Paracetamol w leczeniu choroby zwyrodnieniowej stawów kolanowych i biodrowych

Wprowadzenie

Choroba zwyrodnieniowa stawów kolanowych i biodrowych to postępujące schorzenie powodujące zaburzenie sprawności. Dotyka ono ludzi na całym świecie. Mimo, że paracetamol jest powszechnie stosowany w leczeniu tej choroby, ostatnie badania poddają w wątpliwość skuteczność tego leku przeciwbólowego.

Data wyszukiwania danych

Niniejszy przegląd obejmuje wszystkie badania opublikowane do 3 października 2017 r.

Charakterystyka badań

Do przeglądu włączyliśmy badania z randomizacją (w których uczestników przydziela się losowo do jednej lub dwóch grup badanych) dotyczące skutków stosowania paracetamolu w porównaniu z placebo („cukrowa” tabletka, która nie zawiera żadnej substancji czynnej mogącej działać jako lek) u osób cierpiących na ból bioder lub kolan wynikający z choroby zwyrodnieniowej stawów. Włączyliśmy 10 badań, obejmujących łącznie 3541 uczestników. Uczestnicy badań byli średnio w wieku od 55 do 70 lat. U większości badanych występowała choroba zwyrodnieniowa stawów kolanowych. Stosowana dawka paracetamolu wynosiła od 1,95 gramów na dobę do 4 gramów na dobę, a uczestników monitorowano przez 1-12 tygodni we wszystkich badaniach z wyjątkiem jednego, w którym obserwacja trwała 24 tygodnie. Sześć badań zostało sfinansowanych przez firmy produkujące paracetamol.

Główne wyniki

W porównaniu z tabletkami placebo paracetamol przyniósł niewielkie korzyści po 12 tygodniach stosowania.

Ból (niższe wartości oznaczają mniejszy ból)

Poprawa o 3% (od 1% do 5%) lub o 3,2 punkty (od 1 do 5,4 punktów) w skali 0-100 punktów.

- Osoby, które przyjmowały paracetamol zgłaszały, że ich ból zmniejszył się o 26 punktów.

- Osoby, które przyjmowały placebo zgłaszały, że ich ból zmniejszył się o 23 punkty.

Funkcjonowanie fizyczne (niższe wartości oznaczają lepsze funkcjonowanie)

Poprawa o 3% (od 1% do 5%) lub o 2,9 punktów (od 1 do 4,9 punktów) w skali 0-100 punktów.

- Osoby, które przyjmowały paracetamol zgłaszały, że ich funkcjonowanie fizyczne poprawiło się o 15 punktów.

- Osoby, które przyjmowały placebo zgłaszały, że ich funkcjonowanie fizyczne poprawiło się o 12 punktów.

Efekty uboczne (po 12-24 tygodniach leczenia)

Efektów ubocznych nie miało więcej badanych przyjmujących paracetamol (od 3% mniej do 3% więcej lub 0 osób więcej na 100).

- 33 osoby na 100 zgłosiły efekty uboczne przyjmowania paracetamolu.

- 33 osoby na 100 zgłosiły efekty uboczne przyjmowania placebo.

Poważne efekty uboczne (po 12-24 tygodniach leczenia)

1% osób więcej doświadczyło poważnych efektów ubocznych przy leczeniu paracetamolem (od 0% mniej do 1% więcej lub 1 osoba więcej na 100).

- 2 osoby na 100 zgłosiły poważne efekty uboczne przyjmowania paracetamolu.

- 1 osoba na 100 zgłosiła poważne efekty uboczne przyjmowania placebo.

Odstawienie leczenia ze względu na występowanie zdarzeń niepożądanych (po 12-24 tygodniach leczenia)

1% osób więcej odstawiło leczenie paracetamolem (od 1% mniej do 3% więcej) lub jedna osoba więcej na 100.

- 8 osób na 100 przerwało leczenie paracetamolem.

- 7 osób na 100 przerwało stosowanie placebo.

Nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby (po 12-24 tygodniach leczenia):

U 5% osób więcej wyniki badań czynności wątroby były nieprawidłowe (świadczące o stanie zapalnym lub uszkodzeniu wątroby) po stosowaniu paracetamolu (od 1 do 10% osób więcej lub 5 osób więcej na 100).

- U 7 osób na 100 leczonych paracetamolem wyniki badań czynności wątroby były nieprawidłowe.

- U 2 osób na 100 otrzymujących placebo wyniki badań czynności wątroby były nieprawidłowe.

Jakość danych naukowych

Dane naukowe wysokiej jakości wskazywały na to, że paracetamol przynosi jedynie minimalną poprawę pod względem funkcjonowania i nasilenia bólu u osób cierpiących na chorobę zwyrodnieniową stawów biodrowych i kolanowych. Jego stosowanie nie zwiększa ryzyka występowania zdarzeń niepożądanych ogółem. W żadnym z badań nie mierzono jakości życia. Ze względu na niewielką liczbę zdarzeń niepożądanych, byliśmy mniej pewni co do tego, czy stosowanie paracetamolu zwiększyło ryzyko występowania poważnych skutków ubocznych, czy zwiększyło częstość przerywania leczenia z powodu skutków ubocznych oraz czy zmieniło częstość występowania nieprawidłowych wyników badań czynności wątroby. Paracetamol może wprawdzie powodować częstsze nieprawidłowe wyniki badań czynności wątroby, ale implikacje kliniczne tego faktu nie są znane.

Uwagi do tłumaczenia: 

Tłumaczenie: Katarzyna Kijowska Redakcja: Wiktoria Leśniak

Tools
Information
Share/Save