم وجود نداشت (MD: -0.52؛ 95% CI؛ 5.88- تا 4.84، 17 بیمار). همچنین هیچ تفاوت معنیداری از نظر آماری میان گروه مراقبهدرمانی و گروه درمان استاندارد در آزمون حواسپرتی (distraction) وجود نداشت (MD: -8.34؛ 95% CI؛ 107.05- تا 90.37، 17 بیمار).
نتیجهگیریهای نویسندگان
بهدلیل تعداد محدود مطالعات واردشده، حجمنمونه کوچک و خطر بالای سوگیری، قادر به نتیجهگیری در مورد اثربخشی مراقبهدرمانی برای ADHD نیستیم. عوارض جانبی مراقبه گزارش نشدهاند. انجام کارآزماییهای بیشتری مورد نیاز است.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
