شواهد کافی برای نشان دادن اینکه گلیسرول میتواند تاثیرات ناتوانکننده تورم مغزی ناشی از سکته مغزی حاد را کاهش دهد، وجود ندارد. تورم (یا ادم) مغز یکی از علل اصلی مرگومیر زودرس و ناتوانی مزمن پساز سکته مغزی است (یک فاجعه ناگهانی در مغز، بهدلیل انسداد شریان مغز، یا به دلیل پارگی و خونریزی شریانی در داخل یا روی مغز). محلول 10% گلیسرول ممکن است تورم مغز را کاهش دهد و بنابراین خطر مرگومیر و ناتوانی مزمن پساز سکته مغزی را کم کند. این مرور نشان داد گلیسرول، بقای کوتاهمدت پساز سکته مغزی را بهبود میبخشد، اما برای تعیین اینکه به جلوگیری از ناتوانی پساز سکته مغزی کمک میکند یا خیر، شواهد کافی وجود نداشت. عوارض جانبی درمان با گلیسرول زیاد رخ ندادند، اما تعداد کمی از بیماران تحت درمان، خون در ادرار خود داشتند (این مورد پساز قطع درمان با گلیسرول از بین رفت). انجام پژوهشهای بیشتر در این زمینه مورد نیاز است.
مطالعه چکیده کامل
ادم مغزی یکی از علل اصلی مرگومیر زودرس پساز سکته مغزی است. محلول 10% گلیسرول یک عامل هیپراسمولار است که ادعا میشود ادم مغزی را کاهش میدهد.
اهداف
تعیین اینکه درمان گلیسرول داخل وریدی در سکته مغزی حاد، چه ایسکمیک و چه هموراژیک (خونریزیدهنده)، بر میزان مرگومیر و پیامد عملکردی در کوتاهمدت یا بلندمدت تاثیر میگذارد، و اینکه این درمان بیخطر است یا خیر.
روشهای جستوجو
پایگاه ثبت کارآزماییهای گروه سکته مغزی (stroke) در کاکرین (ژانویه 2003) جستوجو شد و با برخی از محققان کارآزمایی شخصا تماس گرفته شد.
معیارهای انتخاب
تمام مقایسههای تکمیلشده، تصادفیسازیشده و شبه-تصادفیسازیشده، کنترلشده، منتشرشده و منتشرنشده، که به ارزیابی پیامد بالینی پرداختند و در آنها درمان گلیسرول داخل وریدی در روزهای نخست پساز شروع سکته مغزی آغاز شد.
گردآوری و تجزیهوتحلیل دادهها
دو نویسنده بهطور مستقل از هم معیارهای ورود را اعمال کردند، کیفیت کارآزمایی را ارزیابی کرده و دادهها را استخراج کردند و این موضوع با همه نویسندگان همکار بررسی شد. مرگومیر به هر علتی، پیامد عملکردی و عوارض جانبی آنالیز شدند.
نتایج اصلی
یازده کارآزمایی تصادفیسازیشده و تکمیلشده که گلیسرول داخل وریدی و گروه کنترل را مقایسه کردند، در نظر گرفته شدند. آنالیز مرگومیر در طول دوره درمان برنامهریزیشده برای سکته مغزی ایسکمیک حاد و/یا خونریزیدهنده در 10 کارآزمایی امکانپذیر بود که در آنها، 482 بیمار تحت درمان با گلیسرول با 463 بیمار گروه کنترل مقایسه شدند. گلیسرول با کاهش غیرمعنیدار در احتمال مرگومیر در طول درمان برنامهریزیشده همراه بود (نسبت شانس (OR): 0.78؛ 95% فاصله اطمینان (CI): 0.58 تا 1.06). میان بیمارانی که مبتلا به سکته مغزی ایسکمیک قطعی یا احتمالی بودند، گلیسرول با کاهش قابل توجه در احتمال مرگومیر در طول دوره درمان برنامهریزیشده همراه بود (OR: 0.65؛ 95% CI؛ 0.44 تا 0.97). بااینحال، در پایان دوره پیگیری برنامهریزیشده، تفاوت معنیداری در احتمال مرگومیر دیده نشد (OR: 0.98؛ 95% CI؛ 0.73 تا 1.31). پیامد عملکردی فقط در دو مطالعه گزارش شد، اما تعداد بیمارانی که در پایان دوره پیگیری برنامهریزیشده پیامد خوبی داشتند، بهطور غیرمعنیداری بیشتر بود (OR: 0.73؛ 95% CI؛ 0.37 تا 1.42). به نظر میرسد همولیز تنها عارضه جانبی مرتبط با درمان با گلیسرول باشد.
نتیجهگیریهای نویسندگان
این مرور سیستماتیک، تاثیر مطلوب درمان با گلیسرول را بر بقای کوتاهمدت در بیماران مبتلا به سکته مغزی ایسکمیک احتمالی یا قطعی نشان میدهد، اما فواصل اطمینان گسترده بودند و میزان تاثیر درمان ممکن است بسیار کم باشد. با توجه به تعداد نسبتا کم بیماران و اینکه کارآزماییها در دوران قبل از سیتیاسکن انجام شدند، نتایج باید با احتیاط تفسیر شوند. فقدان شواهد مبنی بر سودمندی گلیسرول در بقای طولانیمدت، استفاده روتین یا انتخابی را از آن در بیماران مبتلا به سکته مغزی حاد تائید نمیکند.
این متن توسط مرکز کاکرین ایران به فارسی ترجمه شده است.
ین مرور کاکرین در ابتدا به زبان انگلیسی منتشر شد. مسوولیت صحت ترجمه بر عهده تیم ترجمه است که آن را تهیه کرده است. روند ترجمه با دقت انجام شده و از فرآیندهای استاندارد برای تضمین کنترل کیفیت پیروی میکند. با این حال، در صورت عدم تطابق، ترجمههای نادرست یا نامناسب، متن اصلی انگلیسی معتبر است.
