سرطان حفره دهان اغلب زودتر تشخیص داده شده و با جراحی و رادیوتراپی درمان میشود. سرطان اوروفارنکس (دهانی-حلقی) ممکن است در مرحله پیشرفته تشخیص داده شده و با رادیوتراپی درمان شود. هم جراحی و هم رادیوتراپی ممکن است با بدشکلی و کاهش توانایی در خوردن، آشامیدن و صحبت کردن همراه باشند. پیشرفتهای اخیر نشان میدهند که با تغییر در نحوه انجام رادیوتراپی بیماران، میتوان به بهبودی در بقای کلی آنها دست یافت. روشهای جدید رادیوتراپی، تقسیم تسریعشده دوز اشعه (accelerated fractionation) یا تقسیم بیشازحد دوز (hyperfractionation) نامیده میشوند. بااینحال، ممکن است با افزایش عوارض جانبی همراه باشند.
مطالعه چکیده کامل
مدیریت درمانی سرطانهای پیشرفته حفره دهان و اوروفارنکس مشکلساز است و بهطور مرسوم به جراحی و رادیوتراپی متکی بوده است که هر دو با عوارض جانبی قابل توجهی همراه هستند. رادیوتراپی از دهه 1950 مورد استفاده قرار گرفته و بهطور مرسوم بهصورت دوزهای روزانه تجویز میشود. روش تقسیمبندی دوز کل به دوزهای کوچکتر (fractionation)، در طول سالها اصلاح شده و رویکردهای متنوعی با هدف بهبود بقا (survival) در عین حفظ سمیّت قابل قبول توسعه یافته است.
اهداف
تعیین اینکه کدام رژیمهای رادیوتراپی برای سرطانهای حفره دهان و اوروفارنکس منجر به افزایش بقای کلی (overall survival; OS)، بقای بدون بیماری (disease free survival)، بقای بدون پیشرفت بیماری (progression free survival; PFS) و کنترل موضعی-منطقهای میشوند.
روشهای جستوجو
بانکهای اطلاعاتی الکترونیکی زیر جستوجو شدند: پایگاه ثبت کارآزماییهای گروه سلامت دهان در کاکرین (تا 28 جولای 2010)، CENTRAL ( کتابخانه کاکرین، 2010، شماره 3)، MEDLINE از طریق OVID (1950 تا 28 جولای 2010) و EMBASE از طریق OVID (1980 تا 28 جولای 2010). هیچ محدودیتی براساس زبان یا تاریخ انتشار مقاله وجود نداشت.
معیارهای انتخاب
کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده که در آنها بیشاز 50% از شرکتکنندگان مبتلا به تومورهای اولیه حفره دهان یا اوروفارنکس بودند و دو یا چند رژیم رادیوتراپی، رادیوتراپی در مقابل دیگر روشهای درمانی، یا افزودن رادیوتراپی به دیگر روشهای درمانی را مقایسه کردند.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
استخراج دادهها و ارزیابی خطر سوگیری (risk of bias) نیز توسط دو یا چند نویسنده مرور بهطور مستقل از هم انجام شدند. در صورت نیاز، برای کسب اطلاعات بیشتر با نویسندگان مطالعه تماس گرفته شد. دادههای عوارض جانبی از کارآزماییهای منتشرشده، جمعآوری شدند.
نتایج اصلی
تعداد 30 کارآزمایی شامل 6535 شرکتکننده وارد شدند. هفده کارآزمایی برخی از اشکال تغییریافته تقسیم دوز اشعه (تقطیع بیشازحد/تسریعشده (hyperfractionation/accelerated)) را با رادیوتراپی مرسوم؛ سه کارآزمایی، رژیمهای تقسیمبندی تغییریافته مختلف دوز؛ یک کارآزمایی زمانبندی رادیوتراپی، پنج کارآزمایی نوتروندرمانی (neutron therapy)، و چهار کارآزمایی افزودن رادیوتراپی را پیشاز جراحی ارزیابی کردند. تجمیع کارآزماییهای مربوط به هر نوع رادیوتراپی با تقسیمبندی تغییریافته دوز در مقایسه با برنامه مرسوم، کاهش آماری معنیداری را در کل مرگومیر نشان داد (نسبت خطر (HR): 0.86؛ 95% فاصله اطمینان (CI): 0.76 تا 0.98). علاوهبر این، تفاوت آماری معنیداری به نفع تقسیمبندی تغییریافته دوز برای پیامد کنترل موضعی-منطقهای نشان داده شد (HR: 0.79؛ 95% CI؛ 0.70 تا 0.89). هیچ تفاوت آماری معنیداری برای بقای بدون بیماری نشان داده نشد.
هیچ تفاوت آماری معنیداری برای دیگر مقایسهها دیده نشد.
نتیجهگیریهای نویسندگان
رادیوتراپی با تقسیمبندی تغییریافته دوز با بهبود بقای کلی و کنترل موضعی-منطقهای در بیماران مبتلا به سرطانهای حفره دهان و اوروفارنکس همراه است. برای ارزیابی واقعی عملکرد بالینی رژیمهای مختلف رادیوتراپی، به روشهای دقیقتری برای گزارش عوارض جانبی نیاز است.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
