آسیبهای بافت نرم بسیار شایع هستند. اکسیژن درمانی پُرفشار (hyperbaric oxygen therapy; HBOT) شامل افرادی است که اکسیژن خالص را در یک محفظه مخصوص طراحیشده تنفس میکنند. گاهی از این روش برای افزایش اکسیژنرسانی به ناحیه آسیبدیده و تسریع بهبودی استفاده میشود. مرور ما شامل نه کارآزمایی کوچک بود، که در مجموع 219 شرکتکننده را وارد کردند. دو کارآزمایی، HBOT را در مقابل درمان ساختگی بهترتیب برای پیچخوردگی مچ پا و پیچخوردگی زانو مقایسه کردند. هیچیک از کارآزمایی شواهد کافی را برای تعیین اینکه HBOT به افراد مبتلا به این آسیبها کمک میکند یا خیر، ارائه نکردند. هفت کارآزمایی دیگر، تاثیر HBOT را بر آسیب عضلانی پساز ورزشهایی که فرد به آنها عادت ندارد، بررسی کردند. هیچ شواهدی به دست نیامد که HBOT به افراد مبتلا به آسیب عضلانی پساز ورزش غیرمعمول کمک کرد، اما شواهدی وجود دارد که درد در افرادی که HBOT را دریافت کردند، کمی بیشتر بود. با توجه به تنوع مداخلات درمانی موجود، تحقیقات بیشتر در مورد HBOT از اولویت بالایی برخوردار نیست.
مطالعه چکیده کامل
آسیبهای بافت نرم (از جمله آسیب عضلانی پساز ورزشهایی که فرد به آنها عادت ندارد) شایع بوده و اغلب با فعالیتهای ورزشی مرتبط هستند. درمان با اکسیژن پُرفشار (hyperbaric oxygen therapy; HBOT) عبارت است از تجویز درمانی اکسیژن 100% در فشارهای محیطی بیشاز یک اتمسفر.
اهداف
ارزیابی مزایا و خطرات HBOT برای درمان آسیب بافت نرم، از جمله دردهای عضلانی با شروع تاخیری (delayed onset muscle soreness; DOMS).
روشهای جستوجو
پایگاه ثبت تخصصی گروه ترومای استخوان، مفصل و عضله در کاکرین (تا فوریه 2010)، پایگاه مرکزی ثبت کارآزماییهای کنترلشده کاکرین ( کتابخانه کاکرین 2010، شماره 1)، MEDLINE (1950 تا فوریه 2010)، EMBASE (1980 تا هفته 07 سال 2010)، CINAHL (1982 تا اکتبر 2008)، یک بانک اطلاعاتی دیگر که در مرکز هایپرباریک ما ایجاد شد و فهرست منابع مقالات را جستوجو کردیم. مجلات تخصصی بهصورت دستی جستوجو شده و با محققان این زمینه تماس گرفته شد.
معیارهای انتخاب
کارآزماییهای تصادفیسازیشدهای که تاثیر رژیمهای درمانی را شامل HBOT با رژیمهای درمانی بدون HBOT (با یا بدون درمان ساختگی (sham therapy)) بر آسیب بافت نرم بسته (از جمله DOMS) مقایسه کردند.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
چهار نویسنده بهطور مستقل از هم کیفیت مطالعه را ارزیابی کرده و دادهها را استخراج کردند. بیشتر دادههای ارائهشده در این مرور از نمودارهای موجود در گزارشهای کارآزمایی استخراج به دست آمدند.
نتایج اصلی
نه کارآزمایی کوچک شامل 219 شرکتکننده وارد شدند. دو کارآزمایی، HBOT را در مقابل درمان ساختگی در آسیبهای حاد بافت نرم بسته (بهترتیب پیچخوردگی مچ پا و آسیب رباط جانبی داخلی زانو) مقایسه کردند. هفت کارآزمایی دیگر، تاثیر HBOT را بر DOMS پساز ورزشهای کششی در داوطلبان بدون آمادگی جسمانی بررسی کردند.
هر 32 شرکتکننده در کارآزمایی پیچخوردگی مچ پا، به فعالیتهای عادی خود بازگشتند. هیچ تفاوت معنیداری میان دو گروه از نظر زمان بهبودی، پیامدهای عملکردی، درد یا تورم وجود نداشت. در دومین کارآزمایی آسیب حاد، تفاوتی میان دو گروه از نظر نمرات عملکرد زانو دیده نشد؛ بااینحال، انجام آنالیز قصد درمان (intention-to-treat) برای این کارآزمایی امکانپذیر نبود.
تجمیع دادهها از هفت کارآزمایی DOMS، درد بسیار زیاد و مداومی را در 48 و 72 ساعت در گروه HBOT (تفاوت میانگین در نمره درد در 48 ساعت [0 تا 10 بدترین درد]: 0.88؛ 95% CI؛ 0.09 تا 1.67؛ P = 0.03)، در کارآزماییهایی که HBOT بلافاصله آغاز شد، نشان داد. هیچ تفاوتی میان دو گروه از نظر نمرات درد در بلندمدت یا در هیچیک از معیارهای تورم یا قدرت عضلانی وجود نداشت.
هیچیک از کارآزماییها عوارض HBOT را گزارش نکردند، اما انتخاب دقیق شرکتکنندگان در اکثر کارآزماییها مشهود بود.
نتیجهگیریهای نویسندگان
شواهد کافی از مقایسههای آزمایششده در کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده برای اثبات تاثیرات HBOT بر پیچخوردگی مچ پا یا آسیب حاد رباط زانو، یا بر DOMS القا شده بهصورت تجربی، وجود نداشت. شواهد نشان داد HBOT ممکن است درد موقتی را در DOMS افزایش دهد. باید پیشاز هرگونه استفاده از HBOT برای این آسیبها در آینده، اثربخشی آنها توسط کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده دقیق بررسی شوند.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
