درمان نگهدارنده با متادون میتواند افراد وابسته به هروئین را در برنامههای درمانی نگاه دارد و مصرف هروئین آنها را کاهش دهد. متادون رایجترین جایگزین هروئین در برنامههای نگهداری یا سمزدایی با پشتیبانی دارویی است. چندین روش سمزدایی و بازتوانی غیردارویی نیز برای کمک به افراد در ترک هروئین استفاده میشود. بااینحال، این مرور نشان داد که افراد وقتی به یک برنامه بدون دارو اختصاص داده میشوند، از کارآزماییها انصراف میدهند و خارج میشوند. در نتیجه، هیچ کارآزماییای وجود ندارد که درمان نگهدارنده با متادون را با روشهای بدون دارو مقایسه کرده باشد، بهجز کارآزماییهای دارونما (placebo)-متادون، یا مقایسه درمان نگهدارنده با متادون با متادون فقط برای سمزدایی. این کارآزماییها نشان میدهند که متادون میتواند مصرف هروئین را در افراد وابسته به آن کاهش دهد و آنها را در برنامههای درمانی نگاه دارد.
مطالعه چکیده کامل
درمان نگهدارنده با متادون اولین درمان جایگزین اوپیوئیدی بود که بهطور گستردهای برای درمان وابستگی به هروئین استفاده شد و همچنان بهترین درمان مورد تحقیق برای این مشکل است. علیرغم استفاده گسترده از متادون در درمان نگهدارنده برای وابستگی به اوپیوئیدها در بسیاری از کشورها، این درمان بحثبرانگیز بوده و اثربخشی آن جای شک دارد.
اهداف
ارزیابی تاثیرات درمان نگهدارنده با متادون (MMT) در مقایسه با درمانهایی که شامل درمان جایگزینی اوپیوئیدی نبودند (یعنی سمزدایی، ارائه بازتوانی بدون دارو، تجویز دارونما (placebo)، گروههای کنترل لیست انتظار) در درمان وابستگی به اوپیوئید.
روشهای جستوجو
بانکهای اطلاعاتی زیر را تا دسامبر 2008 جستوجو کردیم: پایگاه ثبت کارآزماییهای کنترلشده کاکرین، EMBASE؛ PubMED؛ CINAHL؛ Current Contents؛ Psychlit؛ CORK [www.state.vt.su/adap/cork]، شورای الکل و مواد مخدر استرالیا (ADCA) [www.adca.org.au]، بنیاد مواد مخدر استرالیا (ADF-VIC) [www.adf.org.au]، مرکز آموزش و اطلاعات در مورد مواد مخدر و الکل (CEIDA) [www.ceida.net.au]؛ Australian Bibliographic Network (ABN) و بانک اطلاعاتی کتابخانه کنگره، مونوگرافهای موجود NIDA و مجموعه مقالات College on Problems of Drug Dependence Inc.، فهرست منابع تمام مطالعات شناساییشده و مرورهای منتشرشده؛ از نویسندگان RCTهای شناساییشده در مورد دیگر RCTهای مرتبط منتشرشده یا منتشرنشده سوال شد.
معیارهای انتخاب
تمام کارآزماییهای بالینی تصادفیسازی و کنترلشده که درمان نگهدارنده با متادون را با درمان نگهدارنده با دارونما یا دیگر درمانهای غیردارویی برای درمان وابستگی به اوپیوئیدها مقایسه کردند.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
نویسندگان، مقالات را بهطور جداگانه و مستقل از هم ارزیابی کردند و کیفیت روششناسی (methodology) تولید توالی (sequence generation)، پنهانسازی تخصیص (concealment of allocation) و سوگیری (bias) را رتبهبندی کردند. دادهها بهطور جداگانه برای متاآنالیز استخراج شده و دوبار وارد شدند.
نتایج اصلی
یازده مطالعه معیارهای ورود به این مرور را داشتند، همگی کارآزماییهای بالینی تصادفیسازیشده بودند، دو مورد دوسو کور (double blind) بودند. تعداد کل شرکتکنندگان 1969 نفر بود. روند تولید توالی در یک مطالعه ناکافی، در پنج مطالعه کافی و در مطالعات باقیمانده نامشخص بود. روند تخصیص پنهانسازی در سه مطالعه کافی و در مطالعات باقیمانده نامشخص بود. متادون از نظر آماری بهطور قابل توجهی موثرتر از رویکردهای غیردارویی در حفظ بیماران در روند درمان و در سرکوب مصرف هروئین عمل کرد، که با خود-اظهاری بیماران و آنالیز ادرار/مو اندازهگیری شد (6 RCT؛ RR: 0.66؛ 95% CI؛ 0.56 تا 0.78)، اما تفاوتی را در فعالیتهای مجرمانه (3 RCT؛ RR: 0.39؛ 95% CI؛ 0.12 تا 1.25) یا مرگومیر (4 RCT؛ RR: 0.48؛ 95% CI؛ 0.10 تا 2.39) از نظر آماری برجای نگذاشت.
نتیجهگیریهای نویسندگان
متادون یک مداخله درمانی نگهدارنده موثر برای درمان وابستگی به هروئین است، زیرا بیماران را در دوره درمان نگاه میدارد و مصرف هروئین را بهتر از درمانهایی که از درمان جایگزین اوپیوئیدها استفاده نمیکنند، کاهش میدهد. این مطالعه تاثیر معنیداری را از نظر آماری بر فعالیتهای مجرمانه یا مرگومیر بیماران نشان نمیدهد.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
