فیبریلاسیون دهلیزی (atrial fibrillation; AF) نوعی بی‌نظمی در ضربان قلب است که منجر به تشکیل لخته‌های خونی در حفره‌های بالایی قلب (دهلیزها) می‌شود. این لخته‌های خونی می‌توانند جدا شده و از طریق جریان خون به مغز برسند و باعث وقوع سکته مغزی شوند. داروهایی که سیر لخته شدن خون را کُند می‌کنند، مانند داروهای ضدانعقاد خوراکی (وارفارین و دیگر مشتقات کومارین) و داروهای ضدپلاکت (آسپرین و دیگر موارد)، خطر سکته مغزی را در بیماران مبتلا به فیبریلاسیون دهلیزی کاهش می‌دهند. در این مرور که شامل هشت کارآزمایی تصادفی‌‌سازی‌شده، شامل 9598 بیمار است، نشان داده شد که داروهای ضدانعقاد خوراکی در مقایسه با داروهای ضدپلاکت به‌تنهایی، خطر سکته مغزی را در بیماران مبتلا به AF غیردریچه‌ای و بدون سابقه قبلی سکته مغزی یا حمله ایسکمیک گذرا، تا یک‌سوم کاهش می‌دهند. داروهای ضدپلاکت در مقایسه با عدم درمان، سکته مغزی را در بیماران مبتلا به AF تا حدود 20% کاهش می‌دهند، و گزینه درمانی کم‌اثرتری را برای کسانی که واجد شرایط درمان ضدانعقادی نیستند، ارائه می‌دهند. حد آستانه (threshold) فایده مطلق که تجویز ضدانعقاد را ضروری می‌کند، هم‌چنان بحث‌برانگیز است و به ترجیحات بیمار و در دسترس بودن ابزار پایش مطلوب داروی ضدانعقاد بستگی دارد.
مطالعه چکیده کامل
پیشینه
فیبریلاسیون دهلیزی (AF) غیردریچه‌ای با افزایش خطر سکته مغزی ناشی از آمبولی ترومبوزهای رسوب‌شده با استاز که از گوشک دهلیز چپ (left atrial appendage) منشا می‌گیرند، همراه است. مصرف هم آنتی‌کوآگولانت‌های خوراکی و هم داروهای ضدپلاکت برای پیشگیری از وقوع سکته مغزی در اکثر بیماران در معرض خطر بالای حوادث عروقی موثر بوده‌اند، اما پیشگیری اولیه از بروز سکته مغزی در بیماران مبتلا به AF غیردریچه‌ای به‌دلیل مکانیسم مشکوک قلبی-آمبولی در اکثر سکته‌های مغزی در بیماران AF، به‌طور بالقوه نیاز به بررسی جداگانه دارد.
اهداف
مشخص کردن تاثیر نسبی درمان طولانی‌مدت با آنتی‌کوآگولانت‌های خوراکی در مقایسه با درمان ضدپلاکت بر حوادث عروقی شدید در بیماران مبتلا به AF غیردریچه‌ای و بدون سابقه قبلی سکته مغزی یا حمله ایسکمیک گذرا (TIA).
روش‌های جست‌وجو
ما پایگاه ثبت کارآزمایی‌های گروه سکته مغزی (stroke) در کاکرین (جون 2006) را جست‌وجو کردیم. پایگاه مرکزی ثبت کارآزمایی‌های کنترل‌شده کاکرین (CENTRAL) ( کتابخانه کاکرین، شماره 2، 2006)، MEDLINE (1966 تا جون 2006) و EMBASE (1980 تا جون 2006) را نیز جست‌وجو کردیم. ما با سازمان همکاری در زمینه فیبریلاسیون دهلیزی (Atrial Fibrillation Collaboration) و متخصصانی که در این زمینه کار می‌کنند، تماس گرفتیم تا کارآزمایی‌های منتشرنشده و در حال انجام را شناسایی کنیم.
معیارهای انتخاب
تمام کارآزمایی‌های تصادفی‌‌سازی‌شده و بدون مخدوش‌شدگی که در آنها درمان طولانی‌مدت (بیش‌از چهار هفته) با دوز تنظیم‌شده آنتی‌کوآگولانت خوراکی در مقابل درمان ضدپلاکت در بیماران مبتلا به AF غیردریچه‌ای مزمن مقایسه شد.
گردآوری و تجزیه‌وتحلیل داده‌ها
دو نویسنده مرور به‌طور مستقل از هم کارآزمایی‌ها را برای ورود انتخاب کرده و کیفیت آنها را ارزیابی کرده و داده‌ها را استخراج کردند. پس‌از ارزیابی ناهمگونی (heterogeneity)، از روش Peto برای ترکیب نسبت‌های شانس استفاده شد.
نتایج اصلی
هشت کارآزمایی تصادفی‌‌سازی‌شده، شامل 9598 بیمار، دوز تنظیم‌شده وارفارین را در مقابل آسپرین (در دوزهای مختلف از 75 تا 325 میلی‌گرم/روز) در بیماران مبتلا به AF بدون سابقه قبلی سکته مغزی یا TIA مقایسه کردند. میانگین کلی دوره پیگیری 1.9 سال/شرکت‌کننده بود. آنتی‌کوآگولانت‌های خوراکی با کاهش خطر وقوع انواع سکته مغزی (نسبت شانس (OR): 0.68؛ 95% فاصله اطمینان (CI): 0.54 تا 0.85)، سکته مغزی ایسکمیک (OR: 0.53؛ 95% CI؛ 0.41 تا 0.68) و آمبولی سیستمیک (OR: 0.48؛ 95% CI؛ 0.25 تا 0.90) همراه بودند. تمام سکته‌های مغزی ناتوان‌کننده یا کشنده (OR: 0.71؛ 95% CI؛ 0.59 تا 1.04) و انفارکتوس میوکارد (OR: 0.69؛ 95% CI؛ 0.47 تا 1.01) به‌طور قابل توجهی، اما نه معنی‌داری، توسط آنتی‌کوآگولانت‌ها کاهش یافتند. نرخ مرگ‌ومیر عروقی (OR: 0.93؛ 95% CI؛ 0.75 تا 1.15) و مرگ‌ومیر به هر علتی (all-cause mortality) (OR: 0.99؛ 95% CI؛ 0.83 تا 1.18) با این درمان‌ها مشابه بودند. موارد خون‌ریزی داخل جمجمه‌ای (OR: 1.98؛ 95% CI؛ 1.20 تا 3.28) با آنتی‌کواگولانت‌های خوراکی افزایش یافت.
نتیجه‌گیری‌های نویسندگان
دوز تنظیم‌شده وارفارین و آنتی‌کوآگولانت‌های خوراکی مرتبط در مقایسه با درمان ضدپلاکت توانستند موارد وقوع سکته مغزی، سکته مغزی ناتوان‌کننده و دیگر حوادث عروقی شدید را در افراد مبتلا به AF غیردریچه‌ای تا حدود یک‌سوم کاهش دهند.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی می‌کند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمه‌های نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
