متیلدوپا (methyldopa) دارویی است که از دهه 1960 برای درمان فشار خون بالا استفاده شده است. اگرچه برخی معتقدند که متیلدوپا فشار خون را کاهش میدهد، نگرانیهایی در مورد احتمال بروز عوارض جانبی این دارو وجود دارد. هدف از این مرور، تعیین میزان کاهش فشار خون توسط متیلدوپا، ماهیت عوارض جانبی متیلدوپا و تعیین تاثیر بالینی استفاده از آن برای فشار خون بالا بود. این جستوجو 12 کارآزمایی را با مجموع 595 بیمار یافت که بهصورت تصادفی به گروه درمان با متیلدوپا (296 بیمار) یا گروه درمان دارونما (placebo) (299 بیمار) تقسیم شدند. دوزهای روزانه متیلدوپا که در این مطالعات استفاده شدند، بین 500 و 2250 میلیگرم در روز متغیر بودند. رایجترین دوز روزانه متیلدوپا که بررسی شد، 750 میلیگرم در روز بود. بیشتر مطالعات، بیماران را بهمدت چهار تا شش هفته درمان پیگیری کردند. هیچیک از مطالعات در مورد تاثیر بالینی متیلدوپا گزارشی را ارائه نکردند (مثلا اینکه متیلدوپا در مقایسه با دارونما خطر سکته مغزی را کاهش داد یا خیر). گزارشدهی کلی از عوارض جانبی ضعیف بود، بنابراین نمیتوان در مورد پروفایل عوارض جانبی نتیجهگیری کرد. این متاآنالیز نشان میدهد که متیلدوپا در مقایسه با دارونما، فشار خون سیستولیک/دیاستولیک را تقریبا 8/13 میلیمتر جیوه کاهش میدهد.
مطالعه چکیده کامل
پیشینه
هیپرتانسیون با افزایش خطر سکته مغزی، انفارکتوس میوکارد و نارسایی احتقانی قلب مرتبط است. متیلدوپا (methyldopa) یک داروی آنتیهیپرتانسیو با تاثیر مرکزی است که اغلب در دهههای 1970 و 1980 برای کنترل فشار خون استفاده میشد. در حال حاضر، استفاده از آن تا حد زیادی با داروهای آنتیهیپرتانسیو با عوارض جانبی کمتر جایگزین شده است، اما بهدلیل هزینه پائین، هنوز در کشورهای در حال توسعه استفاده میشود. مرور اثربخشی نسبی آن در مقایسه با دارونما (placebo) بر پیامدهای نشانگر (surrogate) و بالینی توجیهپذیر است.
اهداف
کمّیسازی تاثیر متیلدوپا در مقایسه با دارونما در کارآزماییهای تصادفیسازی و کنترلشده (randomized controlled trials; RCTs) بر مرگومیر به هر علتی (all-cause mortality)، مرگومیر قلبیعروقی، عوارض جانبی جدی، انفارکتوس میوکارد، سکتههای مغزی، انصراف از ادامه درمان بهدلیل عوارض جانبی و فشار خون در بیماران مبتلا به هیپرتانسیون اولیه.
روشهای جستوجو
بانکهای اطلاعاتی زیر را جستوجو کردیم: پایگاه مرکزی ثبت کارآزماییهای کنترلشده کاکرین (1960-جون 2009)، MEDLINE (2005-جون 2009) و EMBASE (2007-جون 2009). استنادات کتابشناختی از مطالعات بازیابیشده نیز بررسی شدند. هیچگونه محدودیتی در زبان نگارش مقاله اعمال نشد.
معیارهای انتخاب
ما RCTهایی را انتخاب کردیم که بیماران مبتلا به هیپرتانسیون اولیه را ارزیابی کردند. مطالعات مربوط به بیماران مبتلا به هیپرتانسیون ثانویه یا هیپرتانسیون بارداری را حذف کردیم.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
دو نویسنده بهطور مستقل از هم دادهها را استخراج کرده و کیفیت کارآزمایی را با کمک ابزار خطر سوگیری (risk of bias) بررسی کردند. سنتز دادهها و آنالیز آنها با استفاده از RevMan 5 انجام شدند. دادههای مربوط به فشار خون با استفاده از روش واریانس معکوس ژنریک (generic inverse variance method) ترکیب شدند.
نتایج اصلی
دوازده کارآزمایی (N=595) معیارهای ورود را برای این مرور داشتند. هیچیک از این مطالعات، تاثیرات متیلدوپا را در مقایسه با دارونما بر پیامدهای مرگومیر و عوارض ارزیابی نکردند. دادههای مربوط به انصراف از ادامه درمان بهدلیل عوارض جانبی بهگونهای گزارش نشدند که امکان متاآنالیز معناداری را فراهم کنند. دادههای شش مورد از دوازده کارآزمایی (N=231) برای ارزیابی تاثیرات کاهش فشار خون ناشی از مصرف متیلدوپا در مقایسه با دارونما ترکیب شدند. این متاآنالیز نشان میدهد که متیلدوپا در دوزهای 500 تا 2250 میلیگرم روزانه، فشار خون سیستولیک و دیاستولیک را بهطور میانگین تا 13 (95% CI؛ 6-20)/8 (95% CI؛ 4-13) میلیمتر جیوه کاهش میدهد. در مجموع، خطر سوگیری (risk of bias) در حد متوسط در نظر گرفته شد.
نتیجهگیریهای نویسندگان
متیلدوپا در مقایسه با دارونما، فشار خون را در بیماران مبتلا به هیپرتانسیون اولیه تا درجات مختلفی کاهش میدهد. بااینحال، تاثیر آن بر پیامدهای بالینی همچنان نامشخص است.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
