پوکی استخوان (استئوپوروز (osteoporosis)) در اثر تحلیل رفتن استخوان رخ میدهد و افراد مبتلا به آن، بیشتر در معرض خطر شکستگی قرار دارند. اندازهگیری تراکم توده استخوانی (BMD) یک فرد، راهی برای اندازهگیری خطر شکستگی ناشی از شکنندگی استخوانهای او است. کاهش BMD در بیماران مبتلا به HIV بسیار شایعتر از جمعیت عمومی است. علت این کاهش مشخص نیست، اما ممکن است بهدلیل خود عفونت HIV یا بهدلیل داروهای ضدرتروویروسی باشد که این دسته از بیماران مصرف میکنند. اگرچه بیماران مبتلا به HIV اغلب بهدلیل استخوانهای شکنندهترشان دچار شکستگی میشوند، نشان داده شده که این تحلیل استخوانی اغلب در این جمعیت بهطور موثری درمان نمیشود. این مرور، کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشدهای را بررسی میکند که به بررسی درمانهای تحلیل استخوان در بیماران مبتلا به عفونت HIV پرداختند.
سه کارآزمایی، استفاده از داروی آلندرونات را برای بهبود BMD در بیماران مبتلا به HIV بررسی کردند. این سه مطالعه از نظر جمعیت مورد مطالعه و مداخلات مورد استفاده کاملا با یکدیگر متفاوت بودند، اما حتی مطالعات مشابه نیز همیشه ناهمگونی (heterogeneity) نداشتند. مطالعه چهارم، استفاده از تستوسترون را در بیماران مرد مبتلا به HIV و سندرم تحلیل استخوانی ناشی از AIDS بررسی کرد. چهار مطالعه در این مرور به این دلیل محدود بودند که همگی بسیار کوچک بوده و مدت زمان کوتاهی طول کشیدند، بنابراین قادر به تشخیص پیشگیری از شکستگی یا تغییر در تعداد بیماران مبتلا به پوکی استخوان نبودند. در طراحی مطالعه نیز مشکلات بیشتری وجود داشتند. بااینحال، دادههای محدود موجود نشان میدهد که ممکن است درمانهای بیخطر و شاید موثری به شکل آلندرونات برای بیماران مبتلا به HIV که تراکم مواد معدنی استخوان آنها کاهش یافته است و در افراد مبتلا به سندرم تحلیل استخوانی ناشی از AIDS، تستوسترون، وجود داشته باشد.
مطالعات بزرگتری که بیشتر به بررسی موضوع کاهش BMD میپردازند، در حال حاضر در حال انجام هستند.
مطالعه چکیده کامل
کاهش تراکم مواد معدنی استخوان (BMD) در بیماران مبتلا به HIV بیشتر از جمعیت عمومی رخ میدهد و این گروه را بیشتر مستعد شکستگیهای ناشی از شکنندگی میکند. بااینحال، تحلیل استخوان در بیماران مبتلا به HIV بهخوبی درمان نمیشود.
اهداف
ارزیابی تاثیرات مداخلات با هدف افزایش تراکم مواد معدنی استخوان در بزرگسالان مبتلا به HIV.
روشهای جستوجو
ما MEDLINE؛ EMBASE؛ LILACS، کتابخانه کاکرین ، خلاصه مقالات جلسات علمی، AIDSTRIALS؛ ACTIS؛ Current Controlled Trials، پایگاه ثبت کارآزماییهای بالینی موسسات ملی سلامت و CenterWatch (تاریخ جستوجو: جولای 2006) را بررسی کردیم.
معیارهای انتخاب
کارآزماییهای تصادفیسازیشده که هرگونه درمان دارویی یا غیردارویی را با دارونما (placebo)، عدم درمان یا یک درمان جایگزین، با هدف افزایش تراکم مواد معدنی استخوان در بیماران بزرگسال (18 سال یا بالاتر) مبتلا به HIV مقایسه کردند.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
دو نویسنده بهطور مستقل از هم واجد شرایط بودن و کیفیت کارآزمایی را ارزیابی کرده، و دادهها را استخراج کردند. در مواردی که دادهها ناقص یا نامشخص بودند، اختلافات با گفتوگو، حلفصل شدند و/یا برای دریافت جزئیات بیشتر با نویسندگان کارآزمایی تماس گرفته شد.
نتایج اصلی
سه مطالعه تصادفیسازی و کنترلشده که کامل شده بودند، نقش آلندرونات (alendronate) را در بیماران مبتلا به HIV و استئوپنی یا پوکی استخوان (استئوپوروز (osteoporosis)) بررسی کردند. وقتی هر سه مطالعه با هم ترکیب شدند، ناهمگونی (heterogeneity) زیادی مشاهده شد (p<0.0001)، که به احتمال زیاد بهدلیل جمعیتها و مداخلات مختلف بود. آنالیز حساسیت (sensitivity) در دو مطالعه که ناهمگونی نداشتند (0.11=p) نشان داد آلندرونات، کلسیم و ویتامین D در مقایسه با کلسیم و ویتامین D، میزان BMD ناحیه کمر را پساز یک سال بهبود بخشیدند (تفاوت میانگین وزندهیشده: 2.65+%؛ 95% فاصله اطمینان (CI)؛ 0.80% تا 4.51%). بااینحال، گروه آلندرونات، شکستگیهای ناشی از شکنندگی (نسبت خطر (relative risk; RR): 1.28؛ 95% CI؛ 0.20 تا 8.21) یا استئوپوروز (RR: 0.50؛ 95% CI؛ 0.24 تا 1.01) کمتری نداشتند. عوارض جانبی میان درمانها تفاوت معنیداری را نشان ندادند (RR: 1.28؛ 95% CI؛ 0.20 تا 8.21). یک مطالعه تصادفیسازی و کنترلشده که روی بیماران مبتلا به تحلیل استخوانی ناشی از AIDS انجام شد، نشان داد پساز سه ماه، تستوسترون انانتان (testosterone enanthane) در مقایسه با دارونما، BMD ناحیه کمر را تا 3.70+% (95% CI؛ 0.48 تا 6.92) بهبود بخشید، اما تمرینات مقاومتی پیشرونده، BMD ناحیه کمر را بهتر نکرد (0.40+%؛ 95% CI؛ 2.81-% تا 3.61%). هیچ گروهی در این مطالعه دچار عوارض جانبی نشد.
نتیجهگیریهای نویسندگان
دادههای بسیار محدودی که بررسی شدند، نشان دادند درمان با بیسفسفوناتها (bisphosphonate) در افراد مبتلا به سندرم تحلیل استخوانی ناشی از AIDS، مصرف تستوسترون میتواند روشهای بیخطر و احتمالا موثری برای بهبود تراکم مواد معدنی استخوان در بیماران HIV باشد. مطالعات موجود، کوچک، کوتاهمدت و فاقد قدرت تشخیص تغییرات در دستهبندیهای WHO و میزان شکستگی هستند.
در حال حاضر مطالعات بزرگتری با استفاده از بیسفسفوناتها در حال انجام هستند. نقش کولهکلسیفرول، جایگزینی آندروژن در زنان، و هورمون رشد نیز در دست بررسی هستند.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
