Jak dokładne jest obrazowanie klatki piersiowej w diagnostyce COVID-19?

Tłumaczenie nieaktualne. Kliknij tutaj aby zobaczyć aktualną wersję przeglądu w języku angielskim.

Dlaczego to pytanie jest ważne?

Osoby z podejrzeniem COVID-19 muszą szybko dowiedzieć się, czy są zakażone, aby mogły się odizolować, poddać leczeniu i poinformować osoby, z którymi miały bliski kontakt. Obecnie formalne postawienie rozpoznania zakażenia COVID-19 wymaga laboratoryjnej analizy próbek z krwi lub z nosogardła. Badanie laboratoryjne, nazywane testem RT-PCR, wymaga użycia specjalistycznego sprzętu i zazwyczaj czas oczekiwania na wynik wynosi co najmniej 24 godziny. Ponadto test RT-PCR nie jest całkowicie dokładny i do potwierdzenia rozpoznania może być konieczne wykonanie drugiego testu RT-PCR lub innego.

COVID-19 jest zakażeniem dróg oddechowych. U chorych na COVID-19 może wystąpić kaszel, trudności z oddychaniem, a w ciężkich przypadkach zapalenie płuc. Klinicyści stosują obrazowanie klatki piersiowej w procesie diagnostycznym COVID-19, na przykład w trakcie oczekiwania na wyniki testów RT-PCR lub gdy wyniki testów RT-PCR są negatywne, a u pacjenta występują objawy tej choroby.

Chcieliśmy dowiedzieć się, jak dokładne jest obrazowanie klatki piersiowej w diagnostyce choroby COVID-19 u osób z rozpoznanym lub podejrzewanym zakażeniem.

Co to są badania obrazowe klatki piersiowej?

Zdjęcia rentgenowskie lub skany tomografii komputerowej dostarczają obraz organów i struktur (serca, płuc i dróg oddechowych) w klatce piersiowej. Mogą wykryć zatory, stan zapalny i nadmiar płynów.

- Promieniowanie rentgenowskie (radiografia, RTG) wykorzystuje niewielką ilość promieniowania do wytworzenia obrazu 2-D. Zazwyczaj badanie wykonuje się w szpitalach przy użyciu stacjonarnego sprzętu radiologicznego, ale można je również wykonać przy użyciu sprzętu przenośnego.

- Tomografia komputerowa (TK) wykorzystuje komputer do łączenia wielu zdjęć rentgenowskich wykonanych pod różnymi kątami w celu uzyskania obrazu 2-D, który można przekształcić w obraz 3-D. Badania wymagają wysokospecjalistycznego sprzętu i są wykonywane w szpitalu przez specjalistę radiologa.

- Ultrasonografia (USG) wykorzystuje fale dźwiękowe o wysokiej częstotliwości do wytworzenia obrazu. Badania można przeprowadzać w szpitalu lub w innym miejscu świadczenia opieki zdrowotnej, takim jak gabinet lekarski lub przychodnia.

Co zrobiliśmy?

Poszukiwaliśmy badań oceniających dokładność obrazowania klatki piersiowej w celu rozpoznania choroby COVID-19. Badania mogły obejmować osoby z podejrzeniem choroby lub z potwierdzonym COVID-19, na podstawie wyniku testu RT-PCR lub innego. Uwzględniono wszystkie typy badań i badania przeprowadzone w dowolnym miejscu.

Czego się dowiedzieliśmy?

Znaleźliśmy 84 badania, w których wzięło udział 8279 uczestników. Badania obejmowały tylko osoby z potwierdzonym COVID-19 (71 badań obejmujących 6331 osób) albo zarówno podejrzane, jak i potwierdzone przypadki COVID-19 (13 badań obejmujących 1948 osób). Zakażenie potwierdzano głównie za pomocą testu RT-PCR.

W większości badań do oceny wykorzystywano TK klatki piersiowej. Znaleźliśmy badania przeprowadzone na całym świecie; 78 z nich przeprowadzono w Azji.

Dokładność obrazowania klatki piersiowej w celu rozpoznania COVID-19 u osób z potwierdzonym zakażeniem

Badanie TK klatki piersiowej poprawnie wykryło zakażenie u średnio 93% osób z potwierdzonym COVID-19 (65 badań, 5759 osób). Badanie RTG klatki piersiowej poprawnie wykryło zakażenie u 82% osób z potwierdzonym COVID-19 (9 badań, 682 osoby). USG płuc poprawnie wykryło zakażenie u 100% osób z potwierdzonym COVID-19 (2 badania, 32 osoby).

Dokładność obrazowania klatki piersiowej w celu rozpoznania COVID-19 u osób z podejrzeniem choroby lub z potwierdzonym zakażeniem

Badanie TK klatki piersiowej poprawnie wykryło zakażenie u średnio 86% osób z potwierdzonym COVID-19 (13 badań, 2346 osób). Jednak badanie to wykryło zakażenie u 82% osób pomimo tego, że nie były zakażone. Nie znaleźliśmy żadnych badań, w których raportowano dane dotyczące USG płuc.

Jak wiarygodne są wyniki?

W badaniach podano ograniczone informacje dotyczące tego, w jaki sposób potwierdzano COVID-19, jak rekrutowano uczestników i nie zawsze stosowano właściwe metody. Większość badań obejmowała tylko osoby z potwierdzonym COVID-19, więc mamy niewiele informacji o zdolności wykorzystania obrazowania klatki piersiowej do wykluczenia COVID-19 u osób, które nie są zakażone. Ponadto w badaniach nie raportowano żadnych istniejących wcześniej u uczestników schorzeń układu oddechowego, które mogłyby mieć wpływ na ich wyniki. Wreszcie, 25% badań opublikowano w formie preprintów (wstępna wersja publikacji naukowej, która nie została jeszcze opublikowana w czasopiśmie naukowym - przyp. tłum.), które nie są poddawane tak rygorystycznej ocenie jak opublikowane badania. Nie możemy wyciągać pewnych wniosków na podstawie wyników badań zawartych w tym przeglądzie.

Co to oznacza?

Dane naukowe sugerują, że TK i RTG klatki piersiowej mogą być dobrymi testami potwierdzającymi rozpoznanie COVID-19 u osób, u których rozpoznano zakażenie za pomocą innego testu. Jednak zdjęcia z TK mogą być mniej dokładne w potwierdzaniu lub wykluczaniu zakażenia u osób, u których występuje jedynie podejrzenie COVID-19.

Planujemy regularnie aktualizować ten przegląd w miarę pojawiania się kolejnych badań.

Na ile aktualny jest przegląd?

Ten przegląd Cochrane jest aktualny do maja 2020 roku.

Uwagi do tłumaczenia: 

Tłumaczenie: Alicja Chybińska Redakcja: Piotr Szymczak, Karolina Moćko

Share/Save